Khi xe PHEV bắt đầu ngập tràn trên đường phố, những garage truyền thống giật mình nhận ra: skill cũ giờ chả đủ xài nữa rồi! Dòng điện cao áp 500V, cục pin đắt cắt cổ, cộng thêm phần mềm hãng giấu kín - tất cả tạo nên một thế giới hoàn toàn mới cho cả thợ sửa lẫn chủ xe
Anh thợ máy lão làng Thái Vũ ngồi trong xưởng ở Quận 2, TP.HCM, bình tĩnh nhìn chiếc xe PHEV được đẩy vào. Nhìn bề ngoài thì cũng như xe thường thôi - sơn bóng, cabin yên ắng. Nhưng bên trong là cả một "vũ trụ" phức tạp mà garage ngoài, dù kinh nghiệm sửa hybrid đầy mình, vẫn chưa ready đâu.
"Xe hybrid thì bình thường rồi, nhưng PHEV khác hẳn luôn", anh Vũ nói thẳng. "Giờ trên thị trường, mấy chiếc PHEV đa phần còn bảo hành nên bên mình chưa nhận nhiều lắm". Đây chính là dấu hiệu rõ nhất: ngay cả garage chuyên nghiệp cũng đang chuẩn bị cho một kỷ nguyên mới, nỗ lực adapt với công nghệ đổi nhanh như chớp này.
Sao xe PHEV khó sửa hơn cả xe điện lẫn xe xăng vậy trời?
Khác biệt giữa sửa xe xăng thường và PHEV không phải ở ngoại hình đâu nhé. Một thợ học trường lớp có thể giỏi nhờ kinh nghiệm thực tế hàng ngày. Nhưng PHEV lại đòi hỏi khác: bên cạnh động cơ đốt, thợ phải hiểu cả về điện và dòng cao áp nữa. "Dòng cao áp của PHEV còn cao hơn điện nhà nữa là ít", anh Thái Vũ nhấn mạnh. Lúc sửa, thợ phải xài đồ bảo vệ đặc biệt như ủng cao su, dụng cụ cắt điện, quy trình đảm bảo an toàn trước khi động tay - toàn thứ không có trong "từ điển" của thợ cơ khí bình thường.
Chính vì thế, mỗi khi PHEV cần xử lý phần điện, anh Vũ luôn bắt thợ điện và thợ máy phải làm việc cùng nhau. "Thấy dây cam thì đừng đụng, hay dây cao áp thì đừng chạm vào", anh giải thích, "nhưng không phải lúc nào thợ cơ khí cũng nhớ được". Theo anh, chỉ có thợ điện đào tạo bài bản mới nhớ những detail siêu quan trọng này, và trực tiếp hướng dẫn đồng nghiệp thợ máy.
Điều này dẫn đến một phương thức làm việc hoàn toàn khác. Trong khi thợ cơ khí thích "bung ca-pô lên và làm luôn", thợ điện phải thực hiện quy trình khác: cho xe "ngủ sâu" trước đã. Cụ thể là phải ngắt chốt bình, rồi tháo cọc và để xe yên tĩnh 10 phút cho dòng điện xả hết. Chỉ sau đó mới có thể bắt đầu xử lý xe như bình thường.
Để đạt chuẩn này, anh Thái Vũ buộc phải cử thợ đi học nâng cấp tay nghề tại các trường đại học có chương trình đào tạo ngắn hạn. "Giai đoạn hiện tại vẫn đang chuyển giao", anh nói, "thợ của mình còn đang học nên phải có thợ điện đứng giám sát".
Động cơ PHEV hoạt động kiểu gì?
Khi một chiếc PHEV cần bảo dưỡng, công việc không chỉ dừng ở cơ khí thuần túy. Khối động cơ xăng trên PHEV hoạt động khác hẳn xe xăng thường. Nó luôn ở trạng thái căng thẳng nhất, vòng tua ở mức cao liên tục.
Chính vì thế, mọi vấn đề liên quan đến khối động cơ, tiếng kêu lạ, bảo dưỡng, hệ thống nhiên liệu, hệ thống xăng, thậm chí phanh xe, đều phải chăm sóc kỹ hơn. Nhưng để làm các việc này, bạn vẫn phải tuân theo quy trình "cho xe ngủ sâu" như đã nói.
Anh Vũ thừa nhận bản thân cũng như thợ, vẫn đang cập nhật kiến thức về chuyện này, và cũng chưa thể chăm xe kỹ được như cách hãng đang chăm sóc khách. Anh tiết lộ hãng vẫn chưa đưa máy, phần mềm đọc "não xe" ra thị trường.
Về chi phí bảo dưỡng thông thường, anh Vũ nhận định không quá cao, khoảng 1-2 triệu đồng, ngang xe cơ khí bình thường. Nhưng có hai mốc đáng chú ý: 40.000km và 80.000km. Ở mốc 40.000km, nếu phải xử lý hộp số, bảo dưỡng hệ thống điện hoặc dùng phụ gia đặc biệt, chi phí có thể tăng gấp đôi. Còn 80.000km là mốc quan trọng hơn, khi phải bảo dưỡng tuổi thọ động cơ và pin, chi phí có thể lên "vô cùng", tùy hãng, tình trạng xe và cách dùng của chủ nhân.
Động cơ PHEV gặp vấn đề gì ngoài thực tế?
Trong hơn nửa năm tiếp nhận PHEV, những vấn đề anh Vũ thấy xuất hiện lặp lại là dàn chân và động cơ xăng. Lý do đơn giản: PHEV nặng hơn nhiều so với xe cơ khí thường. Ngoài động cơ xăng, nó phải gánh thêm cục pin siêu to. Dù hãng đã tính toán cẩn thận, dàn chân vẫn bị ảnh hưởng, và tuổi thọ xe PHEV giảm nhanh hơn xe thường. Và khi hỏng, chi phí sửa cao hơn rất nhiều vì đó là dàn chân phải chịu tải lớn.
Nhận xét về nội thất trong xe, hay cụ thể là độ hoàn thiện, anh Thái Vũ khẳng định xe PHEV "không như kỳ vọng", và có sự ọp ẹp nhất định. "Không chỉ riêng xe PHEV, xe xăng cũng có," anh Vũ nói, "nhưng tần suất trên xe PHEV mình thấy nhiều hơn".
Một mối lo khác mà anh Vũ muốn nhấn mạnh là khả năng lội nước. Nhiều người lầm tưởng xe điện hay PHEV dễ lội nước hơn xe xăng, nhưng đó không phải sự thật! Theo thiết kế hãng, PHEV không có khả năng lội nước. Khi xe qua được mực nước vượt quá bánh xe và bệ cửa, tức điểm sáng gầm, nước đã ảnh hưởng đến pin rồi. Với môi trường như Việt Nam, chỉ một đợt ngập nước là đủ để pin cần bảo trì hay thay thế. "Cái này đã xảy ra ở một hãng xe rồi," anh Vũ nói, "anh em có thể search bài này trên mạng".
Động cơ PHEV có bền không?
Khi người mua xe PHEV vượt quá mốc 50.000km mà không gặp vấn đề lớn, họ sẽ tiếp tục dùng bình thường. Nhưng từ 80.000km trở đi, những vấn đề tài xế PHEV gặp sẽ tương tự tài xế xe động cơ đốt trong.
Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất không phải chi phí hàng ngày. Người dùng không thể tự check sức khỏe pin hay hệ thống điện, toàn bộ dữ liệu nằm trong "não xe", chỉ kiểm tra được bằng thiết bị mà hãng giữ kín. Khi người dùng ít vào hãng kiểm tra và để vấn đề cộng dồn theo thời gian, khách hàng sẽ bị shock bởi bill khá lớn, thường liên quan đến điện hoặc pin.
Nhưng theo anh Thái Vũ, hãng xe cũng đã công khai giá pin với người dùng rồi, và tỷ trọng pin so với xe cũng chỉ khoảng 30-40% giá trị xe, không đến 50% như nhiều người nghĩ. Những con số này phụ thuộc vào hãng xe cũng như khối lượng pin mà xe có.
Anh Vũ nhận định với tình huống xe còn bảo hành và hãng theo dõi sát, khách hàng nên ưu tiên đưa xe PHEV vào hãng để xử lý. Hãng luôn có đầy đủ trang thiết bị, máy móc, phần mềm và phương án đọc "não xe" chuẩn xác. Nhưng sau khi hết bảo hành, người dùng sẽ ít lựa chọn hơn so với xe cơ khí thường. Theo ước lượng của anh Vũ, gần như 80% người dùng sẽ buộc phải đưa xe vào hãng để xử lý. "Bắt bệnh nó hiện tại đối với garage ngoài là rất khó", anh Thái Vũ chia sẻ thẳng thắn.
Theo anh, giá một lần sửa xe thuần điện ngày nay rơi vào khoảng 500.000-800.000 đồng. Vì vậy, giá sửa xe PHEV, vốn có động cơ điện và chỉ một động cơ đốt trong với kích cỡ không quá lớn, thì giá lên tới 2 triệu đã "hết số" rồi, theo kinh nghiệm của anh Vũ.
Sửa động cơ PHEV thế nào mới hiệu quả? ️
Cuối cùng, anh Vũ rút ra kết luận đơn giản nhưng có ý nghĩa: nếu xe xăng bình thường có thể coi là "một đời xe" khoảng 100.000km, thì với PHEV, con số đó là 80.000km. Đó không phải vì động cơ kém chất lượng, mà bởi cách nó hoạt động và những yêu cầu bảo dưỡng phức tạp hơn mà hệ thống dịch vụ bên ngoài chưa thực sự ready.
Nguồn: autopro.com.vn
Anh thợ máy lão làng Thái Vũ ngồi trong xưởng ở Quận 2, TP.HCM, bình tĩnh nhìn chiếc xe PHEV được đẩy vào. Nhìn bề ngoài thì cũng như xe thường thôi - sơn bóng, cabin yên ắng. Nhưng bên trong là cả một "vũ trụ" phức tạp mà garage ngoài, dù kinh nghiệm sửa hybrid đầy mình, vẫn chưa ready đâu.
"Xe hybrid thì bình thường rồi, nhưng PHEV khác hẳn luôn", anh Vũ nói thẳng. "Giờ trên thị trường, mấy chiếc PHEV đa phần còn bảo hành nên bên mình chưa nhận nhiều lắm". Đây chính là dấu hiệu rõ nhất: ngay cả garage chuyên nghiệp cũng đang chuẩn bị cho một kỷ nguyên mới, nỗ lực adapt với công nghệ đổi nhanh như chớp này.
Sao xe PHEV khó sửa hơn cả xe điện lẫn xe xăng vậy trời?
Khác biệt giữa sửa xe xăng thường và PHEV không phải ở ngoại hình đâu nhé. Một thợ học trường lớp có thể giỏi nhờ kinh nghiệm thực tế hàng ngày. Nhưng PHEV lại đòi hỏi khác: bên cạnh động cơ đốt, thợ phải hiểu cả về điện và dòng cao áp nữa. "Dòng cao áp của PHEV còn cao hơn điện nhà nữa là ít", anh Thái Vũ nhấn mạnh. Lúc sửa, thợ phải xài đồ bảo vệ đặc biệt như ủng cao su, dụng cụ cắt điện, quy trình đảm bảo an toàn trước khi động tay - toàn thứ không có trong "từ điển" của thợ cơ khí bình thường.
Chính vì thế, mỗi khi PHEV cần xử lý phần điện, anh Vũ luôn bắt thợ điện và thợ máy phải làm việc cùng nhau. "Thấy dây cam thì đừng đụng, hay dây cao áp thì đừng chạm vào", anh giải thích, "nhưng không phải lúc nào thợ cơ khí cũng nhớ được". Theo anh, chỉ có thợ điện đào tạo bài bản mới nhớ những detail siêu quan trọng này, và trực tiếp hướng dẫn đồng nghiệp thợ máy.
Điều này dẫn đến một phương thức làm việc hoàn toàn khác. Trong khi thợ cơ khí thích "bung ca-pô lên và làm luôn", thợ điện phải thực hiện quy trình khác: cho xe "ngủ sâu" trước đã. Cụ thể là phải ngắt chốt bình, rồi tháo cọc và để xe yên tĩnh 10 phút cho dòng điện xả hết. Chỉ sau đó mới có thể bắt đầu xử lý xe như bình thường.
Để đạt chuẩn này, anh Thái Vũ buộc phải cử thợ đi học nâng cấp tay nghề tại các trường đại học có chương trình đào tạo ngắn hạn. "Giai đoạn hiện tại vẫn đang chuyển giao", anh nói, "thợ của mình còn đang học nên phải có thợ điện đứng giám sát".
Động cơ PHEV hoạt động kiểu gì?
Khi một chiếc PHEV cần bảo dưỡng, công việc không chỉ dừng ở cơ khí thuần túy. Khối động cơ xăng trên PHEV hoạt động khác hẳn xe xăng thường. Nó luôn ở trạng thái căng thẳng nhất, vòng tua ở mức cao liên tục.
Chính vì thế, mọi vấn đề liên quan đến khối động cơ, tiếng kêu lạ, bảo dưỡng, hệ thống nhiên liệu, hệ thống xăng, thậm chí phanh xe, đều phải chăm sóc kỹ hơn. Nhưng để làm các việc này, bạn vẫn phải tuân theo quy trình "cho xe ngủ sâu" như đã nói.
Anh Vũ thừa nhận bản thân cũng như thợ, vẫn đang cập nhật kiến thức về chuyện này, và cũng chưa thể chăm xe kỹ được như cách hãng đang chăm sóc khách. Anh tiết lộ hãng vẫn chưa đưa máy, phần mềm đọc "não xe" ra thị trường.
Về chi phí bảo dưỡng thông thường, anh Vũ nhận định không quá cao, khoảng 1-2 triệu đồng, ngang xe cơ khí bình thường. Nhưng có hai mốc đáng chú ý: 40.000km và 80.000km. Ở mốc 40.000km, nếu phải xử lý hộp số, bảo dưỡng hệ thống điện hoặc dùng phụ gia đặc biệt, chi phí có thể tăng gấp đôi. Còn 80.000km là mốc quan trọng hơn, khi phải bảo dưỡng tuổi thọ động cơ và pin, chi phí có thể lên "vô cùng", tùy hãng, tình trạng xe và cách dùng của chủ nhân.
Động cơ PHEV gặp vấn đề gì ngoài thực tế?
Trong hơn nửa năm tiếp nhận PHEV, những vấn đề anh Vũ thấy xuất hiện lặp lại là dàn chân và động cơ xăng. Lý do đơn giản: PHEV nặng hơn nhiều so với xe cơ khí thường. Ngoài động cơ xăng, nó phải gánh thêm cục pin siêu to. Dù hãng đã tính toán cẩn thận, dàn chân vẫn bị ảnh hưởng, và tuổi thọ xe PHEV giảm nhanh hơn xe thường. Và khi hỏng, chi phí sửa cao hơn rất nhiều vì đó là dàn chân phải chịu tải lớn.
Nhận xét về nội thất trong xe, hay cụ thể là độ hoàn thiện, anh Thái Vũ khẳng định xe PHEV "không như kỳ vọng", và có sự ọp ẹp nhất định. "Không chỉ riêng xe PHEV, xe xăng cũng có," anh Vũ nói, "nhưng tần suất trên xe PHEV mình thấy nhiều hơn".
Một mối lo khác mà anh Vũ muốn nhấn mạnh là khả năng lội nước. Nhiều người lầm tưởng xe điện hay PHEV dễ lội nước hơn xe xăng, nhưng đó không phải sự thật! Theo thiết kế hãng, PHEV không có khả năng lội nước. Khi xe qua được mực nước vượt quá bánh xe và bệ cửa, tức điểm sáng gầm, nước đã ảnh hưởng đến pin rồi. Với môi trường như Việt Nam, chỉ một đợt ngập nước là đủ để pin cần bảo trì hay thay thế. "Cái này đã xảy ra ở một hãng xe rồi," anh Vũ nói, "anh em có thể search bài này trên mạng".
Động cơ PHEV có bền không?
Khi người mua xe PHEV vượt quá mốc 50.000km mà không gặp vấn đề lớn, họ sẽ tiếp tục dùng bình thường. Nhưng từ 80.000km trở đi, những vấn đề tài xế PHEV gặp sẽ tương tự tài xế xe động cơ đốt trong.
Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất không phải chi phí hàng ngày. Người dùng không thể tự check sức khỏe pin hay hệ thống điện, toàn bộ dữ liệu nằm trong "não xe", chỉ kiểm tra được bằng thiết bị mà hãng giữ kín. Khi người dùng ít vào hãng kiểm tra và để vấn đề cộng dồn theo thời gian, khách hàng sẽ bị shock bởi bill khá lớn, thường liên quan đến điện hoặc pin.
Nhưng theo anh Thái Vũ, hãng xe cũng đã công khai giá pin với người dùng rồi, và tỷ trọng pin so với xe cũng chỉ khoảng 30-40% giá trị xe, không đến 50% như nhiều người nghĩ. Những con số này phụ thuộc vào hãng xe cũng như khối lượng pin mà xe có.
Anh Vũ nhận định với tình huống xe còn bảo hành và hãng theo dõi sát, khách hàng nên ưu tiên đưa xe PHEV vào hãng để xử lý. Hãng luôn có đầy đủ trang thiết bị, máy móc, phần mềm và phương án đọc "não xe" chuẩn xác. Nhưng sau khi hết bảo hành, người dùng sẽ ít lựa chọn hơn so với xe cơ khí thường. Theo ước lượng của anh Vũ, gần như 80% người dùng sẽ buộc phải đưa xe vào hãng để xử lý. "Bắt bệnh nó hiện tại đối với garage ngoài là rất khó", anh Thái Vũ chia sẻ thẳng thắn.
Theo anh, giá một lần sửa xe thuần điện ngày nay rơi vào khoảng 500.000-800.000 đồng. Vì vậy, giá sửa xe PHEV, vốn có động cơ điện và chỉ một động cơ đốt trong với kích cỡ không quá lớn, thì giá lên tới 2 triệu đã "hết số" rồi, theo kinh nghiệm của anh Vũ.
Sửa động cơ PHEV thế nào mới hiệu quả? ️
Cuối cùng, anh Vũ rút ra kết luận đơn giản nhưng có ý nghĩa: nếu xe xăng bình thường có thể coi là "một đời xe" khoảng 100.000km, thì với PHEV, con số đó là 80.000km. Đó không phải vì động cơ kém chất lượng, mà bởi cách nó hoạt động và những yêu cầu bảo dưỡng phức tạp hơn mà hệ thống dịch vụ bên ngoài chưa thực sự ready.
Nguồn: autopro.com.vn