SuTutu9173
New member
Công nhận là AI giờ thông minh "điên đảo" luôn, làm cả thế giới phải "run sợ" trước làn sóng sa thải khủng khiếp.
Năm 2023 đúng là năm "đen đủi" khi hàng loạt ông lớn công nghệ thông báo "cắt đầu" hàng trăm nghìn nhân viên vì kinh tế xuống dốc không phanh. Những tên tuổi khủng như Alphabet, Amazon, Meta đều phải "swing dao" mạnh tay, với con số lên tới hơn 262,000 nhân viên bị "văng khỏi ghế" trên toàn cầu và vẫn chưa dừng lại đâu nha!
Amazon một mình đã "bay màu" 18,000 người từ tháng 11/2022 đến tháng 1/2023, xong còn định "thêm một nhát" nữa với 9,000 người vào tháng 3. Salesforce và Dell cũng không "ngậm tay" với việc loại lần lượt 8,000 và 6,650 nhân viên. Đây chỉ là vài cái tên trong list dài "vô tận" các công ty tech đang "đốn người" thôi nhé!
Không dừng ở đó, Block, PayPal, iRobot, Microsoft cũng phải báo cáo tình hình "sa thải hàng loạt" đáng kể. Block "cho nghỉ" khoảng 1,000 người, PayPal bắt đầu "cắt" hàng ngàn nhân viên, iRobot giảm 350 người, và Microsoft thì loại luôn 1,900 nhân viên trong mảng gaming chỉ trong thời gian ngắn ngủi.
Cơn sóng thần sa thải này không chỉ ảnh hưởng đến anh chị đi làm mà còn làm dấy lên nỗi lo về việc AI có thể "chiếm chỗ" của con người, đặc biệt là với những bạn freshers như bạn Đinh Long đây này.
Cơ hội nào cho các bạn IT mới "chân ướt chân ráo"?
"Lúc đầu mình lo lắng 'muốn chết' khi nghĩ đến việc bị AI 'cướp cơm'. Công nghệ phát triển nhanh 'như chớp', khiến mình tự hỏi liệu còn chỗ đứng trong ngành này không nữa". Đó là tâm sự của Đinh Long, chàng trai 22 tuổi vừa "fresh" ra lò chuyên ngành CNTT từ Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT), một trong những trường top "xịn xò" nhất về IT đấy.
Công nghệ Thông tin vốn là ngành "hot hit" mấy năm trở lại đây. Bằng chứng "rành rành" là điểm chuẩn vào các trường đại học hàng đầu cao "ngất ngưởng" luôn. Thậm chí có case sinh viên đạt full 30 điểm trong tổ hợp vẫn... "fail", chỉ vì quá nhiều người cùng điểm, và những bạn được cộng điểm ưu tiên thì "chốt slot" trước mất rồi!
Đặc biệt, với sự xuất hiện của những người "chuyển ngành" từ các lĩnh vực khác sang làm IT, cuộc đua này càng "khốc liệt" hơn bao giờ hết. Mình từng quen một anh bạn học Thiết kế nội thất ở Đại học Mỹ thuật Công nghiệp, ra trường làm Nhiếp ảnh, sau đó chuyển sang Thiết kế đồ họa, cơ bản vẫn liên quan đến ngành học. Nhưng sau khoảng 2 năm không liên lạc, một hôm vào trang cá nhân thì "shock" khi thấy "Nhiếp ảnh gia" ngày nào giờ đã "chuyển hướng" sang Lập trình Web, chuyên thiết kế giao diện Front-End cho website. Lập trình Web cũng là lĩnh vực có nhiều "tay ngang" chuyển sang vì được đánh giá là "dễ ăn", thị trường tuyển dụng "ngon", nhưng đi kèm là cạnh tranh "khủng khiếp".
"Nhìn xung quanh, mình thấy ai cũng 'xịn' hơn mình hết. Những đứa bạn bỏ học từ năm nhất, năm hai, giờ đã đi làm được 4 năm hay tự kinh doanh cũng đã 'gặt hái' được thành công nhất định. Bản thân mình dù đã có tấm bằng 'xịn xò', nhưng làn sóng sa thải toàn cầu đúng lúc ra trường đã khiến cuộc sống mình 'bế tắc' hơn bao giờ hết", Đinh Long lo lắng. Mình phần nào hiểu được cảm giác của bạn ấy, vì đã từng có giai đoạn mình cũng "mông lung" về tương lai, trong khi áp lực "so sánh" với đồng trang lứa luôn "đè nặng" lên vai.
Với sự phát triển "không tưởng" của AI, nỗi lo về việc AI sẽ thay thế sinh viên mới ra trường "dễ như ăn kẹo" đã trở thành áp lực "khủng". "Mỗi ngày, tin tức về AI 'tràn lan' trên mạng xã hội. Chưa bao giờ mình thấy stress về công việc và ngành học như bây giờ", Đinh Long "hoang mang" sau khi nghe tin các công cụ AI đang ngày càng thông minh và học hỏi nhanh đến mức cảm thấy bản thân không còn cửa cạnh tranh.
Lướt qua các trang tuyển dụng ngành IT, có thể thấy rằng năm 2023 vừa qua, số lượng vị trí thực tập và junior được tuyển giảm "sút" đáng kể luôn. Sự "thắt chặt" trong tuyển dụng phản ánh phần nào tình hình kinh tế bất ổn và sự "chuyển mình" của ngành CNTT với những bước tiến của AI và tự động hóa. Những vị trí còn lại đòi hỏi kinh nghiệm làm việc cụ thể hoặc kỹ năng "xịn sò", khiến cơ hội cho freshers trở nên "khan hiếm". Điều này không chỉ tạo ra thách thức "siêu to" cho những người mới bắt đầu mà còn khiến nhiều sinh viên như Đinh Long lo lắng về tương lai trong ngành.
"Áp lực tạo nên kim cương"
Đối mặt với áp lực cần phải không ngừng học hỏi và cập nhật kiến thức, Đinh Long đã tìm cách thích nghi. "Mình nhận ra rằng, nếu không thể cạnh tranh với AI, thì hãy 'làm bạn' với AI".
Rõ ràng, với tâm thế sẵn sàng học hỏi, trau dồi kiến thức, bạn sẽ luôn tự tin với những gì mình đã và đang làm.
Ông Hoàng Tiến Nam, nguyên Chủ tịch FPT Telecom, trong một buổi giao lưu với sinh viên, khi được hỏi về vấn đề liệu AI trong tương lai có thể khiến các freshers "fail" việc hay không, ông đã "thốt" ra một câu như thế này: "Nếu không có khả năng tư duy độc lập, bạn sẽ trở thành người bình thường và nhanh chóng trở thành người tầm thường. Còn nếu các bạn là người xuất sắc, sẽ không có AI hay ChatGPT nào có thể thay thế được các bạn".
Có thể bạn sẽ nghĩ "trong 1000 người thì được mấy người thực sự xuất sắc vượt trội?". Nhưng nếu không cố gắng mỗi ngày, bạn sẽ trở nên tầm thường như lời ông Hoàng Tiến Nam nói. Và với những người tầm thường, chẳng khó khăn gì để AI có thể thay thế "dễ như trở bàn tay". Cần nhớ rằng, sự cố gắng và nỗ lực chiếm phần lớn để tạo nên sự xuất sắc trong con người bạn đấy!
Điều này cũng được chứng minh qua nghiên cứu và sự phát triển trong ngành. Từ những gì mà chúng ta thấy ở kỷ nguyên AI, các công cụ AI rõ ràng không chỉ đem lại thách thức mà còn mở ra cơ hội mới cho bất cứ ai có thể học hỏi bất cứ ngành nghề, lĩnh vực nào, chứ không riêng gì lập trình viên.
Đinh Long đã bắt đầu "focus" vào việc phát triển kỹ năng trong AI và học máy, một lĩnh vực mà bạn ấy tin rằng sẽ mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp mới. "Mình đăng ký ChatGPT 4 để biến công cụ này thành trợ lý riêng. Mỗi sáng ngủ dậy, mình có một danh sách các việc cần làm từ dễ đến khó. Mình ưu tiên các công việc dễ trước, sau đó dùng ChatGPT để lên kế hoạch cho các công việc khó hơn, đưa ra chỉ dẫn làm sao để hoàn thành công việc 'nhanh nhất và hiệu quả nhất'. Nghe có vẻ 'rườm rà', nhưng khi đã quen, mỗi buổi sáng mình chỉ dành ra đúng 30 phút để tạo ra một lịch trình làm việc 'xuyên suốt' cả ngày", Đinh Long chia sẻ.
"Không chỉ riêng ChatGPT, mình còn ứng dụng nhiều công cụ AI khác để tìm ra công cụ hiệu quả phù hợp với tính chất từng đầu việc. Chi phí đầu tư vào các công cụ AI hoàn toàn 'xứng đáng' và nó đem lại rất nhiều lợi ích trong công việc và cuộc sống".
Mình tin rằng, mặc dù AI có thể làm nhiều công việc, nhưng khả năng sáng tạo và hiểu biết sâu sắc về nhu cầu con người vẫn là điều mà AI khó có thể thay thế được. Các công cụ AI, về cơ bản vẫn cần sự giám sát của con người, và nếu bạn tự tin có thể giám sát các công cụ này "chặt chẽ", tận dụng AI như một trợ lý "đa năng", cộng thêm sự nỗ lực và khao khát học hỏi của chính bản thân, mình tin rằng bạn sẽ trở thành một trong những cá nhân xuất sắc nhất trong số "1000 người" kể trên, và lúc đó, AI sẽ làm việc cho bạn, chứ không bao giờ AI có thể thay thế được bạn.
"Làm bạn với AI" hay còn được hiểu là "thích nghi với kỷ nguyên AI". Việc thích nghi này lại khiến mình tự đặt ra một câu hỏi: "Có AI, chúng ta sẽ trở nên lười biếng hơn, hay sẽ chăm chỉ hơn?". Có lẽ chủ đề này mình sẽ "bàn" trong một bài viết khác nhé!
Cuộc hành trình của bạn sinh viên Đinh Long mới chỉ bắt đầu thôi, vẫn còn vô vàn khó khăn phía trước, thách thức niềm tin và sự nỗ lực của bạn Đinh Long nói riêng, cũng như thế hệ Gen Z nói chung. Chẳng phải ngẫu nhiên mà dân gian có câu "Lửa thử vàng, gian nan thử sức", bạn không cố gắng, không trau dồi bản thân, không nỗ lực hơn ngày hôm qua, bạn sẽ bị "bỏ lại phía sau", đấy là quy luật rồi!
Nguồn: kenh14.vn