Các chuyên gia đang đồn đoán rằng Bắc Kinh có thể cân nhắc cử lực lượng gìn giữ hòa bình sang Afghanistan nếu tình hình an ninh ở đây ảnh hưởng đến khu vực Tân Cương siêu nhạy cảm của họ đấy
Tổng thống Mỹ Joe Biden hôm 14/4 đã chính thức thông báo kế hoạch rút toàn bộ 2.500 binh sĩ Mỹ còn lại ở Afghanistan về nhà vào ngày 11/9, đúng dịp tưởng niệm 20 năm vụ khủng bố 11/9 kinh hoàng ở New York.
Vấn đề là Mỹ rút quân thì có thể làm tình hình an ninh và ổn định của Afghanistan xuống dốc không phanh, rồi từ đó lan sang khu vực Tân Cương bên cạnh và làm khó các nỗ lực chống khủng bố của Trung Quốc luôn.
Quay lại năm 2018, Trung Quốc đã từng huấn luyện cho quân đội Afghanistan và giúp thành lập một lữ đoàn núi. Hoạt động huấn luyện này diễn ra ngay trên đất Trung Quốc với mục tiêu chống lại mối đe dọa từ al-Qaeda và tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS).
"Các lực lượng an ninh của chính phủ Afghanistan không đủ sức bảo đảm an ninh cho Afghanistan", Sun Qi - chuyên gia về quan hệ quốc tế tại Viện Khoa học xã hội Thượng Hải - nhận định thẳng thắn.
"Tình hình ở Afghanistan có thể trở nên hỗn loạn hơn trong tương lai. Tội phạm xuyên biên giới, buôn bán ma túy và buôn lậu vũ khí có thể nở rộ", ông Sun chia sẻ lo ngại
Theo chuyên gia này thì Bắc Kinh sẽ không đóng quân thường trực ở Afghanistan nhưng có thể hợp tác với các nước khác trong khu vực để thúc đẩy ổn định chính trị và giảm thiểu rủi ro an ninh cho Trung Quốc.
"Nếu tình hình an ninh gây ra rủi ro đáng kể, Trung Quốc có thể đưa lực lượng gìn giữ hòa bình cùng với viện trợ nhân đạo đến khu vực theo các điều khoản của Hiến chương Liên Hợp Quốc để bảo đảm an toàn và lợi ích của công dân và các công ty Trung Quốc ở đó", ông Sun nói.
Ngày 15/4, Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên cho biết các lực lượng nước ngoài đồn trú ở Afghanistan nên rút lui "theo cách trật tự và có trách nhiệm" để tránh các lực lượng khủng bố lợi dụng tình hình hỗn loạn.
Không lâu sau thông báo của ông Biden, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg cũng tuyên bố liên minh này sẽ rút khoảng 7.000 quân khỏi Afghanistan trong tháng tới. Còn Thủ tướng Úc Scott Morrison cũng cho biết nước này sẽ hoàn thành việc rút quân khỏi Afghanistan vào tháng 9 năm nay.
Tuy nhiên các chuyên gia cho rằng Trung Quốc có thể sẽ không quá mạnh tay để giành ảnh hưởng ở Afghanistan vì hiện tại đã có sự cạnh tranh gay gắt ở khu vực rồi.
"Một số quốc gia, trong đó có Pakistan, Ấn Độ và Nga, muốn mở rộng ảnh hưởng ở khu vực, nên Trung Quốc cần cẩn trọng với chuyện nhảy vào mớ hỗn loạn này", Wang Jin - nhà nghiên cứu tại Viện Charhar ở Trung Quốc - nhận xét.
Trung Quốc và Mỹ khó có thể có hợp tác đáng kể ở Afghanistan sau khi Mỹ rút quân, đặc biệt khi căng thẳng giữa hai bên đang tiếp tục leo thang
"Chúng ta có thể thấy việc Mỹ rút quân thể hiện rằng Mỹ không còn muốn tham gia nhiều vào các vấn đề của Afghanistan nữa, chủ yếu là vì ý tưởng giải quyết các cuộc xung đột địa phương bằng cách tạo ra một nền dân chủ kiểu phương Tây ở Afghanistan đã thất bại", ông Wang phân tích.
Ông Sun cho rằng Mỹ có thể rút quân khỏi Trung Á để tập trung lực lượng vào châu Á – Thái Bình Dương nhiều hơn.
"Việc rút khỏi Afghanistan cho phép Mỹ tăng hiện diện quân sự ở châu Á – Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương, với mục tiêu bao vây Trung Quốc", ông Sun đưa ra nhận định.
Nguồn: soha.vn