Bạn có nghĩ rằng CV dày cộm với đủ thứ kinh nghiệm là chìa khóa vạn năng để xin việc không? Thì hóa ra không hẳn đâu! Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Như Ý từ RMIT vừa "phá" một quan niệm mà nhiều bạn sinh viên vẫn đang "ôm đồm".
Hiện tại thị trường tuyển dụng đang khá khắt khe – ngay cả vị trí entry-level cũng đòi có kinh nghiệm rồi Điều này khiến không ít bạn sinh viên sắp ra trường phải "đu trend" kiếm thực tập lung tung. Nhưng chuyên gia cho biết: không phải kỳ thực tập nào cũng giúp bạn "lên đời" đâu nha!
Nhà tuyển dụng bây giờ không chỉ coi bằng cấp, kiến thức chuyên môn nữa. Họ tìm người có kỹ năng mềm chắc chắn, hiểu rõ điểm mạnh của bản thân, và biết cách thích nghi với thị trường lao động đang thay đổi chóng mặt. Vậy nên điều quan trọng là phải tích lũy đúng những trải nghiệm có ích thực sự.
May thay là những trải nghiệm "xịn" này có thể đến từ nhiều nguồn khác nhau lắm!
Kinh nghiệm làm việc liên quan ngành học vẫn là top priority rồi. Qua các kỳ thực tập hay part-time job đúng ngành, bạn sẽ rèn được kỹ năng chuyên môn trong môi trường thực tế. Còn được "thử nghề" trước khi quyết định gắn bó lâu dài nữa chứ! Một nghiên cứu ở Thụy Sĩ với 13.899 sinh viên cho thấy những bạn có kinh nghiệm từ sớm tìm được việc nhanh hơn khoảng hai tháng luôn đó.
Ngoài ra, các hoạt động ngoại khóa như CLB, thể thao, tình nguyện hay hội nhóm chuyên môn cũng đem lại value khủng. Tuy nhìn qua không liên quan lắm đến công việc tương lai, nhưng nhà tuyển dụng lại coi đây là bằng chứng cho kỹ năng mềm như leadership, teamwork hay khả năng tổ chức đấy!
Một nhóm hoạt động hay bị "ghẻ lạnh" là các hoạt động định hướng nghề nghiệp, kiểu như học hỏi từ mentor hoặc đi job fair, networking event. Research cho thấy những hoạt động này có thể giúp sinh viên tìm được việc tốt vì có cơ hội mở rộng mạng lưới quan hệ, đồng thời hiểu rõ hơn về điểm mạnh, điểm yếu của mình để đưa ra quyết định nghề nghiệp hợp lý.
Đừng chỉ nhìn vào title hay list hoạt động nhé!
Điều làm nên sự khác biệt giữa kinh nghiệm thực sự có giá trị và kiểu "làm màu cho CV đẹp" không nằm ở chức danh hay thời gian làm đâu. Một kỳ thực tập, part-time job, chương trình tình nguyện hay hoạt động CLB có value thường có ít nhất ba đặc điểm này:
Thứ nhất là tính đa dạng về kỹ năng. Trải nghiệm đó phải tạo điều kiện để bạn sử dụng và phát triển nhiều kỹ năng khác nhau, chứ không phải lặp đi lặp lại một công việc nhàm chán. Một thực tập sinh vừa research, viết content và thuyết trình sẽ học được nhiều hơn người chỉ ngồi làm công việc hành chính đơn thuần.
Thứ hai là phản hồi thường xuyên. Bạn cần nhận được feedback cụ thể về những gì đang làm tốt và những điểm cần cải thiện. Nếu không có, bạn có thể lặp lại sai lầm cũ mà không biết đâu là thế mạnh thực sự của mình.
Thứ ba là sự liên quan đến định hướng nghề nghiệp. Nghiên cứu cho thấy những công việc phù hợp với mục tiêu nghề nghiệp giúp ứng viên thể hiện độ fit với vị trí tuyển dụng và thuận lợi hơn khi tìm việc, trong khi dành quá nhiều thời gian cho những công việc hoàn toàn không liên quan thường mang lại ít giá trị cho triển vọng nghề nghiệp lâu dài.
Tuy nhiên, ngay cả một công việc làm thêm không liên quan đến ngành học vẫn có thể mang lại cơ hội phát triển kỹ năng đáng kể đấy!
Nhiều bạn sinh viên làm việc ở quán cà phê, nhà hàng, shop bán lẻ hoặc làm gia sư vì lý do tài chính hơn là phát triển nghề nghiệp. Dù vậy, vẫn có thể tận dụng tối đa những trải nghiệm này nếu xem đó không chỉ đơn thuần là công việc kiếm tiền thêm.
Trước hết, bạn nên nhận diện những kỹ năng mình đang tích lũy. Chẳng hạn, có thể rèn kỹ năng giao tiếp và khả năng giữ bình tĩnh dưới áp lực khi phải phục vụ khách hàng khó tính. Một ca làm việc đông khách đòi hỏi tinh thần phối hợp và làm việc nhóm. Trong khi đó, công việc gia sư có thể giúp phát triển khả năng truyền đạt ý tưởng rõ ràng và lập kế hoạch hiệu quả. Research cho thấy những kỹ năng này hoàn toàn có thể "chuyển hóa" thành lợi thế trong công việc sau khi tốt nghiệp.
Nếu cảm thấy công việc hiện tại không mang lại nhiều cơ hội học hỏi, bạn có thể chủ động tạo thêm giá trị. Ví dụ, xin đảm nhận nhiệm vụ mới như phụ trách thu ngân thay vì chỉ phục vụ bàn, hoặc dành nhiều thời gian hơn để làm việc cùng những đồng nghiệp giàu kinh nghiệm để học thêm skill. Quan trọng không kém, bạn có thể thay đổi mindset, xem mỗi lần tương tác với khách hàng là cơ hội rèn luyện cho những cuộc gặp gỡ khách hàng trong tương lai.
Lựa chọn kinh nghiệm phù hợp với mục tiêu nghề nghiệp
Khi cân nhắc nên dành thời gian cho cơ hội nào, bạn có thể tự hỏi bản thân bốn câu hỏi này để đánh giá xem trải nghiệm đó có giúp phát triển kỹ năng, sự tự tin và triển vọng nghề nghiệp trong tương lai không nhé:
"Mình giỏi điều gì?" – Hãy nghĩ đến những công việc mình hoàn thành nhanh chóng, những việc bạn bè thường nhờ giúp đỡ hoặc những lúc bản thân cảm thấy tự tin nhất. Đó chính là những thế mạnh đáng tiếp tục phát huy đấy!
"Mình còn cần học hỏi điều gì?" – Hãy thẳng thắn nhìn nhận những điểm còn thiếu. Nếu việc thuyết trình trước đám đông vẫn là thử thách, hoặc chưa từng có cơ hội làm việc nhóm hiệu quả, đó có thể là những kỹ năng nên ưu tiên phát triển.
"Mình muốn theo đuổi sự nghiệp như thế nào?" – Không nhất thiết phải có câu trả lời cụ thể lắm đâu. Chỉ cần một định hướng tương đối thôi, kiểu như làm việc với con người, với data hay với những ý tưởng sáng tạo.
"Cơ hội này có phù hợp với những câu trả lời trên không?" – Một cơ hội thực sự đáng giá khi giúp bạn phát huy điểm mạnh, bồi dưỡng kỹ năng còn thiếu hoặc khám phá một hướng đi nghề nghiệp mà mình quan tâm. Nếu cơ hội đang cân nhắc không đáp ứng điều gì trong số đó thì có lẽ nên dành thời gian cho trải nghiệm khác đi bạn ơi!
Nguồn: svvn.tienphong.vn