CrushQuocDan
New member
Hồi trước ai cũng nghĩ ung thư phổi = hút thuốc lá nhiều, nhưng giờ không còn đúng nữa nha! Ngày càng nhiều chị em phụ nữ, người nội trợ, hay anh chị nhân viên văn phòng dù chưa bao giờ động đến thuốc vẫn bị chẩn đoán mắc bệnh này. Vậy nguyên nhân thực sự là gì, có dấu hiệu gì cần để ý và làm sao phát hiện sớm? Cùng tìm hiểu qua chia sẻ của PGS.TS. Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai nha!
Ung thư phổi giờ không còn riêng của người hút thuốc nữa?
Theo PGS.TS. Phạm Cẩm Phương, thuốc lá đúng là nguyên nhân số 1 gây ung thư phổi, nhưng thực tế lâm sàng hiện giờ cho thấy bệnh này không chỉ tìm đến những người nghiện thuốc đâu! Càng ngày càng nhiều trường hợp là chị em phụ nữ, người nội trợ hay nhân viên văn phòng mà chưa hề hút thuốc trong đời vẫn mắc bệnh.
Cái nguy hiểm nhất chính là suy nghĩ "mình không hút thuốc thì sẽ không bị ung thư phổi" – cái tư tưởng này khiến nhiều người chủ quan, bỏ qua các nguy cơ khác và không quan tâm đến sức khỏe hô hấp của mình đúng mức
Vậy ngoài thuốc lá ra còn "ẩn số" nào gây bệnh?
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương cho biết có cả tá yếu tố nguy hiểm ngay trong môi trường sống hằng ngày luôn! Cụ thể:
• Hút thuốc lá thụ động: Đây là nguyên nhân cực kỳ phổ biến. Sống hoặc làm việc trong môi trường có khói thuốc vẫn hấp thụ đầy chất độc hại và tổn thương phổi theo thời gian đó.
• Ô nhiễm không khí: Bụi mịn PM2.5, khí thải xe cộ, hóa chất công nghiệp hay khí radon tích tụ trong nhà kín cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh nha.
• Khói bếp: Đặc biệt với chị em hay vào bếp, nấu ăn trong không gian chật hẹp, thiếu thông khí, khói từ chiên rán nhiệt độ cao có thể chứa các hợp chất gây tổn thương tế bào phổi luôn
• Yếu tố bệnh lý và di truyền: Những người có tiền sử lao phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) hoặc có người thân mắc ung thư phổi cũng thuộc nhóm nguy cơ cao cần theo dõi sức khỏe định kỳ.
Tại sao ung thư phổi hay bị phát hiện muộn?
Theo bác sĩ Cẩm Phương, ung thư phổi là bệnh lý diễn biến âm thầm vô cùng. Trong thời gian dài, người bệnh có thể hoàn toàn không có triệu chứng hoặc chỉ xuất hiện những biểu hiện mơ hồ lắm nên dễ bị bỏ qua.
Nhiều trường hợp chỉ phát hiện ra khi đã xuất hiện đau ngực, khó thở hoặc sụt cân bất thường. Lúc đó khối u có thể đã phát triển lớn hoặc di căn rồi, làm giảm đáng kể hiệu quả điều trị luôn
Những dấu hiệu cần lưu ý để phát hiện sớm
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương khuyên mọi người đừng nên chờ đến khi đau dữ dội mới đi khám nha. Một số dấu hiệu cảnh báo sớm cần đặc biệt chú ý:
• Ho kéo dài trên 3 tuần không rõ nguyên nhân
• Ho ra máu dù chỉ một chút thôi
• Đau tức ngực kéo dài hoặc đau lan ra vai và lưng
• Khó thở, hụt hơi khi vận động
• Khàn tiếng kéo dài không rõ nguyên nhân
• Sụt cân hoặc mệt mỏi kéo dài
Khi có các biểu hiện này, nên đến cơ sở y tế ngay để được đánh giá chuyên sâu, tránh bỏ lỡ thời điểm vàng trong điều trị nhé!
Làm gì để phòng ngừa ung thư phổi?
Theo bác sĩ Cẩm Phương, việc phòng ngừa cần bắt đầu từ những thay đổi trong lối sống và môi trường sống:
• Kiên quyết nói KHÔNG với thuốc lá và hạn chế tối đa tiếp xúc với khói thuốc thụ động
• Đeo khẩu trang đạt chuẩn khi làm việc hoặc di chuyển trong môi trường nhiều khói bụi
• Thiết kế không gian sống, đặc biệt là khu vực bếp, thông thoáng, có hệ thống hút mùi và lưu thông không khí tốt
• Duy trì chế độ dinh dưỡng lành mạnh, tăng cường rau xanh và các thực phẩm giàu chất chống oxy hóa để bảo vệ sức khỏe hô hấp
Tầm soát sớm quan trọng thế nào?
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương nhấn mạnh tầm soát sớm đóng vai trò cực kỳ quan trọng vì đây là yếu tố giúp nâng cao cơ hội điều trị thành công. Chụp X-quang ngực thông thường có thể bỏ sót nhiều tổn thương nhỏ ở phổi, đặc biệt là những nốt mờ dưới 1cm hoặc nằm ở vị trí khó quan sát.
Hiện nay, chụp cắt lớp vi tính lồng ngực liều thấp là phương pháp được nhiều hiệp hội ung thư trên thế giới khuyến cáo dùng để tầm soát ung thư phổi ở nhóm nguy cơ cao. Kỹ thuật này phát hiện được các tổn thương chỉ vài milimét trong nhu mô phổi với lượng tia xạ thấp hơn đáng kể so với chụp CT thông thường.
Nhờ phát hiện bệnh từ giai đoạn rất sớm, người bệnh có thêm nhiều cơ hội được điều trị hiệu quả, thậm chí có thể chữa khỏi hoàn toàn luôn!
Nguồn: soha.vn
Ung thư phổi giờ không còn riêng của người hút thuốc nữa?
Theo PGS.TS. Phạm Cẩm Phương, thuốc lá đúng là nguyên nhân số 1 gây ung thư phổi, nhưng thực tế lâm sàng hiện giờ cho thấy bệnh này không chỉ tìm đến những người nghiện thuốc đâu! Càng ngày càng nhiều trường hợp là chị em phụ nữ, người nội trợ hay nhân viên văn phòng mà chưa hề hút thuốc trong đời vẫn mắc bệnh.
Cái nguy hiểm nhất chính là suy nghĩ "mình không hút thuốc thì sẽ không bị ung thư phổi" – cái tư tưởng này khiến nhiều người chủ quan, bỏ qua các nguy cơ khác và không quan tâm đến sức khỏe hô hấp của mình đúng mức
Vậy ngoài thuốc lá ra còn "ẩn số" nào gây bệnh?
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương cho biết có cả tá yếu tố nguy hiểm ngay trong môi trường sống hằng ngày luôn! Cụ thể:
• Hút thuốc lá thụ động: Đây là nguyên nhân cực kỳ phổ biến. Sống hoặc làm việc trong môi trường có khói thuốc vẫn hấp thụ đầy chất độc hại và tổn thương phổi theo thời gian đó.
• Ô nhiễm không khí: Bụi mịn PM2.5, khí thải xe cộ, hóa chất công nghiệp hay khí radon tích tụ trong nhà kín cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh nha.
• Khói bếp: Đặc biệt với chị em hay vào bếp, nấu ăn trong không gian chật hẹp, thiếu thông khí, khói từ chiên rán nhiệt độ cao có thể chứa các hợp chất gây tổn thương tế bào phổi luôn
• Yếu tố bệnh lý và di truyền: Những người có tiền sử lao phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) hoặc có người thân mắc ung thư phổi cũng thuộc nhóm nguy cơ cao cần theo dõi sức khỏe định kỳ.
Tại sao ung thư phổi hay bị phát hiện muộn?
Theo bác sĩ Cẩm Phương, ung thư phổi là bệnh lý diễn biến âm thầm vô cùng. Trong thời gian dài, người bệnh có thể hoàn toàn không có triệu chứng hoặc chỉ xuất hiện những biểu hiện mơ hồ lắm nên dễ bị bỏ qua.
Nhiều trường hợp chỉ phát hiện ra khi đã xuất hiện đau ngực, khó thở hoặc sụt cân bất thường. Lúc đó khối u có thể đã phát triển lớn hoặc di căn rồi, làm giảm đáng kể hiệu quả điều trị luôn
Những dấu hiệu cần lưu ý để phát hiện sớm
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương khuyên mọi người đừng nên chờ đến khi đau dữ dội mới đi khám nha. Một số dấu hiệu cảnh báo sớm cần đặc biệt chú ý:
• Ho kéo dài trên 3 tuần không rõ nguyên nhân
• Ho ra máu dù chỉ một chút thôi
• Đau tức ngực kéo dài hoặc đau lan ra vai và lưng
• Khó thở, hụt hơi khi vận động
• Khàn tiếng kéo dài không rõ nguyên nhân
• Sụt cân hoặc mệt mỏi kéo dài
Khi có các biểu hiện này, nên đến cơ sở y tế ngay để được đánh giá chuyên sâu, tránh bỏ lỡ thời điểm vàng trong điều trị nhé!
Làm gì để phòng ngừa ung thư phổi?
Theo bác sĩ Cẩm Phương, việc phòng ngừa cần bắt đầu từ những thay đổi trong lối sống và môi trường sống:
• Kiên quyết nói KHÔNG với thuốc lá và hạn chế tối đa tiếp xúc với khói thuốc thụ động
• Đeo khẩu trang đạt chuẩn khi làm việc hoặc di chuyển trong môi trường nhiều khói bụi
• Thiết kế không gian sống, đặc biệt là khu vực bếp, thông thoáng, có hệ thống hút mùi và lưu thông không khí tốt
• Duy trì chế độ dinh dưỡng lành mạnh, tăng cường rau xanh và các thực phẩm giàu chất chống oxy hóa để bảo vệ sức khỏe hô hấp
Tầm soát sớm quan trọng thế nào?
PGS.TS. Phạm Cẩm Phương nhấn mạnh tầm soát sớm đóng vai trò cực kỳ quan trọng vì đây là yếu tố giúp nâng cao cơ hội điều trị thành công. Chụp X-quang ngực thông thường có thể bỏ sót nhiều tổn thương nhỏ ở phổi, đặc biệt là những nốt mờ dưới 1cm hoặc nằm ở vị trí khó quan sát.
Hiện nay, chụp cắt lớp vi tính lồng ngực liều thấp là phương pháp được nhiều hiệp hội ung thư trên thế giới khuyến cáo dùng để tầm soát ung thư phổi ở nhóm nguy cơ cao. Kỹ thuật này phát hiện được các tổn thương chỉ vài milimét trong nhu mô phổi với lượng tia xạ thấp hơn đáng kể so với chụp CT thông thường.
Nhờ phát hiện bệnh từ giai đoạn rất sớm, người bệnh có thêm nhiều cơ hội được điều trị hiệu quả, thậm chí có thể chữa khỏi hoàn toàn luôn!
Nguồn: soha.vn