Động thái yêu cầu đóng cửa Lãnh sự quán Trung Quốc ở Houston vừa rồi đã cho thấy rõ một điều: phe "diều hâu" (hawks) tại Washington đang cầm trịch và không còn "nhún nhường" nữa rồi!
**Team diều hâu đang "bá đạo" luôn nè**
Suốt 3 năm đầu nhiệm kỳ, Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn còn cố gắng cân bằng giữa áp lực từ phe "diều hâu" - những người muốn "hard" với Trung Quốc - với mong muốn của chính ông là đạt được thỏa thuận thương mại và xây dựng quan hệ tốt hơn với Chủ tịch Tập Cận Bình.
Nhưng giờ thì khác rồi! Quyết định đóng cửa Lãnh sự quán Trung Quốc ở Houston chính là minh chứng rõ ràng nhất: team "diều hâu" đã chiếm ưu thế hoàn toàn.
Vì sao vậy? Do Trump đã chán nản với việc đổ lỗi cho Trung Quốc về đại dịch Covid-19, cộng thêm việc các quan chức Mỹ liên tục tố cáo về tình trạng gián điệp và đánh cắp tài sản trí tuệ. Vì thế, ông đã "bật đèn xanh" cho nhóm cố vấn nhỏ do Ngoại trưởng Michael Pompeo dẫn đầu để áp dụng chính sách đối đầu. Kết quả là cả một loạt biện pháp trừng phạt, hạn chế và đỉnh điểm là việc đóng cửa Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại Houston luôn.
Cuộc chiến giờ "bùng nổ" trên nhiều mặt trận: Trung Quốc siết chặt tình hình ở Hồng Kông, Tân Cương... Và hầu như mọi lĩnh vực, Mỹ đều đáp trả mạnh tay hơn. Nước này cấm các học giả Trung Quốc, trục xuất nhà báo Trung Quốc và cảnh báo cần cắt giảm sự phụ thuộc vào hàng hóa Trung Quốc. Vibe căng đét!
Ngoại trưởng Pompeo cùng với Phó Trợ lý an ninh quốc gia Matt Pottinger chính là những "kiến trúc sư trưởng" của sự thay đổi này. Họ cho rằng Mỹ cần đáp trả sau hàng thập kỷ "làm ngơ" với hành vi của Trung Quốc, đồng thời chỉ trích cả chính quyền Cộng hòa lẫn Dân chủ trước đây vì quá "naïve" (ngây thơ).
Theo một nguồn tin, Pompeo và các cố vấn đã kết luận rằng Mỹ và Trung Quốc khác biệt từ nền tảng và không thể cùng tồn tại một cách hòa bình được.
"Mỹ đang đáp trả Trung Quốc theo cách mà chúng ta đã không làm trong 20 năm qua," ông Pompeo phát biểu vào ngày 19/6. "Trước đây chúng ta phản ứng với quân đội của họ, việc sử dụng lực lượng quân sự, bằng cách lùi lại. Chúng ta phản ứng với hành vi ép buộc ngoại giao bằng cách rút lui. Nhưng Tổng thống Trump sẽ không cho phép điều đó nữa," ông nói thẳng luôn.
Ông Pompeo còn thực hiện chiến dịch bằng các chuyến thăm tới Vương quốc Anh và Đan Mạch trong tuần này với mục tiêu kết nối một liên minh toàn cầu để "chống" Trung Quốc.
Còn Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington thì kêu gọi Mỹ kiềm chế, ví von quyết định của Mỹ như một chiếc xe đang đi sai đường. Ơ hay ơ!
**Thái độ thù địch tăng "không phanh"**
Thúc đẩy thái độ "diều hâu" là một nhóm cố vấn cứng rắn bao gồm Trợ lý Bộ trưởng David Stilwell và hai học giả người Mỹ gốc Hoa: Miles Yu và Mung Chiang.
Yu là giáo sư lịch sử, người đã nghiên cứu về quốc phòng Trung Quốc tại Học viện Hải quân Mỹ và từ lâu đã lo ngại về những nỗ lực của Bắc Kinh nhằm mở rộng khả năng và ảnh hưởng. Còn Mung Chiang từng là trưởng khoa kỹ thuật của trường đại học Purdue.
Một nhân vật khác cũng tham gia với tư cách cố vấn là Michael Pillsbury, tác giả cuốn sách năm 2015 có tựa đề "Cuộc đua trăm năm: Chiến lược bí mật của Trung Quốc để thay thế nước Mỹ trở thành siêu cường toàn cầu".
Hồi đầu dịch Covid-19, Tổng thống Trump còn ca ngợi hết lời về những nỗ lực của nhà lãnh đạo Trung Quốc. Nhưng khi Covid-19 bắt đầu lan rộng, mọi thứ đã thay đổi 180 độ, thay vào đó là một bầu không khí tiêu cực tràn ngập.
Theo nhiều nguồn tin, ngay cả những tiếng nói ôn hòa cũng bị "phớt lờ" trong các cuộc họp luôn á.
Thái độ "diều hâu" này đã làm dấy lên mối lo ngại từ cả Đảng Dân chủ và Cộng hòa bên ngoài chính phủ.
"Đây là một phần của cuộc bầu cử," ông Max Baucus, cựu đại sứ Mỹ tại Trung Quốc và cựu thượng nghị sĩ Dân chủ từ bang Montana, nói với Bloomberg. "Rõ ràng Trung Quốc gây ra rất nhiều vấn đề cho Washington, nhưng đây là cách xử lý sai."
Một số nhà cựu ngoại giao và các nghị sĩ trung lập hơn cũng cho rằng Mỹ cần hợp tác với Trung Quốc để giải quyết mọi vấn đề, bao gồm chống khủng bố, biến đổi khí hậu và không phổ biến hạt nhân.
Nguồn: soha.vn