Các chuyên gia đang kêu gọi: chúng ta đang focus quá nhiều vào mặt xấu mà quên mất vaccine Covid-19 xịn như nào rồi đó! Không chỉ tốc độ tiêm ngàn dặm một giờ mà còn vai trò "cứu cánh" giúp nhân loại thoát khỏi đại dịch nữa nha
Từ kỳ vọng "cứu tinh" đến drama hoài nghi
Siddharth Sridhar - một anh virus học tại Đại học Hong Kong - có phát biểu gây sốc: vào thời điểm này năm ngoái, ai mà ngờ được cuộc chiến chống Covid lại "drama" đến mức phải đi tranh cãi về việc chọn vaccine nào
"Message phải clear và đơn giản thôi: Vaccine giúp bảo toàn mạng sống người mắc Covid-19 và làm việc đó cực kỳ xuất sắc luôn," anh Sridhar nói. Đồng thời anh cũng hơi bức xúc với những cuộc bàn tán lung tung về việc vaccine có ngăn được lây nhiễm hay đối phó được với các biến thể hay không
Theo các chuyên gia, sự tiêu cực của người dân về rủi ro và hạn chế của vaccine đang đe dọa phá hỏng những nỗ lực cứu người và đưa xã hội về cuộc sống bình thường.
Vấn đề này đặc biệt nghiêm trọng ở châu Á - Thái Bình Dương với tỷ lệ tiêm còn thưa thớt, nơi các nhà chức trách đang vật lộn với những đợt bùng phát lớn sau khi kiểm soát đại dịch bằng biện pháp đóng cửa biên giới siêu nghiêm ngặt - tuy cứu được nhiều người nhưng kinh tế và xã hội thì...
"Có được vaccine là good news và chúng ta cần nhìn nó theo hướng tích cực hơn đi," Peter Collignon - chuyên gia về bệnh truyền nhiễm và nhà vi sinh học tại Bệnh viện Canberra - chia sẻ.
"1 năm trước chúng ta có lẽ sẽ mừng lắm nếu có vaccine hiệu quả 50% thôi. Giờ basically chúng ta đang ở thế tốt hơn rất nhiều so với mọi kỳ vọng, với ngày càng nhiều loại vaccine có sẵn," anh nói
Tâm lý ngại tiêm vaccine là concern lớn ở nhiều nơi tại châu Á - Thái Bình Dương, kể cả những nền kinh tế "không Covid" như Australia và Hong Kong (Trung Quốc). Các cuộc khảo sát cho thấy lo ngại về an toàn vaccine bị phóng đại bởi tâm lý chủ quan về nguy cơ lây nhiễm, cộng thêm việc thiếu lợi ích tức thì khi tiêm
Tại Australia, gần 1/3 người được hỏi trong khảo sát của The Sydney Morning Herald và The Age hồi tháng 5 nói không có ý định tiêm vaccine - khoảng một nửa lo ngại tác dụng phụ và 1/5 cho rằng rủi ro mắc bệnh thấp khi không đi lại.
Tại Hong Kong (Trung Quốc), chỉ 1/4 người chưa tiêm nói họ có ý định tiêm trong 6 tháng tới, theo dữ liệu từ khảo sát của Đại học Hong Kong Trung Quốc hồi tháng 4 và tháng 5.
Ivan Hung Fan-ngai thuộc ủy ban chuyên gia của Hong Kong về quản lý an toàn vaccine cho biết, hiện tại mọi người đang quá tập trung vào mặt xấu của vaccine rồi
"Vaccine Pfizer/BioNTech vẫn có hiệu quả chống lại các biến thể. Mũi tiêm tăng cường có thể không cần thiết với người khỏe mạnh trong 2-3 năm, trừ những người có rủi ro cao," anh Hung nhận định.
Những khía cạnh tích cực bị "bỏ quên"
Các loại vaccine Pfizer-BioNTech và AstraZeneca đều có hiệu quả hơn 90% trong việc ngăn ngừa nhập viện và tử vong sau 2 mũi tiêm, mặc dù ít hiệu quả hơn trong việc ngăn chặn các biến thể lây nhiễm mạnh như Delta, các nghiên cứu cho thấy
Tuy vaccine AstraZeneca có liên quan đến trường hợp đông máu hiếm gặp, khiến Australia khuyến cáo không dùng cho người dưới 60 tuổi, nhưng nguy cơ tử vong ước tính chỉ khoảng 1 trong 1 triệu hoặc 1 trong 2 triệu trường hợp thôi. Theo một số ước tính, điều này tương đương với nguy cơ bị sét đánh trong 1 năm đó các bạn!
Ở Anh và Israel, với lần lượt 57% và 66% dân số tiêm đủ vaccine, số ca Covid-19 tăng mạnh những tuần gần đây nhưng chủ yếu là người trẻ chưa tiêm. Ở cả 2 quốc gia này, số người tử vong đều giảm gần xuống mức thấp nhất kể từ đầu đại dịch. Ngày 12/7, Anh chỉ ghi nhận 6 ca tử vong, thấp hơn rất nhiều so với 1.463 ca tử vong trong ngày chết chóc nhất của đại dịch vào tháng 1/2021
Không hoàn hảo nhưng là lối thoát real đấy!
Tauel Harper - chuyên gia truyền thông tại Đại học Western Australia - cho biết vẫn chưa có đủ sự tập trung vào việc nhấn mạnh vaccine là "một trong những biện pháp can thiệp y tế công cộng thành công nhất trong lịch sử loài người"
"Một phần là vì không có gì đặc biệt khi đưa tin về 'vaccine làm tốt việc của nó' so với 'vaccine có vấn đề' để thu hút attention của công chúng," anh Harper giải thích.
"Chuyển việc đưa tin từ 'những thất bại của vaccine' sang 'sự thành công của vaccine' vì thế thực sự quan trọng. Dĩ nhiên nói về thất bại cũng quan trọng không kém, nhưng bất kỳ 'vấn đề' nào của chương trình tiêm vaccine đều nên được xem xét dựa trên thành công chung của nó," anh nói
Tuy nhiên, chuyên gia Owen Schaefer thuộc Đại học Quốc gia Singapore lại có góc nhìn khác: "Sự thành thật về vaccine thuộc về vấn đề tôn trọng cá nhân, minh bạch trong quản trị và giành được sự tin tưởng của công chúng. Giao tiếp cởi mở là một phần quan trọng của chiến lược đối phó với sự ngần ngại tiêm vaccine"
Collignon - chuyên gia tại Bệnh viện Canberra - cho rằng thách thức là không để hạn chế của vaccine lấn át những lợi ích mang tính thay đổi của nó.
Nguồn: kenh14.vn