ThoTeen6836
New member
Cuộc đua công nghệ giờ đang "nóng ran" hơn bao giờ hết nè!
Tại khu vực Đông Nam Bắc Kinh, đám kỹ sư của Semiconductor Manufacturing International Corp. (SMIC) - "ông trùm" sản xuất chip của Trung Quốc - đang cày cuốc không ngừng nghỉ luôn á. Mục tiêu của họ không chỉ là tăng sản lượng chip 14nm và cả 7nm nữa (chỉ kém mấy thế hệ so với các hãng đỉnh cao thế giới thôi), mà còn phải sản xuất 100% bằng thiết bị nội địa.
Đây là bước tiến "khủng khiếp" đối với một công ty đã phải gánh lệnh trừng phạt của Mỹ suốt 5 năm qua nha!
Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 của Bắc Kinh đã vạch rõ mục tiêu: xây dựng chuỗi cung ứng thiết bị chip thuần nội địa 100%. Các hãng sản xuất chip Trung Quốc, kể cả những "gã khổng lồ" bộ nhớ như CXMT và YMTC, đang all-in để biến điều này thành hiện thực, thậm chí sẵn sàng chấp nhận hy sinh chất lượng và hiệu suất sản xuất trong ngắn hạn luôn.
Tuy nhiên theo CEO ASML Christophe Fouquet thì vì Trung Quốc không thể tiếp cận máy quang khắc (EUV) siêu xịn nên sẽ bị tụt lại từ 10-15 năm so với phương Tây trong khả năng sản xuất chip cao cấp. Đau thương vl!
Báo cáo từ Seeking Alpha cũng khẳng định Trung Quốc hiện còn tụt ASML khoảng cả thập kỷ về công nghệ lithography.
Các chuyên gia cho rằng Trung Quốc có thể tự phát triển máy EUV, nhưng đến khi họ làm xong thì phương Tây đã chuyển sang dùng EUV thế hệ mới rồi, khiến Trung Quốc cứ mãi bị bỏ lại phía sau.
Dù vậy, hầu hết chuyên gia đều thừa nhận: sớm muộn gì thì Trung Quốc cũng sẽ build được hệ sinh thái thiết bị bán dẫn toàn nội địa, đặc biệt là trong mảng quang khắc (lithography).
Rào cản "khủng bố"
Theo các cuộc phỏng vấn của Nikkei Asia với các big boss ngành công nghiệp, SMIC và đồng bọn đã đạt được những bước tiến vượt bậc trong việc thay thế công cụ nước ngoài cho các công đoạn khắc, đo lường, lắng đọng hay đánh bóng hóa học. Nhưng vẫn còn một rào cản "đáng sợ" nằm đó: quang khắc (lithography-EUV).
Quá trình chiếu và in thiết kế chip lên tấm wafer là yếu tố then chốt quyết định hiệu suất cuối cùng của chip. Nhưng máy quang khắc lại vô cùng phức tạp và đắt đỏ. Hiện tại, chỉ có 3 công ty trên thế giới làm được: ASML của Hà Lan và Canon, Nikon của Nhật Bản. Năm ngoái, quang khắc "ngốn" gần 25% chi tiêu toàn cầu cho thiết bị sản xuất chip. Với Trung Quốc, đây vẫn là lỗ hổng "đau điếng" trong nỗ lực tự chủ công nghệ.
Trong đó, ASML độc quyền về máy EUV - loại máy xịn nhất, dùng tia cực tím bước sóng 13.5nm, cho phép tạo ra vi mạch nhỏ đến mức nguyên tử luôn. Những cỗ máy này giá lên đến 350 triệu USD (hơn 8.000 tỷ VNĐ á! ), tích hợp hơn 65.000 linh kiện và cần 20 năm nghiên cứu để hiện thực hóa.
Không có EUV = không thể sản xuất chip tiên tiến cho điện thoại, máy chủ hay thậm chí vũ khí quốc phòng. Simple as that!
Hiện ASML là hãng sản xuất thiết bị chip lớn nhất thế giới tính theo vốn hóa, đồng thời dẫn đầu về công nghệ DUV (Deep Ultraviolet) và là nhà sản xuất độc quyền máy quang khắc EUV - công nghệ cần thiết để sản xuất chip xịn nhất thế giới. Phát triển một máy EUV là thách thức siêu to khổng lồ, đòi hỏi hàng chục năm nghiên cứu và hợp tác của hàng ngàn nhà cung cấp, thể hiện độ phức tạp vượt trội của công nghệ này.
Vì vai trò chiến lược, lithography trở thành mục tiêu trừng phạt của Mỹ trong cuộc chiến công nghệ. Từ năm 2019, ASML bị cấm xuất EUV sang Trung Quốc, và gần đây là cả các dòng DUV tiên tiến. Thương vụ bán máy EUV đầu tiên cho SMIC đã bị chặn đứng bởi áp lực từ Washington.
Trước thách thức đó, Trung Quốc không chọn đầu hàng. Các doanh nghiệp như SMIC, CXMT, YMTC đã tăng tốc nội địa hóa chuỗi cung ứng, thay thế dần thiết bị nhập khẩu trong các khâu như khắc, đo lường, đánh bóng bằng hàng nội địa.
Tuy nhiên, lithography vẫn là "điểm mù". Hiện tại, máy quang khắc xịn nhất của Trung Quốc do SMEE (Shanghai Micro Electronics Equipment) sản xuất chỉ đạt mức 90nm – phù hợp cho chip trong thiết bị gia dụng hoặc ô tô, nhưng còn xa vời so với 7nm hay 5nm của thế giới.
Trong thế chân tường, Huawei - vốn là nạn nhân của danh sách đen của Mỹ - đã nổi lên như một người chơi chủ lực trong hệ sinh thái thiết bị bán dẫn nội địa. Công ty này không chỉ xây trung tâm R&D lớn tại Thượng Hải, mà còn "săn" nhân tài từ các tập đoàn chip đỉnh cao thế giới như ASML, TSMC, Applied Materials, đồng thời mở viện nghiên cứu tại Đức để hút tri thức quang học từ châu Âu.
Đặc biệt, Huawei đang support SiCarrier, UEAscend (Yuliangsheng) và Shanghai Yuliangsheng Technology (UEAscend), một công ty ít người biết nhưng đang lên như diều gặp gió trong lĩnh vực quang khắc, để phát triển máy quang khắc DUV ngâm nước đầu tiên của Trung Quốc, với tham vọng cạnh tranh với ASML và Nikon.
Cùng với SMEE, Huawei và đồng minh đang âm thầm phát triển máy quang khắc EUV "made in China" – mục tiêu từng được xem là không tưởng luôn á!
Tăng tốc độ "bàn đạp"
Để hỗ trợ tham vọng này, Bắc Kinh không tiếc tiền đầu tư. Giai đoạn ba của Quỹ Đầu tư Công nghiệp Vi mạch Quốc gia được khởi động từ tháng 5/2024 với 344 tỷ NDT (gần 48 tỷ USD) vốn nhà nước, dự kiến thu hút thêm hơn 1.380 tỷ NDT đầu tư tư nhân, chủ yếu đổ vào mảng quang khắc và vật liệu đi kèm như photoresist, thấu kính, laser...
Từ Thượng Hải đến Thâm Quyến, chính quyền địa phương đều tung chính sách khuyến khích nội địa hóa thiết bị bán dẫn.
Các hãng Trung Quốc như SMIC, CXMT cũng chấp nhận dùng thiết bị nội địa kém hiệu quả hơn, chấp nhận tỷ lệ hỏng hóc cao để "nuôi" ngành công nghiệp non trẻ. Trong khi đó, họ vẫn tích cực tích trữ thiết bị nhập khẩu từ Nhật Bản và châu Âu. Riêng năm 2024, Trung Quốc đã nhập 8,92 tỷ Euro thiết bị từ ASML, chiếm tới 41% doanh số toàn cầu của hãng Hà Lan này.
Nhiều công ty mua thiết bị không phải để sản xuất mà để "đảo ngược kỹ thuật" (reverse engineering), nghiên cứu cách lắp ráp, vận hành và mô phỏng lại. Chiêu thức cũ rồi!
Tuy nhiên, như cựu giám đốc R&D Lin Burn-Jeng của TSMC nhận định: "Để chế tạo máy lithography, không chỉ cần tiền mà còn cần thời gian tích lũy, sự phối hợp hoàn hảo giữa cơ khí, quang học, điện tử, vật liệu và toán học – đến cấp độ vài nanomet."
Bất chấp điều đó, cựu quan chức cấp cao Meghan Harris của Mỹ cảnh báo các nhà hoạch định chính sách có thể đã đánh giá thấp khả năng của Trung Quốc trong việc chế tạo công cụ chip. Trung Quốc đã có các tập đoàn lớn cạnh tranh mảng chip bán dẫn nội địa và đang boost phát triển công cụ bán dẫn riêng của mình.
"Kịch bản tồi tệ nhất là các nhà sản xuất công cụ Trung Quốc không chỉ cạnh tranh trong nước mà còn cạnh tranh quốc tế, điều đó đang đến... Một khi điều đó bắt đầu, sẽ rất khó để ngăn chặn," Harris cảnh báo.
Thực tế là 5 nhà sản xuất công cụ chip hàng đầu của Trung Quốc đã phát triển mạnh mẽ kể từ khi căng thẳng Mỹ-Trung leo thang vào năm 2019, với doanh thu kết hợp tăng 473% (gấp gần 5 lần! ). Trong mọi bước sản xuất chip ngoại trừ quang khắc, Trung Quốc hiện có những công ty đủ khả năng thách thức các ông lớn toàn cầu.
Cuộc đua phát triển máy quang khắc đang "nóng ran" hơn bao giờ hết. Mặc dù còn rất nhiều thách thức, quyết tâm và nguồn lực khổng lồ mà Trung Quốc đang rót vào lĩnh vực này cho thấy một điều rõ ràng: họ sẽ không dừng lại cho đến khi đạt được mục tiêu tự chủ hoàn toàn trong ngành công nghiệp bán dẫn. Câu hỏi đặt ra không phải là liệu Trung Quốc có thành công hay không, mà là khi nào họ sẽ đạt được điều đó thôi!
Nguồn: soha.vn
Tại khu vực Đông Nam Bắc Kinh, đám kỹ sư của Semiconductor Manufacturing International Corp. (SMIC) - "ông trùm" sản xuất chip của Trung Quốc - đang cày cuốc không ngừng nghỉ luôn á. Mục tiêu của họ không chỉ là tăng sản lượng chip 14nm và cả 7nm nữa (chỉ kém mấy thế hệ so với các hãng đỉnh cao thế giới thôi), mà còn phải sản xuất 100% bằng thiết bị nội địa.
Đây là bước tiến "khủng khiếp" đối với một công ty đã phải gánh lệnh trừng phạt của Mỹ suốt 5 năm qua nha!
Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 của Bắc Kinh đã vạch rõ mục tiêu: xây dựng chuỗi cung ứng thiết bị chip thuần nội địa 100%. Các hãng sản xuất chip Trung Quốc, kể cả những "gã khổng lồ" bộ nhớ như CXMT và YMTC, đang all-in để biến điều này thành hiện thực, thậm chí sẵn sàng chấp nhận hy sinh chất lượng và hiệu suất sản xuất trong ngắn hạn luôn.
Tuy nhiên theo CEO ASML Christophe Fouquet thì vì Trung Quốc không thể tiếp cận máy quang khắc (EUV) siêu xịn nên sẽ bị tụt lại từ 10-15 năm so với phương Tây trong khả năng sản xuất chip cao cấp. Đau thương vl!
Báo cáo từ Seeking Alpha cũng khẳng định Trung Quốc hiện còn tụt ASML khoảng cả thập kỷ về công nghệ lithography.
Các chuyên gia cho rằng Trung Quốc có thể tự phát triển máy EUV, nhưng đến khi họ làm xong thì phương Tây đã chuyển sang dùng EUV thế hệ mới rồi, khiến Trung Quốc cứ mãi bị bỏ lại phía sau.
Dù vậy, hầu hết chuyên gia đều thừa nhận: sớm muộn gì thì Trung Quốc cũng sẽ build được hệ sinh thái thiết bị bán dẫn toàn nội địa, đặc biệt là trong mảng quang khắc (lithography).
Rào cản "khủng bố"
Theo các cuộc phỏng vấn của Nikkei Asia với các big boss ngành công nghiệp, SMIC và đồng bọn đã đạt được những bước tiến vượt bậc trong việc thay thế công cụ nước ngoài cho các công đoạn khắc, đo lường, lắng đọng hay đánh bóng hóa học. Nhưng vẫn còn một rào cản "đáng sợ" nằm đó: quang khắc (lithography-EUV).
Quá trình chiếu và in thiết kế chip lên tấm wafer là yếu tố then chốt quyết định hiệu suất cuối cùng của chip. Nhưng máy quang khắc lại vô cùng phức tạp và đắt đỏ. Hiện tại, chỉ có 3 công ty trên thế giới làm được: ASML của Hà Lan và Canon, Nikon của Nhật Bản. Năm ngoái, quang khắc "ngốn" gần 25% chi tiêu toàn cầu cho thiết bị sản xuất chip. Với Trung Quốc, đây vẫn là lỗ hổng "đau điếng" trong nỗ lực tự chủ công nghệ.
Trong đó, ASML độc quyền về máy EUV - loại máy xịn nhất, dùng tia cực tím bước sóng 13.5nm, cho phép tạo ra vi mạch nhỏ đến mức nguyên tử luôn. Những cỗ máy này giá lên đến 350 triệu USD (hơn 8.000 tỷ VNĐ á! ), tích hợp hơn 65.000 linh kiện và cần 20 năm nghiên cứu để hiện thực hóa.
Không có EUV = không thể sản xuất chip tiên tiến cho điện thoại, máy chủ hay thậm chí vũ khí quốc phòng. Simple as that!
Hiện ASML là hãng sản xuất thiết bị chip lớn nhất thế giới tính theo vốn hóa, đồng thời dẫn đầu về công nghệ DUV (Deep Ultraviolet) và là nhà sản xuất độc quyền máy quang khắc EUV - công nghệ cần thiết để sản xuất chip xịn nhất thế giới. Phát triển một máy EUV là thách thức siêu to khổng lồ, đòi hỏi hàng chục năm nghiên cứu và hợp tác của hàng ngàn nhà cung cấp, thể hiện độ phức tạp vượt trội của công nghệ này.
Vì vai trò chiến lược, lithography trở thành mục tiêu trừng phạt của Mỹ trong cuộc chiến công nghệ. Từ năm 2019, ASML bị cấm xuất EUV sang Trung Quốc, và gần đây là cả các dòng DUV tiên tiến. Thương vụ bán máy EUV đầu tiên cho SMIC đã bị chặn đứng bởi áp lực từ Washington.
Trước thách thức đó, Trung Quốc không chọn đầu hàng. Các doanh nghiệp như SMIC, CXMT, YMTC đã tăng tốc nội địa hóa chuỗi cung ứng, thay thế dần thiết bị nhập khẩu trong các khâu như khắc, đo lường, đánh bóng bằng hàng nội địa.
Tuy nhiên, lithography vẫn là "điểm mù". Hiện tại, máy quang khắc xịn nhất của Trung Quốc do SMEE (Shanghai Micro Electronics Equipment) sản xuất chỉ đạt mức 90nm – phù hợp cho chip trong thiết bị gia dụng hoặc ô tô, nhưng còn xa vời so với 7nm hay 5nm của thế giới.
Trong thế chân tường, Huawei - vốn là nạn nhân của danh sách đen của Mỹ - đã nổi lên như một người chơi chủ lực trong hệ sinh thái thiết bị bán dẫn nội địa. Công ty này không chỉ xây trung tâm R&D lớn tại Thượng Hải, mà còn "săn" nhân tài từ các tập đoàn chip đỉnh cao thế giới như ASML, TSMC, Applied Materials, đồng thời mở viện nghiên cứu tại Đức để hút tri thức quang học từ châu Âu.
Đặc biệt, Huawei đang support SiCarrier, UEAscend (Yuliangsheng) và Shanghai Yuliangsheng Technology (UEAscend), một công ty ít người biết nhưng đang lên như diều gặp gió trong lĩnh vực quang khắc, để phát triển máy quang khắc DUV ngâm nước đầu tiên của Trung Quốc, với tham vọng cạnh tranh với ASML và Nikon.
Cùng với SMEE, Huawei và đồng minh đang âm thầm phát triển máy quang khắc EUV "made in China" – mục tiêu từng được xem là không tưởng luôn á!
Tăng tốc độ "bàn đạp"
Để hỗ trợ tham vọng này, Bắc Kinh không tiếc tiền đầu tư. Giai đoạn ba của Quỹ Đầu tư Công nghiệp Vi mạch Quốc gia được khởi động từ tháng 5/2024 với 344 tỷ NDT (gần 48 tỷ USD) vốn nhà nước, dự kiến thu hút thêm hơn 1.380 tỷ NDT đầu tư tư nhân, chủ yếu đổ vào mảng quang khắc và vật liệu đi kèm như photoresist, thấu kính, laser...
Từ Thượng Hải đến Thâm Quyến, chính quyền địa phương đều tung chính sách khuyến khích nội địa hóa thiết bị bán dẫn.
Các hãng Trung Quốc như SMIC, CXMT cũng chấp nhận dùng thiết bị nội địa kém hiệu quả hơn, chấp nhận tỷ lệ hỏng hóc cao để "nuôi" ngành công nghiệp non trẻ. Trong khi đó, họ vẫn tích cực tích trữ thiết bị nhập khẩu từ Nhật Bản và châu Âu. Riêng năm 2024, Trung Quốc đã nhập 8,92 tỷ Euro thiết bị từ ASML, chiếm tới 41% doanh số toàn cầu của hãng Hà Lan này.
Nhiều công ty mua thiết bị không phải để sản xuất mà để "đảo ngược kỹ thuật" (reverse engineering), nghiên cứu cách lắp ráp, vận hành và mô phỏng lại. Chiêu thức cũ rồi!
Tuy nhiên, như cựu giám đốc R&D Lin Burn-Jeng của TSMC nhận định: "Để chế tạo máy lithography, không chỉ cần tiền mà còn cần thời gian tích lũy, sự phối hợp hoàn hảo giữa cơ khí, quang học, điện tử, vật liệu và toán học – đến cấp độ vài nanomet."
Bất chấp điều đó, cựu quan chức cấp cao Meghan Harris của Mỹ cảnh báo các nhà hoạch định chính sách có thể đã đánh giá thấp khả năng của Trung Quốc trong việc chế tạo công cụ chip. Trung Quốc đã có các tập đoàn lớn cạnh tranh mảng chip bán dẫn nội địa và đang boost phát triển công cụ bán dẫn riêng của mình.
"Kịch bản tồi tệ nhất là các nhà sản xuất công cụ Trung Quốc không chỉ cạnh tranh trong nước mà còn cạnh tranh quốc tế, điều đó đang đến... Một khi điều đó bắt đầu, sẽ rất khó để ngăn chặn," Harris cảnh báo.
Thực tế là 5 nhà sản xuất công cụ chip hàng đầu của Trung Quốc đã phát triển mạnh mẽ kể từ khi căng thẳng Mỹ-Trung leo thang vào năm 2019, với doanh thu kết hợp tăng 473% (gấp gần 5 lần! ). Trong mọi bước sản xuất chip ngoại trừ quang khắc, Trung Quốc hiện có những công ty đủ khả năng thách thức các ông lớn toàn cầu.
Cuộc đua phát triển máy quang khắc đang "nóng ran" hơn bao giờ hết. Mặc dù còn rất nhiều thách thức, quyết tâm và nguồn lực khổng lồ mà Trung Quốc đang rót vào lĩnh vực này cho thấy một điều rõ ràng: họ sẽ không dừng lại cho đến khi đạt được mục tiêu tự chủ hoàn toàn trong ngành công nghiệp bán dẫn. Câu hỏi đặt ra không phải là liệu Trung Quốc có thành công hay không, mà là khi nào họ sẽ đạt được điều đó thôi!
Nguồn: soha.vn