Trái Đất đang bước vào "arc tuyệt chủng" lần 6 và lần này nghiêm trọng hơn bao giờ hết

81af408cda83931f0117.jpg


Ối giời ơi, tin không vui tí nào đây các bạn ơi! Hội nhà khoa học vừa thả "bom tấn" cảnh báo: chúng ta đang đứng trước ngưỡng cửa của cuộc đại tuyệt chủng lần thứ 6 trên Trái Đất đây. Và lần này thì không loài nào thoát được luôn á!

Nghiên cứu này được công bố ngày 18/9 trên tạp chí khoa học Proceedings của Viện Hàn lâm Khoa học quốc gia Mỹ, nghe đã thấy uy tín rồi nhỉ?

Số liệu "xanh xao" từ các nhà khoa học

Các chuyên gia đã nghiên cứu kỹ càng danh sách các loài tuyệt chủng của Liên minh Bảo tồn thiên nhiên quốc tế, tập trung chủ yếu vào động vật có xương sống (trừ cá nhé) vì có nhiều data để phân tích hơn.

Kết quả cho thấy: trong 500 năm qua, 73 chi (bao gồm khoảng 34.600 loài) trong tổng số 5.400 chi đã... bay màu! Và tệ hơn nữa, phần lớn số này tuyệt chủng chỉ trong vòng 200 năm gần đây thôi.

Khi so sánh với tốc độ tuyệt chủng từ các mẫu hóa thạch cách đây hàng triệu năm, các nhà khoa học phát hiện tốc độ hiện tại nhanh "gấp 36 lần" luôn! Để 73 chi này biến mất đáng lẽ phải mất 18.000 năm, chứ không phải chỉ có 500 năm như bây giờ.

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cũng thừa nhận con số này chưa chắc đã chính xác 100% vì vẫn còn nhiều loài chưa được xác định và dữ liệu hóa thạch chưa đủ.

Ai là "thủ phạm" chính?

Không phải thiên tai hay thiên thạch gì đâu, mà chính là... con người chúng ta đó! Các hoạt động như phá rừng để lấy đất trồng trọt, xây dựng cơ sở hạ tầng, săn bắt và đánh cá quá tay... tất cả đều góp phần vào "arc tuyệt chủng" này.

Giáo sư Gerardo Ceballos từ Đại học tự trị quốc gia Mexico nhận xét thẳng thắn: cuộc khủng hoảng do đợt tuyệt chủng này gây ra sẽ tệ như cuộc khủng hoảng khí hậu luôn đó! ️

Đặc biệt nghiên cứu này khác gì?

Điểm đỉnh của nghiên cứu này là họ không chỉ nhìn vào từng loài riêng lẻ, mà xem xét toàn bộ các "chi" (level cao hơn loài á).

Nhà nghiên cứu sinh vật học Robert Cowie từ Đại học Hawaii khen ngợi đây là nghiên cứu khoa học đầu tiên đánh giá tốc độ tuyệt chủng ở cấp độ cao như vậy. Ông ví von: giống như cả "nhánh" của "Cây sự sống" (khái niệm do Charles Darwin đưa ra) đang bị chặt đứt vậy.

Giáo sử Ceballos còn cảnh báo thêm: việc một chi biến mất có thể tạo hiệu ứng domino, ảnh hưởng đến toàn bộ hệ sinh thái. Và sự tuyệt chủng của sinh vật có thể là "spoiler" cho sự sụp đổ của nền văn minh loài người luôn đó!

Vậy thực sự đã đến "arc tuyệt chủng" thứ 6 chưa?

Các nhà khoa học định nghĩa một cuộc đại tuyệt chủng xảy ra khi 75% loài trên Trái Đất biến mất trong thời gian cực ngắn. Theo tiêu chí này, thì hiện tại chưa "officially" là lần thứ 6.

NHƯNG, với tốc độ hiện tại hoặc còn nhanh hơn nữa, thì việc đạt đến ngưỡng 75% chỉ là vấn đề thời gian thôi! ⏰ Tiếng chuông cảnh báo đã điểm rồi đó các bạn!

Flashback 5 lần "the end" trước đây

Để hiểu rõ hơn về độ nghiêm trọng, mình cùng nhìn lại 5 cuộc đại tuyệt chủng trước nhé:

Lần 1: Kỷ Ordovic-Silur (444 triệu năm trước)

Đợt này xóa sổ tận 85% sự sống trên Trái Đất! Lúc đó hầu hết sinh vật đều sống dưới biển, thực vật mới chỉ bắt đầu lên bờ.

Nguyên nhân được cho là do Trái Đất bị lạnh đi và mực nước biển giảm mạnh, ảnh hưởng đến các sinh vật biển sống ở vùng nước nông ấm áp.

cf7f7a5ef2d4ee639617.png


Thời điểm đó, các lục địa còn dính chặt với nhau thành siêu lục địa Gondwana. Các chuyên gia nghĩ rằng dãy núi Appalachian ở Bắc Mỹ trỗi dậy đã hút CO2 ra khỏi khí quyển, làm hành tinh lạnh đi và mực nước biển tụt hàng chục mét.

Lần 2: Kỷ Devon (383 triệu năm trước)

Trong khoảng 20 triệu năm, nồng độ oxy trong đại dương giảm sút nghiêm trọng, khiến 75% loài sinh vật bay màu.

Nguyên nhân chưa rõ ràng lắm, có thể do núi lửa, thiên thạch, hoặc thậm chí... do thực vật phát triển quá trớn!

Khu vực "Bẫy Siberia" đã phun trào trong hàng triệu năm, thải ra 380.000 mét khối dung nham và khí sulfur dioxide, gây mưa axit.

Thực vật lúc đó cũng "ác" không kém: chúng phát triển to hơn, rễ sâu hơn, làm tăng tốc độ phong hóa đá. Chất dinh dưỡng từ đất chảy ra biển nhiều quá, tảo phát triển bùng nổ rồi chết đi, lấy mất oxy trong nước, tạo ra vùng chết trong đại dương. Plus, cây cối hút CO2 quá nhiều cũng gây nguội lạnh toàn cầu luôn!

Lần 3: "Đại diệt vong" kỷ Permi (252 triệu năm trước)

Đây là đợt tệ nhất trong lịch sử Trái Đất luôn! Tới 97% các loài để lại hóa thạch đã biến mất vĩnh viễn. Tất cả sự sống ngày nay chỉ là hậu duệ của 10% sinh vật sống sót.

Trước đây người ta nghĩ là do núi lửa phun trào tạo sương mù dày đặc che khuất Mặt Trời. Nhưng nghiên cứu mới cho thấy vụ phun trào kéo dài gần 1 triệu năm đã giải phóng hóa chất độc hại, phá hủy tầng ozone - lá chắn duy nhất bảo vệ Trái Đất khỏi tia UV! ☀️

Lần 4: Cuối kỷ Trias (201 triệu năm trước)

95be5a3d3f0c1792450f.png


Lần này 80% sinh vật biển và trên cạn bị xóa sổ, chủ yếu do đại dương bị axit hóa.

Vùng Magma Trung Đại Tây Dương phun trào khủng khiếp (đủ dung nham phủ kín nước Mỹ luôn đó!), đẩy lượng khí nhà kính khổng lồ vào khí quyển. CO2 tăng cao làm axit hóa đại dương, sinh vật biển khó tạo vỏ từ canxi. Cá sấu - loài thống trị lúc đó - chết hết, nhường chỗ cho khủng long lên ngôi!

Lần 5: Kỷ Kreta-Paleogen (66 triệu năm trước)

Đây là đợt nổi tiếng nhất - cái kết của "triều đại" khủng long!

Tiểu hành tinh Chicxulub rộng 12km bay với tốc độ 70.000 km/h đâm xuống gần bán đảo Yucatán của Mexico, để lại miệng núi lửa rộng hơn 190km!

Vụ va chạm gây sóng thần khổng lồ, đốt cháy rừng trong phạm vi gần 1.500km. Bụi và mảnh vỡ phủ kín bầu khí quyển, gây nguội lạnh toàn cầu và hệ sinh thái sụp đổ. Kết quả: 76% số loài trên thế giới bị xóa sổ!

257ec7a82ec16696f053.jpg


5ea4bb402206b61e238d.png


Nguồn: kenh14.vn
 
Back
Top