Xung đột Israel-Iran ở Syria: chỉ là trò "mèo vờn chuột" hay thực sự căng đét?

HuouBabe457

New member
7cb6f055c5e53af5788c.jpg


Không chỉ Nga đâu nha các bạn, cả châu Âu lẫn Mỹ cũng đang cố hết sức để "hạ nhiệt" cho màn đấu đá giữa Israel và Iran trên chiến trường Syria nè

Vụ "rap battle" bằng hỏa lực giữa Iran và Israel hôm 21/1 vừa rồi đã khiến mọi người phải đặt câu hỏi: Ủa giờ ai có thể ngăn không cho tình hình leo thang thêm nữa đây?

Theo CS Monitor thì giờ Mỹ - đồng minh thân thiết nhất của Israel - đang rút phần lớn quân về, nên Nga đang trở thành "ông lớn" duy nhất còn đủ sức nặng để ngăn Israel và Iran biến Syria thành "trường đấu" mới.

Kể từ khi nhảy vào cuộc chiến Syria để ủng hộ Tổng thống Bashar al-Assad, Nga đã từng bước "xây dựng đế chế" của mình ở Đông Địa Trung Hải một cách cực kỳ khéo léo

Mặc dù cho đến giờ Moscow vẫn cứ "ngồi im xem phim" từ bên ngoài, nhưng nếu để xung đột giữa Israel và Iran bùng nổ quy mô lớn thì có thể ảnh hưởng đến những lợi ích mà Nga đã cày công kiếm được ở Syria đấy – và chính điều này khiến Nga phải "phanh gấp" mọi diễn biến nguy hiểm.

"Tình hình đang rất bấp bênh nha", Daniel Shapiro - cựu đại sứ Mỹ tại Israel chia sẻ. "Nếu Iran triển khai lực lượng ở Syria đến mức đe dọa chiến lược với Israel, hoặc nếu họ kéo Israel vào can thiệp theo cách gây bất ổn cho chính quyền Assad, thì Nga có thể buộc phải đặt ra giới hạn cho một hoặc cả hai bên luôn".

Vị thế được củng cố của Nga ở Trung Đông đi kèm với một "plot twist" phức tạp: Tổng thống Putin đang bị kẹp giữa cuộc chiến của hai "ông trùm" khu vực. Tehran đã góp công cực lớn cùng Moscow trong việc giúp Tổng thống Syria Bashar al-Assad trong cuộc chiến kéo dài nhiều năm qua

Nhưng mà việc quân đội Tehran có mặt ở Syria lại khiến Israel rất khó chịu, và đang thực hiện chiến dịch chống lại các lực lượng Iran cũng như các chuyến hàng vũ khí được chuyển tới Hezbollah ở Lebanon ngày càng công khai hơn.

Nga đang "đi dây" cực căng

Sau vụ đáp trả hỏa lực kèm theo một cuộc tấn công tiếp theo của Israel vào Damascus ngày 21/1 (khiến khoảng hai chục nhân viên quân sự mất mạng, bao gồm cả người Iran và Syria), phản ứng của Moscow cho thấy họ đang phải cân bằng cực khéo.

Sau hơn một ngày im hơi lặng tiếng, Nga lên án Israel vì các cuộc tấn công tùy tiện ở Syria. Nhưng chỉ vài ngày sau, Thứ trưởng Ngoại giao Sergei Ryabkov lại "xoa dịu" đối tác bằng cách tuyên bố: Moscow hiểu nhu cầu "an ninh mạnh mẽ" của Israel và hạ thấp mối quan hệ "liên minh" với Iran

Là "ông trùm" mạnh nhất được triển khai ở Syria, Nga có đòn bẩy với cả hai phía. Một mặt, Moscow có những cơ chế giảm xung đột cho phép quân đội Israel tấn công Iran và lực lượng đồng minh. Mặt khác, Nga lại là nhà cung cấp vũ khí cho quân đội Iran luôn nha

Năm ngoái, Nga đã đề xuất thiết lập vùng đệm ở miền Nam Syria, đây sẽ là "vùng cấm" đối với các lực lượng Iran. Nhưng Israel vẫn do dự chưa tin tưởng lắm vào lời cam kết của Nga.

"Sau tất cả, chỉ có quân đội Israel mới bảo vệ được Israel khỏi những nỗ lực của Iran nhằm phá hoại an ninh và đe dọa sự tồn tại của đất nước. Tuy nhiên, vẫn có những lực lượng khác có thể ảnh hưởng đến những cân nhắc của Iran trong tương lai", Dore Gold - cố vấn chính sách đối ngoại của Thủ tướng Benjamin Netanyahu nói.

5fe0dafe7b35b76be073.jpg


"Trong khi Nga đang cố thiết lập lại sự hiện diện như thời Liên Xô ở Đông Địa Trung Hải, họ cũng không muốn thấy Syria biến thành vệ tinh của Iran đâu. Nói cách khác, lợi ích của Iran và Nga không giống nhau", Gold cho biết thêm. "Dù có thích hay không, họ vẫn là thế lực mạnh ở Trung Đông mà"

Iran và Israel đang tạo "luật chơi" mới

Ehud Eiran - giáo sư khoa học chính trị tại đại học Haifa ở Israel - đã so sánh cuộc đụng độ hiện tại giữa Israel và Iran với sự can thiệp của Syria vào cuộc nội chiến Lebanon giữa những năm 1970.

Lúc đó, Ngoại trưởng Henry Kissinger đã đứng ra hòa giải giữa Israel và Syria để tránh leo thang. Ông nói rằng những đợt đáp trả gần đây nhất đang hình thành các "luật chơi" ở Syria.

"Cả hai bên đang cố thiết lập tiêu chuẩn và lằn ranh đỏ khi cuộc chiến Syria đang dần kết thúc: Iran chỉ nên đến gần biên giới Israel ở khoảng cách thế nào và vũ khí họ được phép có là gì?", giáo sư Eiran nói.

Sức mạnh hiệu quả nhất và mạnh nhất trên mặt đất là Nga. Vấn đề ở chỗ nước này có lợi ích riêng và có thể mâu thuẫn với Israel. Họ cũng có chương trình nghị sự riêng, có khi trùng với Iran, có khi lại không. Nói cách khác, Nga và Israel vừa là bạn vừa là... đối thủ ‍♂️

Mỹ đã có thể kiềm chế sự leo thang, nhưng kế hoạch rút khỏi Syria của Tổng thống Trump khiến Washington bị "giới hạn" hơn trong các lựa chọn để chống Iran.

Gần đây có tin đồn rằng Mỹ đang có kế hoạch để lại một tiền đồn quân sự chiến lược gần al-Tanf, miền Nam Syria, trên một đường cao tốc có thể đóng vai trò là đường vận chuyển vũ khí giữa Iran và Hezbollah.

Châu Âu có vai trò gì không?

Về lý thuyết, các nước châu Âu có thể đóng vai trò là lực lượng đối kháng khác để chống lại sự leo thang giữa Israel và Iran ở Syria, theo các nhà phân tích. Trong đó, Đức đặc biệt có kinh nghiệm trong việc làm trung gian trao đổi tù nhân giữa Israel và Hezbollah.

Và bằng cách cung cấp viện trợ để giảm bớt cuộc khủng hoảng ở Syria, Mỹ và châu Âu có "củ cà rốt" để khuyến khích Damascus giảm bớt ảnh hưởng của Iran - Joel Parker, học giả tại Trung tâm nghiên cứu Trung Đông và Châu Phi Moshe Dayan tại đại học Tel Aviv, nhận xét.

Nhưng về cơ bản, các nhà phân tích tin rằng cả Israel lẫn Iran đều không muốn một cuộc đối đầu rộng lớn hơn trong trung hạn đâu. Thủ tướng Netanyahu đang vướng vào các cáo buộc tham nhũng và phải đối mặt với cuộc bầu cử quốc hội ngày 9/4 ☹️

Iran thì đang vật lộn với các lệnh trừng phạt kinh tế và không muốn mạo hiểm với sự hiện diện của mình ở Syria thông qua một cuộc chiến với Israel.

Do đó, đôi khi không cần Nga hay bất kỳ ai nhúng tay vào, cuộc đối đầu giữa Israel và Iran sẽ chỉ giữ quy mô ở mức hiện tại thôi.

Nguồn: soha.vn
 
Back
Top