Trong thời đại kinh tế số bùng nổ, nhiều bạn sinh viên đang chọn con đường khởi nghiệp để sớm lấn sân vào thị trường. Nhưng thực tế là một ý tưởng còn "non tay" rất khó vượt qua được những cú vấp ngã đầu tiên nếu thiếu môi trường hỗ trợ đàng hoàng. Chính vì thế, các trường đại học đang dần "chuyển mình" thành nơi ươm mầm xanh – chỗ mà các bạn sinh viên được thoải mái thử nghiệm, được phép sai và trưởng thành qua trải nghiệm thực tế luôn nè!
Các trường đại học đang đua nhau xây "hệ sinh thái thử – sai"
Mấy năm gần đây, phòng lab mở, trung tâm sáng tạo, không gian học tập đa năng hay vườn ươm doanh nghiệp đã trở thành "chuẩn không cần chỉnh" tại nhiều trường đại học rồi. Hệ sinh thái này support sinh viên từ đầu đến cuối luôn: từ lúc nghĩ ra ý tưởng, thử nghiệm mô hình, cho đến hoàn thiện sản phẩm và tiếp cận thị trường.
TS. Trần Nguyên Các - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Tổ chức và Kinh tế số (RIDE), cho biết các chương trình dành cho sinh viên khởi nghiệp giờ bài bản và phổ biến hơn xưa rất nhiều. Chẳng hạn như tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, một chương trình huấn luyện chuyên sâu gần đây đã tạo điều kiện để sinh viên trải nghiệm trọn vẹn quy trình khởi nghiệp, từ phác thảo sản phẩm mẫu, xây dựng kế hoạch tài chính - kinh doanh cho đến bảo vệ đề án trước hội đồng chuyên môn.
"Khởi nghiệp cốt lõi vẫn là tinh thần tự lực. Nhưng nếu sinh viên nhận được sự đồng hành đúng - từ mentor, nguồn lực đến kết nối doanh nghiệp, các em sẽ biết cách tận dụng cơ hội và trưởng thành nhanh hơn." - ông chia sẻ.
Giảng viên tạo "vùng an toàn để sai" cho sinh viên
Theo TS. Trịnh Trọng Hùng – Trưởng khoa Kinh doanh và Luật, Đại học FPT – cơ sở vật chất chỉ là một phần thôi; điều quan trọng hơn chính là văn hóa đào tạo. Một trường đại học chỉ thực sự trở thành "bệ phóng" khi đảm bảo ba yếu tố sau nè:
Không gian an toàn để thử nghiệm và thất bại
Sinh viên chỉ dám làm và làm tới cùng khi các bạn cảm thấy rằng sai sót không bị judge, mà được xem như một phần tự nhiên của quá trình học tập. Nhà trường cần tạo ra văn hóa khuyến khích thử nghiệm, khuyến khích đặt câu hỏi, khuyến khích các dự án "nhỏ nhưng thật", thay vì yêu cầu mọi thứ phải perfect ngay từ đầu.
Hệ sinh thái thực tiễn, gần với thị trường
Bên cạnh kiến thức trên lớp, các yếu tố như người cố vấn, doanh nghiệp đối tác và hỗ trợ tài chính giúp sinh viên "chạm" vào bài toán thật. Điều này giúp các bạn hiểu rõ khoảng cách giữa "ý tưởng đẹp" và yêu cầu khắt khe của thị trường thế nào cho oai luôn!
Kỷ luật triển khai
"Khởi nghiệp không chỉ là cảm hứng mà còn là kỷ luật thực thi". Vì vậy, lộ trình đào tạo được thiết kế theo hướng thực hành: khảo sát người dùng - xây dựng MVP (sản phẩm khả dụng tối thiểu), bảo vệ ý tưởng theo từng điểm kiểm soát và bán thử sản phẩm để đo nhu cầu thị trường.
Kết lại, TS. Trịnh Trọng Hùng khẳng định: "Khởi nghiệp không phải con đường hào nhoáng mà là hành trình trưởng thành. Chỉ cần sinh viên dám thử, dám sai, nhà trường và giảng viên luôn đồng hành."
Sinh viên lớn lên từ những va chạm đầu đời
Từ phía người học, khởi nghiệp trong đại học là "sân tập" an toàn hơn rất nhiều so với việc tự khởi sự bên ngoài đấy nha!
Nguyễn Hà Thanh – cựu sinh viên Đại học FPT, cho biết bước ngoặt đến khi nhóm chính thức triển khai dự án: "Không còn là phác thảo trong vở nữa mà là chuỗi nghiên cứu, thử nghiệm và va chạm liên tục. Nhờ mentor hướng dẫn, chúng mình có 'sân chơi thật' để đưa ý tưởng thành MVP, mang sản phẩm đi kiểm chứng, lắng nghe phản hồi và điều chỉnh."
Thanh cho rằng giá trị lớn nhất chính là "vùng an toàn để sai" mà nhà trường tạo ra, nơi mỗi thất bại nhỏ đều trở thành bài học lớn. "Nó giúp chúng mình tự tin hơn, dám thử cái mới, dám bước ra khỏi comfort zone và dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình để đi xa hơn với dự án." Do vậy, không phải nhóm nào cũng thành công, nhưng chính những trải nghiệm ấy tạo ra điểm chạm thực tế mà kiến thức lý thuyết không thể thay thế được.
Có thể thấy, khởi nghiệp trong đại học không chỉ là xu hướng mà đã trở thành một phần của giáo dục hiện đại rồi. Khi nhà trường xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ đầy đủ và tạo môi trường "an toàn để sai", sinh viên được trải nghiệm thực chất và trưởng thành trong tinh thần khởi nghiệp. Nhờ bước chạy đà này, người trẻ rời trường với tư duy độc lập, khả năng giải quyết vấn đề và bản lĩnh theo đuổi đến cùng. Đó chính là lúc trường đại học thực sự trở thành nơi ươm mầm xanh – bệ phóng cho thế hệ khởi nghiệp trẻ, đóng góp những giá trị bền vững cho xã hội.
Nguồn: svvn.tienphong.vn