Chuẩn bị choáng váng vì Trung Quốc vừa làm một động thái cực xịn: đưa cả siêu máy tính AI lên không gian luôn! Đây không phải sci-fi đâu nhé, mà là sự thật đang diễn ra ngay trước mắt chúng mình đó.
Hôm 14/5 vừa rồi, Trung Quốc đã bắn 12 vệ tinh đầu tiên từ Trung tâm phóng vệ tinh Tửu Tuyền bằng tên lửa Trường Chinh 2D. Nghe có vẻ bình thường? Thì đợi đã, vì đây là bước đầu tiên trong một kế hoạch "khủng" mang tên Three-Body Computing Constellation (tạm dịch: Chòm sao tính toán Tam Thể - nghe quen quen không? Đúng rồi, lấy cảm hứng từ bộ tiểu thuyết khoa học viễn tưởng bom tấn của Liu Cixin luôn đó!)
Dự án này do công ty ADA Space và Viện nghiên cứu Zhejiang Lab dẫn đầu, với tham vọng cực kỳ to lớn: triển khai tổng cộng 2.800 vệ tinh để tạo thành một mạng lưới tính toán siêu mạnh ngay trên quỹ đạo. Nghe xong chỉ biết "ơ mây zing" thôi!
Mạnh đến mức nào?
Mỗi vệ tinh được trang bị mô hình AI với 8 tỷ tham số, xử lý được tới 744 tera phép tính mỗi giây (TOPS). Nghe con số chưa hình dung được à? Thì để mình so sánh nhé: 12 vệ tinh này cộng lại đạt khoảng 5 peta (tức 5 triệu tỷ!) phép tính mỗi giây. Trong khi đó, laptop AI Copilot+ của Microsoft chỉ được khoảng 40 TOPS thôi - chênh nhau cả trăm ngàn lần luôn đó!
Tại sao lại đưa lên không gian?
Câu hỏi hay đây! Theo ADA Space giải thích, không gian có nhiệt độ lạnh tự nhiên và không khí loãng, giúp làm mát thiết bị cực tốt mà không tốn tiền điện. Thêm vào đó, dùng pin mặt trời nên vừa tiết kiệm năng lượng, vừa thân thiện môi trường, giảm phát thải CO₂ so với các trung tâm dữ liệu trên mặt đất.
Nhưng lý do chính còn sâu xa hơn: vệ tinh truyền thống phải gửi dữ liệu về Trái Đất để xử lý, tốn thời gian và còn bị mất mát dữ liệu nữa. Giờ với hệ thống mới này, các vệ tinh có thể xử lý dữ liệu ngay trên quỹ đạo (kiểu "edge computing" ấy), chọn lọc thông tin quan trọng rồi mới gửi về - vừa nhanh, vừa hiệu quả!
Công nghệ xịn xò gì nữa?
Các vệ tinh này không chỉ thông minh mà còn "trendy" nữa: chúng giao tiếp với nhau bằng kết nối laser (nghe xịn ghê không?) Một số còn được trang bị thiết bị phát hiện phân cực tia X - công cụ có thể giúp nghiên cứu các hiện tượng vũ trụ siêu mạnh như vụ nổ tia gamma nữa đó!
Tại sao lại đặt tên "Tam Thể"?
Tên gọi "Three-Body" được lấy cảm hứng từ "bài toán ba vật thể" nổi tiếng trong vật lý thiên văn - một bài toán mô tả chuyển động hỗn loạn của ba vật thể chịu tác động lẫn nhau bởi lực hấp dẫn. Đây cũng chính là tiêu đề của loạt tiểu thuyết khoa học viễn tưởng siêu đỉnh của nhà văn Liu Cixin, mà Netflix vừa chuyển thể thành phim đó!
Trung Quốc dẫn đầu cuộc đua
Ông Wang Jian - Giám đốc Zhejiang Lab - cho biết mục tiêu của dự án không chỉ mang tính chiến lược mà còn muốn kêu gọi hợp tác quốc tế, cho phép các tổ chức từ nhiều quốc gia khác nhau cùng sử dụng và mở rộng hệ thống này trong tương lai.
Mặc dù Mỹ và châu Âu cũng từng thử nghiệm máy tính ngoài không gian, nhưng Trung Quốc hiện là quốc gia đầu tiên triển khai hệ thống tính toán AI quy mô lớn trên quỹ đạo. Cựu CEO Google Eric Schmidt cũng từng đề xuất xây dựng các trung tâm dữ liệu trong không gian để giải quyết khủng hoảng tiêu thụ điện đang ngày càng nghiêm trọng trên Trái Đất.
Theo ước tính của Schmidt, các trung tâm dữ liệu sẽ cần thêm 29 gigawatt điện vào năm 2027 và lên tới 67 gigawatt vào năm 2030 - con số khổng lồ mà ông mô tả là "chưa từng thấy trong đời".
Nguồn: soha.vn
Hôm 14/5 vừa rồi, Trung Quốc đã bắn 12 vệ tinh đầu tiên từ Trung tâm phóng vệ tinh Tửu Tuyền bằng tên lửa Trường Chinh 2D. Nghe có vẻ bình thường? Thì đợi đã, vì đây là bước đầu tiên trong một kế hoạch "khủng" mang tên Three-Body Computing Constellation (tạm dịch: Chòm sao tính toán Tam Thể - nghe quen quen không? Đúng rồi, lấy cảm hứng từ bộ tiểu thuyết khoa học viễn tưởng bom tấn của Liu Cixin luôn đó!)
Dự án này do công ty ADA Space và Viện nghiên cứu Zhejiang Lab dẫn đầu, với tham vọng cực kỳ to lớn: triển khai tổng cộng 2.800 vệ tinh để tạo thành một mạng lưới tính toán siêu mạnh ngay trên quỹ đạo. Nghe xong chỉ biết "ơ mây zing" thôi!
Mạnh đến mức nào?
Mỗi vệ tinh được trang bị mô hình AI với 8 tỷ tham số, xử lý được tới 744 tera phép tính mỗi giây (TOPS). Nghe con số chưa hình dung được à? Thì để mình so sánh nhé: 12 vệ tinh này cộng lại đạt khoảng 5 peta (tức 5 triệu tỷ!) phép tính mỗi giây. Trong khi đó, laptop AI Copilot+ của Microsoft chỉ được khoảng 40 TOPS thôi - chênh nhau cả trăm ngàn lần luôn đó!
Tại sao lại đưa lên không gian?
Câu hỏi hay đây! Theo ADA Space giải thích, không gian có nhiệt độ lạnh tự nhiên và không khí loãng, giúp làm mát thiết bị cực tốt mà không tốn tiền điện. Thêm vào đó, dùng pin mặt trời nên vừa tiết kiệm năng lượng, vừa thân thiện môi trường, giảm phát thải CO₂ so với các trung tâm dữ liệu trên mặt đất.
Nhưng lý do chính còn sâu xa hơn: vệ tinh truyền thống phải gửi dữ liệu về Trái Đất để xử lý, tốn thời gian và còn bị mất mát dữ liệu nữa. Giờ với hệ thống mới này, các vệ tinh có thể xử lý dữ liệu ngay trên quỹ đạo (kiểu "edge computing" ấy), chọn lọc thông tin quan trọng rồi mới gửi về - vừa nhanh, vừa hiệu quả!
Công nghệ xịn xò gì nữa?
Các vệ tinh này không chỉ thông minh mà còn "trendy" nữa: chúng giao tiếp với nhau bằng kết nối laser (nghe xịn ghê không?) Một số còn được trang bị thiết bị phát hiện phân cực tia X - công cụ có thể giúp nghiên cứu các hiện tượng vũ trụ siêu mạnh như vụ nổ tia gamma nữa đó!
Tại sao lại đặt tên "Tam Thể"?
Tên gọi "Three-Body" được lấy cảm hứng từ "bài toán ba vật thể" nổi tiếng trong vật lý thiên văn - một bài toán mô tả chuyển động hỗn loạn của ba vật thể chịu tác động lẫn nhau bởi lực hấp dẫn. Đây cũng chính là tiêu đề của loạt tiểu thuyết khoa học viễn tưởng siêu đỉnh của nhà văn Liu Cixin, mà Netflix vừa chuyển thể thành phim đó!
Trung Quốc dẫn đầu cuộc đua
Ông Wang Jian - Giám đốc Zhejiang Lab - cho biết mục tiêu của dự án không chỉ mang tính chiến lược mà còn muốn kêu gọi hợp tác quốc tế, cho phép các tổ chức từ nhiều quốc gia khác nhau cùng sử dụng và mở rộng hệ thống này trong tương lai.
Mặc dù Mỹ và châu Âu cũng từng thử nghiệm máy tính ngoài không gian, nhưng Trung Quốc hiện là quốc gia đầu tiên triển khai hệ thống tính toán AI quy mô lớn trên quỹ đạo. Cựu CEO Google Eric Schmidt cũng từng đề xuất xây dựng các trung tâm dữ liệu trong không gian để giải quyết khủng hoảng tiêu thụ điện đang ngày càng nghiêm trọng trên Trái Đất.
Theo ước tính của Schmidt, các trung tâm dữ liệu sẽ cần thêm 29 gigawatt điện vào năm 2027 và lên tới 67 gigawatt vào năm 2030 - con số khổng lồ mà ông mô tả là "chưa từng thấy trong đời".
Nguồn: soha.vn