NaBibi4929
New member
Chuẩn bị sốc visual thôi các bạn ơi! Trung Quốc vừa mới flex một thành tích khủng long trong làng công nghệ đo thời gian - cái lĩnh vực nghe có vẻ hơi nhàm nhưng thực ra xịn sò vô cùng đấy!
Các bác khoa học Trung Quốc vừa cho ra lò một chiếc đồng hồ quang học siêu chính xác - nghe xong chỉ biết thốt lên "what the...!" Thành tích này không chỉ đơn thuần là làm đồng hồ đẹp, mà còn mở đường cho việc phát triển các phiên bản mini hơn, xịn hơn, dễ mang đi khoe hơn, đặc biệt là đưa lên không gian luôn á!
Nói thẳng ra là Trung Quốc vừa chính thức gia nhập hội những quốc gia top đầu thế giới về công nghệ đo lường thời gian. Với mẫu đồng hồ quang học xịn sò này, Bắc Kinh đang được kỳ vọng sẽ đóng vai trò main character trong việc tái định nghĩa đơn vị "giây" trên toàn cầu luôn nè!
Nhóm nghiên cứu do chuyên gia Pan Jianwei dẫn đầu tại Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (Hefei) đã tạo ra chiếc đồng hồ quang học strontium này. Độ chính xác của nó OP (overpowered) đến mức nào ư? Chỉ nhanh hoặc chậm chưa đầy một giây trong vòng khoảng 30 tỷ năm thôi!
Để các bạn hình dung, 30 tỷ năm là con số lớn gấp đôi tuổi đời của toàn bộ vũ trụ á nha. Tức là từ lúc Big Bang đến giờ mà dùng cái đồng hồ này thì nó mới lệch có... chưa tới nửa giây
Trong bài công bố trên tạp chí Metrologia tháng này, team nghiên cứu cho biết hai thông số kỹ thuật cốt lõi là độ ổn định và độ không đảm bảo của đồng hồ đều đã vượt ngưỡng 10 mũ -19. Đây là kỳ tích mà hiện giờ mới chỉ có một vài phòng thí nghiệm danh giá trên thế giới đạt được, bao gồm Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia (NIST) của Mỹ và Phòng thí nghiệm Tiêu chuẩn Quốc gia Đức.
Theo đài CCTV, độ chính xác này đã vượt xa ngưỡng cần thiết để tái định nghĩa đơn vị giây rồi, từ đó mở ra tiềm năng "cho phép Trung Quốc đóng vai trò dẫn dắt trong nỗ lực này" - nghe xong chỉ biết respect!
Ông Dai Hanning, đồng tác giả trong team của Pan, nhận định rằng công trình này cung cấp một lộ trình thực tiễn để Trung Quốc phát triển các mẫu đồng hồ quang học ổn định hơn, dễ cơ động hơn, cũng như các phiên bản dành riêng cho không gian.
"Đây là nền tảng vững chắc để ứng dụng đồng hồ quang học vào việc kiểm chứng các định luật vật lý cơ bản, nâng cấp hệ thống định vị vệ tinh thế hệ mới và xây dựng một tiêu chuẩn thời gian toàn cầu siêu chính xác, thống nhất," ông Dai chia sẻ với CCTV vào ngày 7/3 vừa qua.
Vậy đồng hồ quang học là gì mà xịn vậy?
Đồng hồ quang học hiện là thiết bị đo thời gian chính xác nhất mà nhân loại từng chế tạo. Nghe có vẻ hơi sci-fi nhưng cơ chế của nó là dùng tia laser để "bẫy" các nguyên tử như strontium hoặc rubidium ở nhiệt độ cực thấp (lạnh cóng luôn á), sau đó đo lường thời gian dựa trên tần số ánh sáng phát ra khi các electron nhảy giữa các mức năng lượng.
So với các đồng hồ nguyên tử dựa trên sóng vi ba vốn đang được dùng để định nghĩa đơn vị giây hiện nay, đồng hồ quang học có độ chính xác cao gấp khoảng 10.000 lần nhờ tần số hoạt động lớn hơn rất nhiều. Kiểu level chênh lệch quá xa luôn!
Hệ thống thời gian toàn cầu hiện đang dựa vào mạng lưới khoảng 450 đồng hồ nguyên tử tại 80 phòng thí nghiệm trên thế giới, bao gồm các cơ sở tại Tây An và Bắc Kinh. Độ chính xác tổng hợp của mạng lưới này đạt mức 10 mũ -18 - tương đương với việc sai lệch một giây sau hàng tỷ năm.
Bí kíp làm nên kỳ tích
Để cải thiện độ ổn định của hệ thống, team của Pan đã sử dụng loại laser có độ ổn định cao hơn và kiểm soát môi trường chặt chẽ hơn để giảm thiểu nhiễu, giúp đồng hồ vận hành liên tục và nhất quán hơn.
Nhằm giảm thiểu độ không đảm bảo, các nhà khoa học đã theo dõi và "fix bug" các nguồn gây sai số chính, bao gồm nhiệt độ môi trường, tương tác giữa các nguyên tử và sự biến dạng do ánh sáng bẫy gây ra. Kết quả là họ đã đưa tổng sai số xuống mức 10 mũ -19 - quá đỉnh!
Mặc dù team nghiên cứu thừa nhận đồng hồ quang học hiện vẫn có kích thước cồng kềnh và yêu cầu điều kiện môi trường kiểm soát cực kỳ nghiêm ngặt – chưa phù hợp để đưa ngay vào không gian – nhưng các nỗ lực thu nhỏ thiết bị và tăng cường tính di động đang được triển khai ráo riết.
Nguồn: soha.vn
Các bác khoa học Trung Quốc vừa cho ra lò một chiếc đồng hồ quang học siêu chính xác - nghe xong chỉ biết thốt lên "what the...!" Thành tích này không chỉ đơn thuần là làm đồng hồ đẹp, mà còn mở đường cho việc phát triển các phiên bản mini hơn, xịn hơn, dễ mang đi khoe hơn, đặc biệt là đưa lên không gian luôn á!
Nói thẳng ra là Trung Quốc vừa chính thức gia nhập hội những quốc gia top đầu thế giới về công nghệ đo lường thời gian. Với mẫu đồng hồ quang học xịn sò này, Bắc Kinh đang được kỳ vọng sẽ đóng vai trò main character trong việc tái định nghĩa đơn vị "giây" trên toàn cầu luôn nè!
Nhóm nghiên cứu do chuyên gia Pan Jianwei dẫn đầu tại Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (Hefei) đã tạo ra chiếc đồng hồ quang học strontium này. Độ chính xác của nó OP (overpowered) đến mức nào ư? Chỉ nhanh hoặc chậm chưa đầy một giây trong vòng khoảng 30 tỷ năm thôi!
Để các bạn hình dung, 30 tỷ năm là con số lớn gấp đôi tuổi đời của toàn bộ vũ trụ á nha. Tức là từ lúc Big Bang đến giờ mà dùng cái đồng hồ này thì nó mới lệch có... chưa tới nửa giây
Trong bài công bố trên tạp chí Metrologia tháng này, team nghiên cứu cho biết hai thông số kỹ thuật cốt lõi là độ ổn định và độ không đảm bảo của đồng hồ đều đã vượt ngưỡng 10 mũ -19. Đây là kỳ tích mà hiện giờ mới chỉ có một vài phòng thí nghiệm danh giá trên thế giới đạt được, bao gồm Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia (NIST) của Mỹ và Phòng thí nghiệm Tiêu chuẩn Quốc gia Đức.
Theo đài CCTV, độ chính xác này đã vượt xa ngưỡng cần thiết để tái định nghĩa đơn vị giây rồi, từ đó mở ra tiềm năng "cho phép Trung Quốc đóng vai trò dẫn dắt trong nỗ lực này" - nghe xong chỉ biết respect!
Ông Dai Hanning, đồng tác giả trong team của Pan, nhận định rằng công trình này cung cấp một lộ trình thực tiễn để Trung Quốc phát triển các mẫu đồng hồ quang học ổn định hơn, dễ cơ động hơn, cũng như các phiên bản dành riêng cho không gian.
"Đây là nền tảng vững chắc để ứng dụng đồng hồ quang học vào việc kiểm chứng các định luật vật lý cơ bản, nâng cấp hệ thống định vị vệ tinh thế hệ mới và xây dựng một tiêu chuẩn thời gian toàn cầu siêu chính xác, thống nhất," ông Dai chia sẻ với CCTV vào ngày 7/3 vừa qua.
Vậy đồng hồ quang học là gì mà xịn vậy?
Đồng hồ quang học hiện là thiết bị đo thời gian chính xác nhất mà nhân loại từng chế tạo. Nghe có vẻ hơi sci-fi nhưng cơ chế của nó là dùng tia laser để "bẫy" các nguyên tử như strontium hoặc rubidium ở nhiệt độ cực thấp (lạnh cóng luôn á), sau đó đo lường thời gian dựa trên tần số ánh sáng phát ra khi các electron nhảy giữa các mức năng lượng.
So với các đồng hồ nguyên tử dựa trên sóng vi ba vốn đang được dùng để định nghĩa đơn vị giây hiện nay, đồng hồ quang học có độ chính xác cao gấp khoảng 10.000 lần nhờ tần số hoạt động lớn hơn rất nhiều. Kiểu level chênh lệch quá xa luôn!
Hệ thống thời gian toàn cầu hiện đang dựa vào mạng lưới khoảng 450 đồng hồ nguyên tử tại 80 phòng thí nghiệm trên thế giới, bao gồm các cơ sở tại Tây An và Bắc Kinh. Độ chính xác tổng hợp của mạng lưới này đạt mức 10 mũ -18 - tương đương với việc sai lệch một giây sau hàng tỷ năm.
Bí kíp làm nên kỳ tích
Để cải thiện độ ổn định của hệ thống, team của Pan đã sử dụng loại laser có độ ổn định cao hơn và kiểm soát môi trường chặt chẽ hơn để giảm thiểu nhiễu, giúp đồng hồ vận hành liên tục và nhất quán hơn.
Nhằm giảm thiểu độ không đảm bảo, các nhà khoa học đã theo dõi và "fix bug" các nguồn gây sai số chính, bao gồm nhiệt độ môi trường, tương tác giữa các nguyên tử và sự biến dạng do ánh sáng bẫy gây ra. Kết quả là họ đã đưa tổng sai số xuống mức 10 mũ -19 - quá đỉnh!
Mặc dù team nghiên cứu thừa nhận đồng hồ quang học hiện vẫn có kích thước cồng kềnh và yêu cầu điều kiện môi trường kiểm soát cực kỳ nghiêm ngặt – chưa phù hợp để đưa ngay vào không gian – nhưng các nỗ lực thu nhỏ thiết bị và tăng cường tính di động đang được triển khai ráo riết.
Nguồn: soha.vn