Teen53c150fb
New member
Câu chuyện về việc một ông cụ 77 tuổi đã xuất gia làm nhà sư cứu sống hãng hàng không lớn nhất Nhật Bản nghe có vẻ drama lắm nhưng mà sự thật luôn kỳ diệu hơn phim ấy mà!
Japan Airlines (JAL) từng là ông trùm hàng không thế giới suốt 5 năm liền vào thập kỷ 80, flex luôn đội máy bay Boeing 747 đông nhất ngành. Nhưng rồi plot twist, từ đỉnh cao vinh quang, JAL lao dốc không phanh trở thành case study kinh điển về "làm sao để đánh bay cả một đế chế"
Thời kỳ JAL còn thuộc sở hữu nhà nước, được chính phủ "che chở" nên công ty phát triển đầy thói quen xấu. Khi tư nhân hóa xong thì... vỡ kế hoạch luôn, thiếu hẳn kinh nghiệm sống còn trong thị trường tự do
Đến năm 2010, JAL chính thức nộp đơn xin bảo hộ phá sản - vụ phá sản lớn nhất ngoài ngành tài chính của Nhật lúc bấy giờ. Và plot twist tiếp theo: vị cứu tinh là một ông cụ 77 tuổi đã về hưu VÀ xuất gia làm nhà sư Phật giáo - Tiến sĩ Kazuo Inamori.
Chưa bao giờ làm trong ngành hàng không nhưng ông Inamori đã thực hiện "phép màu" biến JAL thành hãng hàng không có lời nhất thế giới chỉ trong... 2 năM! Kiểu gì mà OP vậy trời?
## Khi tham vọng quá lớn dẫn đến thảm họa
Ông Hiroshi Sugie, cựu phi công gắn bó với JAL gần 40 năm, kể lại thời kỳ ban lãnh đạo bắt đầu "ngáo" khi đầu tư lung tung ra ngoài ngành hàng không.
Ví dụ điển hình: mua khách sạn Essex House ở Manhattan (New York) với giá 190 triệu USD, cộng thêm 100 triệu USD cải tạo. Ông Sugie bình luận cực gắt: "Họ mua khách sạn nổi tiếng ở New York với chi phí cực khủng. Kể cả khi khách sạn đó full phòng suốt 30 năm thì vẫn không có lời!"
Năm 1992, JAL lỗ 53,8 tỷ yen - lần đầu tiên cổ phiếu JAL chìm trong sắc đỏ kể từ khi tư nhân hóa hoàn toàn năm 1987.
Nhưng đây mới chỉ là khởi đầu cho chuỗi thảm họa. Loạt sự kiện toàn cầu liên tiếp đánh knock-out: năm 2001 có vụ khủng bố 11/9 tại Mỹ, năm 2003 chiến tranh Iraq và đại dịch SARS bùng phát. Lượng khách bay sụt giảm nghiêm trọng, biên lợi nhuận mỏng manh của JAL bay màu luôn
Trong nỗ lực tìm thêm doanh thu ở thị trường nội địa (nơi All Nippon Airways đang là boss), JAL sáp nhập với Japan Air System (JAS) - hãng hàng không lớn thứ ba của Nhật năm 2002.
Nhưng nước đi này lại thêm rối! Ban lãnh đạo không ngờ rằng việc sáp nhập khiến chi phí vận hành tăng vọt do JAS dùng nhiều loại máy bay khác nhau từ McDonnell Douglas và Airbus. Trong khi đó, những chiếc Boeing 747 khổng lồ của JAL lại không phù hợp với các tuyến ngắn, bay toàn ghế trống trong khi các hãng giá rẻ bay full kín với máy bay nhỏ, tiết kiệm hơn nhiều
## Enter the hero: nhà sư cứu tinh
Ngày 19/1/2010, JAL chính thức đệ đơn xin bảo hộ phá sản với khoản nợ lên tới 2.320 tỷ yen - vụ phá sản lớn nhất ngoài lĩnh vực tài chính ở Nhật kể từ sau Thế chiến II.
Chính phủ Nhật qua Tập đoàn Sáng kiến Doanh nghiệp Nhật Bản (ETIC) phải ra tay cứu JAL. Nhưng câu hỏi nan giải là: ai dám nhận "con tàu đang chìm" này?
Và họ chọn... ông Kazuo Inamori!
Inamori vốn là founder và Chủ tịch huyền thoại của Kyocera - hãng gốm kỹ thuật và thiết bị điện tử. Sau khi nghỉ hưu, năm 1997 ông xuất gia làm nhà sư đạo Phật với pháp danh Đại Hòa. Tư tưởng Phật giáo có ảnh hưởng siêu lớn đến cách ông điều hành Kyocera trước đó.
Ông luôn hướng đến việc cống hiến giá trị vật chất và tinh thần cho xã hội, được nhiều trường đại học ở Nhật, Mỹ, Anh trao bằng tiến sĩ danh dự. Không phải lựa chọn truyền thống nhưng Inamori nổi tiếng với việc thách thức các chuẩn mực kinh doanh thông thường và đặt con người lên trước lợi nhuận - bằng chứng là ông không nhận lương tại JAL!
## Cuộc cải tổ mạnh tay
Sau khi nhận chèo lái, Inamori đã ra tay cực quyết: cắt giảm 15.700 việc làm (gần 1/3 nhân lực), cắt 30% lương. JAL nhận khoản cứu trợ 900 tỷ yen và được xóa một số khoản nợ.
Nhưng tiền chỉ là một phần - điều quan trọng nhất là thay đổi văn hóa công ty! Ông Hideo Seto, cựu Chủ tịch ETIC cho biết ưu tiên số 1 của CEO Inamori là phúc lợi nhân viên. Triết lý của ông: khi nhân viên làm hết mình, họ sẽ đóng góp hiệu quả hơn cho công ty và xã hội
Ông áp dụng hệ thống quản lý Amoeba từ Kyocera - chia lực lượng lao động thành các đơn vị nhỏ, mỗi đơn vị có leader được tự do ra quyết định nhất định, phá vỡ hệ thống phân cấp cứng nhắc truyền thống Nhật Bản. Dịch vụ khách hàng, an toàn bay và cắt giảm chi phí vẫn là priority hàng đầu.
Và kết quả? Năm tài chính 2011/12, JAL trở thành hãng hàng không có lời cao nhất thế giới với 186,6 tỷ yen! Ông Seto thừa nhận đây như "phép lạ" vì họ chỉ kỳ vọng 60 tỷ yen thôi
Đỉnh điểm là đợt IPO tháng 9/2012 của JAL thu về 663 tỷ yen tại Sàn giao dịch chứng khoán Tokyo - IPO lớn thứ 2 thế giới năm đó, chỉ sau... Facebook Inc luôn!
Công ty mua sắm máy bay mới - đặc biệt là dòng Boeing 787 siêu tiết kiệm nhiên liệu - và mở rộng đường bay tới Bắc Mỹ, Trung Đông, Châu Phi và Trung Á.
Nhà sư Mokurai Bukkokuji, người quen biết Inamori nhiều năm nhận xét: "Ông có trái tim nhân hậu nhưng cũng biết điều khiển mọi thứ theo cách riêng và đưa ra quyết định cực kỳ cứng rắn. Ông là nhà lãnh đạo quyết đoán thực thụ."
Sau khi hoàn thành sứ mệnh, ông Inamori rời hội đồng quản trị JAL năm 2013 và trở thành cố vấn danh dự năm 2015. Với dự báo lợi nhuận 167 tỷ yen năm 2019, ông Seto tin JAL đang hoạt động ổn định ngay cả khi đối mặt với các hãng giá rẻ.
Nguồn: soha.vn