Chắc nhiều bạn cũng tò mò tại sao cứ mỗi lần phi hành gia Mỹ về là lại "tắm biển" còn các anh Nga thì hạ cánh xuống đồng cỏ phẳng lì như chơi? Hoá ra câu chuyện này đã có từ hồi xưa lắm rồi nha!
Mỗi lần phi hành gia từ vũ trụ về Trái Đất, kết cục của họ lại khác nhau tuỳ theo bay tàu nước nào. NASA thì cứ "chúm chím" xuống đại dương, còn Nga thì đổ bộ thẳng xuống mặt đất. Sự khác biệt này không phải ngẫu nhiên mà do địa lý, công nghệ và... truyền thống mấy chục năm nữa đó! vs ️
Tại vì... bản đồ sinh ra đã khác rồi fen ạ!
Nguyên nhân chính là từ hồi đua vũ trụ xưa, Mỹ và Liên Xô phát triển trong điều kiện địa lý siêu khác biệt. Muốn phóng tên lửa hiệu quả thì phải tận dụng sự quay của Trái Đất (ở xích đạo quay nhanh nhất), nên sân bay vũ trụ phải càng gần xích đạo càng xịn.
Mỹ thì may mắn có Cape Canaveral ở Florida - gần xích đạo, lại sát Đại Tây Dương luôn. Phóng về phía đông là ra biển rộng thênh thang, về cũng nhảy xuống đại dương cho an toàn, có tàu cứu hộ vớt lên là xong. Ezz!
Còn Nga thì... hơi khổ. Lãnh thổ nằm xa về phía bắc, không có đại dương nào gần cơ sở phóng cả. Dù có Sân bay vũ trụ Baikonur ở Kazakhstan nhưng vẫn xa xích đạo hơn Mỹ nhiều. Xung quanh toàn đất liền rộng mênh mông, dân cư ít, thế nên hạ cánh xuống đất luôn cho lẹ!
Trận battle giữa "nhẹ nhàng" và "nặng ký"
Hạ cánh xuống hai môi trường khác nhau thì cách làm cũng phải đối nghịch nhau luôn nha!
Team NASA - đội mê biển: Nước đại dương như một "túi khí" khổng lồ tự nhiên. Khi tàu rơi xuống với tốc độ khoảng 24-32 km/h, nước sẽ hấp thụ phần lớn lực va chạm. Nhờ vậy, các kỹ sư Mỹ chỉ cần làm hệ thống dù thôi, không cần thêm gì cầu kỳ. Thiết kế đơn giản = nhẹ hơn = tiết kiệm nhiên liệu = có chỗ làm thí nghiệm khác. Win-win!
Team Nga - hội đổ bộ đất liền: Này thì drama hơn nhiều á! Đâm xuống đất cứng chỉ dùng dù thôi thì phi hành gia gãy xương hoặc tàu nát bét mất. Nên tàu Soyuz của Nga phải gắn thêm cả hệ thống tên lửa giảm tốc (retrorockets) ở đáy tàu. Trước khi chạm đất 1 giây, cảm biến kích hoạt tên lửa để giảm tốc từ 27 km/h xuống còn dưới 5 km/h. Nghe ngầu nhưng mà... nặng hơn nhiều, tốn nhiên liệu hơn, phóng cũng khó hơn!
Không có gì là hoàn hảo cả bạn ơi
Cả hai cách đều có cái giá của nó nha:
Hạ cánh xuống biển: Thời tiết biển thất thường, sóng to, nước có thể rò vào tàu. Nếu tàu bị lật úp hoặc thấm nước trước khi cứu hộ đến thì nguy lắm! Mà chi phí duy trì cả đội tàu hải quân + trực thăng túc trực cũng... đắt "tền" phết đó
Hạ cánh xuống đất: Thu hồi tàu thì đơn giản hơn (chỉ cần xe tải, trực thăng), rẻ hơn. NHƯNG cái quá trình hạ cánh thì... "sợ vkl"! Các phi hành gia mô tả cú chạm đất như "tai nạn ô tô nghiêm trọng" luôn á! Mà nếu quỹ đạo sai chút là có thể đâm vào núi, rừng, hoặc nhà dân. Năm 1976, tàu Soyuz 23 từng rơi nhầm xuống hồ đóng băng, tối om suốt 9 tiếng mới được cứu
Kết
Nguồn: kenh14.vn
Mỗi lần phi hành gia từ vũ trụ về Trái Đất, kết cục của họ lại khác nhau tuỳ theo bay tàu nước nào. NASA thì cứ "chúm chím" xuống đại dương, còn Nga thì đổ bộ thẳng xuống mặt đất. Sự khác biệt này không phải ngẫu nhiên mà do địa lý, công nghệ và... truyền thống mấy chục năm nữa đó! vs ️
Tại vì... bản đồ sinh ra đã khác rồi fen ạ!
Nguyên nhân chính là từ hồi đua vũ trụ xưa, Mỹ và Liên Xô phát triển trong điều kiện địa lý siêu khác biệt. Muốn phóng tên lửa hiệu quả thì phải tận dụng sự quay của Trái Đất (ở xích đạo quay nhanh nhất), nên sân bay vũ trụ phải càng gần xích đạo càng xịn.
Mỹ thì may mắn có Cape Canaveral ở Florida - gần xích đạo, lại sát Đại Tây Dương luôn. Phóng về phía đông là ra biển rộng thênh thang, về cũng nhảy xuống đại dương cho an toàn, có tàu cứu hộ vớt lên là xong. Ezz!
Còn Nga thì... hơi khổ. Lãnh thổ nằm xa về phía bắc, không có đại dương nào gần cơ sở phóng cả. Dù có Sân bay vũ trụ Baikonur ở Kazakhstan nhưng vẫn xa xích đạo hơn Mỹ nhiều. Xung quanh toàn đất liền rộng mênh mông, dân cư ít, thế nên hạ cánh xuống đất luôn cho lẹ!
Trận battle giữa "nhẹ nhàng" và "nặng ký"
Hạ cánh xuống hai môi trường khác nhau thì cách làm cũng phải đối nghịch nhau luôn nha!
Team NASA - đội mê biển: Nước đại dương như một "túi khí" khổng lồ tự nhiên. Khi tàu rơi xuống với tốc độ khoảng 24-32 km/h, nước sẽ hấp thụ phần lớn lực va chạm. Nhờ vậy, các kỹ sư Mỹ chỉ cần làm hệ thống dù thôi, không cần thêm gì cầu kỳ. Thiết kế đơn giản = nhẹ hơn = tiết kiệm nhiên liệu = có chỗ làm thí nghiệm khác. Win-win!
Team Nga - hội đổ bộ đất liền: Này thì drama hơn nhiều á! Đâm xuống đất cứng chỉ dùng dù thôi thì phi hành gia gãy xương hoặc tàu nát bét mất. Nên tàu Soyuz của Nga phải gắn thêm cả hệ thống tên lửa giảm tốc (retrorockets) ở đáy tàu. Trước khi chạm đất 1 giây, cảm biến kích hoạt tên lửa để giảm tốc từ 27 km/h xuống còn dưới 5 km/h. Nghe ngầu nhưng mà... nặng hơn nhiều, tốn nhiên liệu hơn, phóng cũng khó hơn!
Không có gì là hoàn hảo cả bạn ơi
Cả hai cách đều có cái giá của nó nha:
Hạ cánh xuống biển: Thời tiết biển thất thường, sóng to, nước có thể rò vào tàu. Nếu tàu bị lật úp hoặc thấm nước trước khi cứu hộ đến thì nguy lắm! Mà chi phí duy trì cả đội tàu hải quân + trực thăng túc trực cũng... đắt "tền" phết đó
Hạ cánh xuống đất: Thu hồi tàu thì đơn giản hơn (chỉ cần xe tải, trực thăng), rẻ hơn. NHƯNG cái quá trình hạ cánh thì... "sợ vkl"! Các phi hành gia mô tả cú chạm đất như "tai nạn ô tô nghiêm trọng" luôn á! Mà nếu quỹ đạo sai chút là có thể đâm vào núi, rừng, hoặc nhà dân. Năm 1976, tàu Soyuz 23 từng rơi nhầm xuống hồ đóng băng, tối om suốt 9 tiếng mới được cứu
Kết
Nguồn: kenh14.vn