Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus vừa lên tiếng yêu cầu Trung Quốc phải "minh bạch, cởi mở và hợp tác hơn nữa, đặc biệt là những thông tin và data thô mà team mình đã xin từ hồi đầu đại dịch rồi đó", theo AP đưa tin.
Ông Tedros bày tỏ quan điểm rằng việc loại bỏ giả thuyết virus SARS-CoV-2 rò rỉ từ phòng lab ở Vũ Hán (nơi ghi nhận những ca F0 đầu tiên) là "hơi vội vàng" rồi đó Nhắc lại chút là giả thuyết này từng bị WHO bác bỏ trong báo cáo tháng 3, với nhận định khả năng này "hoàn toàn không thể xảy ra" luôn.
"Bản thân mình cũng từng là kỹ sư phòng thí nghiệm mà. Mình là nhà dịch tễ học, làm việc trong lab và hiểu rằng những tai nạn lab hoàn toàn có thể xảy ra. Chuyện này khá là phổ biến đó. Mình đã chứng kiến tận mắt rồi. Và chính bản thân mình cũng đã từng mắc lỗi", ông Tedros chia sẻ.
"Bởi vì chuyện này có thể xảy ra nên việc kiểm tra lại những gì đã diễn ra, đặc biệt trong các lab là cực kỳ quan trọng. Nếu có đủ info, chúng ta mới có thể loại trừ khả năng đó (liên quan đến lab) được".
Trong mấy tháng gần đây, giả thuyết đại dịch Covid-19 bắt nguồn từ phòng lab, và có thể liên quan đến virus được chỉnh sửa gen đang nhận được nhiều sự quan tâm từ dư luận, đặc biệt sau khi Tổng thống Joe Biden yêu cầu tình báo Mỹ đánh giá kỹ hơn về khả năng này từ tháng 5
Phía Trung Quốc đã phản bác mạnh mẽ giả thuyết này, đồng thời cho rằng những nỗ lực liên kết nguồn gốc đại dịch Covid-19 với phòng lab là có "động cơ chính trị", và virus có thể bắt nguồn từ nước ngoài cơ.
Đa số các nhà khoa học đều nghiêng về việc virus SARS-CoV-2 có nguồn gốc từ dơi nhưng con đường chính xác khi nó lây sang người, qua vật trung gian hay bằng cách nào, hiện vẫn còn là dấu hỏi lớn Có thể phải mất tới hàng thập kỷ để thu hẹp phạm vi nguồn gốc tự nhiên của những virus từ động vật như Ebola hay SARS.
Ông Tedros cho biết, "việc xem xét lại những gì đã xảy ra, đặc biệt trong phòng lab, là cực kỳ quan trọng" để xác định liệu đại dịch có liên quan đến bất kỳ phòng lab nào không.
"Chúng mình cần thông tin, thông tin trực tiếp về những gì xảy ra trong lab này trước và trong lúc đại dịch bắt đầu bùng phát", Tổng giám đốc WHO cho hay, khẳng định sự hợp tác của Trung Quốc là vô cùng cần thiết.
Năm ngoái, AP đưa tin WHO cảm thấy khá "bó tay" khi thiếu thông tin chi tiết từ phía Trung Quốc vào giai đoạn đầu đại dịch bùng phát. Bắc Kinh cũng kiểm soát khá chặt cuộc truy tìm nguồn gốc của đại dịch.
Nhiều chuyên gia y tế đã kêu gọi một cuộc xác minh độc lập về nguồn gốc Covid-19, cho rằng WHO không có đủ ảnh hưởng chính trị để giám định pháp y và cơ quan này không thể làm được gì trong hơn một năm qua trong việc thu thập thông tin quan trọng từ Trung Quốc
Bất kỳ phái đoàn nào do WHO dẫn đầu tới Trung Quốc đều cần sự cho phép của chính phủ để nhập cảnh vào nước này hay đi tới các địa điểm nghiên cứu. Người đứng đầu cơ quan khẩn cấp của WHO, Tiến sĩ Michael Ryan trước đó cho biết, cơ quan này hoạt động dựa trên sự nhất trí chung và không thể ép buộc các quốc gia hợp tác.
Lời kêu gọi thông tin minh bạch của ông Tedros cũng được Bộ trưởng Y tế Đức Jens Spahn ủng hộ khi hối thúc các quan chức Trung Quốc cho phép tiến hành điều tra nguồn gốc đại dịch Covid-19.
Nguồn: kenh14.vn