Teen65b288f6
New member
Nếu Yasumasa Shibuya cứ kiên quyết im lặng và chối tội đến cùng thì rất có thể cơ quan điều tra Nhật Bản sẽ phải dùng đến hình thức "Bố trí thẩm phán" hay còn gọi là "Saiban-in" đấy các bạn ơi!
Dạo gần đây, khi vụ án của bé Nhật Linh được cộng đồng mạng Việt Nam quan tâm đặc biệt, nhiều người thắc mắc tại sao nghi phạm Yasumasa Shibuya tuy đã bị bắt với đầy đủ chứng cứ nhưng vẫn chưa bị đưa ra xét xử, mặc dù vụ án đã gần một năm trời rồi.
Lướt mạng xã hội, mọi người sẽ thấy những dòng chữ như "Nghi phạm giữ im lặng" hay "Quyền im lặng" - cái "lá chắn" mà Yasumasa đang dùng cho đến tận giờ này.
## Vậy "quyền im lặng" trong luật Nhật là cái gì?
Thuật ngữ "Quyền im lặng" được sinh ra vào cuối thế kỷ 18 ở Mỹ, còn có tên gọi khác là "cảnh báo Miranda", xuất phát từ một sự việc có thật trong lịch sử nước Mỹ. Giải thích cho dễ hiểu thì: "Không ai bị bắt buộc phải làm chứng chống lại chính mình", được ghi rõ ràng ở điều 2, mục 291, Bộ luật Tố Tụng Hình sự Nhật Bản năm 1948.
Theo nguyên tắc này, người bị bắt và người trước khi bị thẩm vấn phải được thông báo rằng họ có quyền giữ im lặng vì bất cứ điều gì nói ra đều có thể bị dùng để chống lại mình tại tòa. Người bị buộc tội cũng có thể chọn chỉ khai báo khi có luật sư có mặt.
Về cơ bản, quyền giữ im lặng để tự bảo vệ bản thân và quyền có luật sư là hai trong những quyền cơ bản của con người nha! Quy trình xét xử một vụ án ở Nhật được chia làm 4 giai đoạn: Giai đoạn điều tra, giai đoạn xét xử, giai đoạn truy tố và giai đoạn thi hành án, mỗi giai đoạn đều xác định rõ vai trò, chức năng, nhiệm vụ của từng chủ thể tham gia tố tụng.
Đối với dư luận Nhật Bản, đây không phải trường hợp đầu tiên nghi phạm của một vụ án nghiêm trọng kiên quyết giữ quyền im lặng đâu nhé!
Năm 2007, cảnh sát Nhật phát hiện một phần thi thể của cô giáo người Anh tên Nova Lindsay Hawker (22 tuổi) trong bồn tắm chứa đầy cát trên ban công nhà nghi phạm Tatsuya Ichihashi. Phải hơn 2 năm sau, cảnh sát mới phát hiện và bắt được Ichihashi.
Tương tự vụ bé Nhật Linh, mặc dù cảnh sát tuyên bố có hàng loạt bằng chứng xác đáng về sự liên quan của Ichihashi nhưng nghi phạm vẫn im lặng và sau đó phủ nhận mọi cáo buộc. Vụ án Ichihashi thu hút sự chú ý mạnh mẽ của dư luận Nhật và quốc tế vì đã có nhiều lúc quá trình điều tra và khép tội rơi vào bế tắc; cộng thêm hành trình đi tìm công lý bền bỉ của gia đình nạn nhân.
Luật pháp Nhật cho phép cơ quan điều tra bắt giữ và thẩm vấn nghi phạm trong 23 ngày đối với mỗi cáo buộc đơn lẻ trước khi chính thức buộc tội. Nghĩa là với mỗi tội trạng nghi phạm gây ra sẽ có 23 ngày điều tra cẩn thận; và nếu đến khi hết chu kỳ 23 ngày mà có tội danh mới được cáo buộc thì nghi phạm sẽ bị tra hỏi thêm 23 ngày nữa.
Trừ khi có lý do đặc biệt về sức khỏe, nghi phạm sẽ bị giam tại đồn cảnh sát trong suốt giai đoạn thẩm vấn. Ichihashi hay Yasumasa Shibuya cũng vậy. Hai người này có điểm chung là đều kiên quyết im lặng không khai báo gì với cảnh sát cả. Luật pháp Nhật cũng không cho phép bức cung, nên Ichihashi hay Shibuya đều lựa chọn im lặng hoàn toàn rồi phủ nhận tội danh. Theo luật Nhật, dù chứng cứ có xác thực đến đâu, cho đến khi tòa tuyên bố tội danh thì các nghi phạm vẫn được coi là vô tội để đảm bảo tính nghiêm minh của quá trình điều tra.
## Vậy trong trường hợp như này, cơ quan điều tra Nhật sẽ làm gì?
Hệ thống pháp luật Nhật dựa trên bộ luật dân sự và vai trò của công tố viên là đưa ra các số liệu cùng thông tin xác đáng cho tòa án để xác định sự phạm tội của bị can, từ đó yêu cầu tòa xử lý và luận tội nghi phạm.
Nếu công tố viên tin rằng cuộc điều tra đã có đủ bằng chứng kết tội nghi phạm (và thường là khi họ đã chắc chắn mình có thể thuyết phục được tòa), nghi can sẽ được đưa ra xét xử. Số liệu từ Bộ Tư pháp Nhật cho thấy trong 10 năm từ 2002 đến 2011, tỷ lệ kết án ở Nhật sau khi có cáo trạng từ công tố viên là hơn 99% luôn nha!
Do đó, kể cả khi nghi phạm kiên quyết giữ quyền im lặng, ngay khi tập hợp được đầy đủ bằng chứng xác đáng cũng như nắm chắc những lý lẽ có thể thuyết phục tòa án, các công tố viên sẽ đề nghị đem vụ án ra xét xử. Vụ Tatsuya Ichihashi trở nên rất nổi tiếng năm 2009, khiến hệ thống bố trí thẩm phán Nhật được thử nghiệm và có hiệu lực vào tháng 5 năm 2009. Trong vụ án đó, 6 thành viên được chọn từ công chúng đã tham gia vào phiên xét xử (trong trường hợp nghi phạm không chịu thừa nhận tội trạng). Sáu thẩm phán công chúng này sẽ cùng ba thẩm phán chuyên nghiệp công bố về tội trạng của nghi can. Sau khi đạt được thống nhất, bản án cho nghi can sẽ được áp dụng.
Vào ngày 21/7/2011, Tatsuya Ichihashi bị Tòa án quận Chiba kết án tù chung thân cho tội danh giết hại Nova Lindsay Hawker, nhờ vào hệ thống bố trí thẩm phán của Nhật. Dù gia đình Hawker muốn tòa tuyên án tử hình, nhưng phía Nhật tin rằng Ichihashi chưa có tiền án tiền sự và vẫn có cơ hội phục hồi nhân phẩm.
Nhờ có hệ thống này, ngay cả khi nghi phạm kiên quyết im lặng không khai báo và từ chối các tội danh, bản án xác đáng và công bằng vẫn sẽ được đưa ra, tuy nhiên không thể phủ nhận thời gian xem xét các tình tiết của vụ án cũng như luận tội sẽ lâu hơn rất nhiều. Điều này cũng đang xảy ra với vụ bé Nhật Linh, khi Yasumasa Shibuya kiên quyết giữ quyền im lặng của mình đến cùng.
## Gia đình nạn nhân hiểu luật pháp Nhật
Mặc dù gia đình Hawker không đạt được mong muốn, nhưng họ hoàn toàn thấu hiểu và thông cảm cho hệ thống luật pháp Nhật cũng như những nỗ lực của cơ quan điều tra. Trong vụ tương tự năm 2017, gia đình bé Nhật Linh dù cũng muốn nhanh chóng kết thúc vụ án nhưng cũng hoàn toàn thừa nhận phía Nhật đang làm hết sức có thể để đảm bảo công lý cho tất cả mọi người.
Hiện tại, gia đình Nhật Linh đang đi thu thập chữ ký với mong muốn kẻ thủ ác Yasumasa sẽ bị kết án với khung hình phạt cao nhất trong hệ thống pháp luật Nhật. Theo số liệu từ tổ chức ân xá thế giới, từ năm 2007-2012, có 108 trường hợp bị tử hình tại Nhật.
Nguồn: kenh14.vn