Nhắc đến KM-SAM là nhắc đến một siêu phẩm phòng không tầm trung đỉnh cao nhất châu Á luôn các bạn ơi! Hệ thống này được "lắp ghép" từ công nghệ của nhiều nước trên thế giới, nhưng do một ông lớn nội địa Hàn Quốc làm tổng chỉ huy cực kỳ bài bản
Lý do ra đời dự án này là gì?
Chuyện bắt đầu từ năm 2000, khi Cơ quan Quản lý mua sắm Bộ Quốc Phòng Hàn Quốc (DAPA) nhận ra hệ thống phòng không MIM-23 Hawk đã "già nua" và cần tìm người kế nhiệm xứng tầm rồi.
LiGnex1 được chọn làm tổng thầu, có nhiệm vụ phối hợp sản xuất trong nước và tiếp nhận công nghệ từ các anh tài quốc tế để tạo ra hệ thống phòng không bắn xa tới 60km. Đội hình "avengers" tham gia gồm:
• MKB Fakel (Nga) thuộc Tập đoàn Almaz-Altey - chuyên gia về phần cơ nhiệt của tên lửa, còn tư vấn tích hợp hệ thống nữa đấy
• Samsung Thales Co., Ltd. - chi nhánh Hàn của ông lớn Pháp Thales, lo phần radar dẫn đường và cảnh báo sớm
• Doosan DST (Hàn Quốc) - gánh vác phần bệ phóng, giao diện điều khiển, thiết bị quang học và tiếp nhận công nghệ đạn từ Fakel
• KIA (Hàn Quốc) - cung cấp gầm bệ di động xịn xò
• LiGnex1 - vai trò tổng đạo diễn, phát triển đầu dò radar chủ động cho tên lửa
• KJF Aerospace - xây dựng phần cơ khí của đài nhìn vòng kiêm dẫn đường
Công nghệ "lắp ráp" từ khắp nơi trên thế giới
Tổng thầu LiGnex1 khéo léo lắm các bạn ạ! Họ biết điểm yếu của mình ở đâu thì mời cao thủ đó về "truyền công"
MKB Fakel đem theo nền tảng đạn 9K317 đã được tối ưu: giảm tốc độ đốt nhiên liệu, giảm tốc độ đánh chặn và có động cơ đổi hướng để thu gọn kích thước.
Năm 2004, Fakel cho ra đời đạn 9K317ME bắn xa tới 50km trong hệ thống phòng không hải quân Shtil-1. Sau đó tiếp tục "nâng cấp" để thu nhỏ và tiết kiệm nhiên liệu hơn nữa.
Phần "não bộ" của tên lửa - đầu dò radar chủ động - thì sao? DAPA yêu cầu công nghệ này mà Nga lúc đó chưa có trên tên lửa cỡ nhỏ đâu nhé!
LiGnex1 đã tự phát triển với công nghệ chuyển giao từ Microwave Application Group (Mỹ). Từ đó, các bên cùng nhau lắp ráp để tạo nên tên lửa và bệ phóng, kết hợp với xe việt dã 4 cầu chủ động KM-1000series của KIA Motor - mỗi xe mang được 8 quả tên lửa ngầu lòi
Trong lúc đó, Samsung Thales phát triển radar mảng pha thụ động đa năng vừa cảnh báo sớm vừa chiếu xạ cho tên lửa đánh chặn mục tiêu. Phần cơ khí của radar này? Giao cho KJF làm luôn! KJF còn sản xuất cả phần cơ khí của xe chỉ huy trong tổ hợp nữa đấy.
Sau hơn 10 năm miệt mài, LiGnex1 tung ra KM-SAM siêu đỉnh với tầm bắn 70km! Mỗi quả tên lửa chỉ nặng 400kg, gọn nhẹ trong ống phóng kiêm bảo quản, đi kèm đài nhìn vòng đa năng và xe chỉ huy.
Mỗi tổ hợp gồm 8 xe bệ phóng, mỗi xe chở 8 quả tên lửa, tổng cộng sẵn sàng 64 quả bắn liên tục luôn!
Đây là tổ hợp phòng không cực kỳ hiện đại với phương pháp dẫn đường Track-Via-Missile giai đoạn đầu, giai đoạn cuối dùng đầu dò radar chủ động để "sấp mặt" mục tiêu.
Nhờ Fakel phát triển phần cơ nhiệt, đạn KM-SAM được phóng thẳng đứng theo kiểu phóng nguội của Nga - giống y hệt S-300/400 và Tor.
Nga có "ăn cắp" công nghệ để làm S-350 Vytiaz?
Có người đồn Nga lấy thành quả từ chương trình này để phát triển S-350 Vytiaz. Nhưng chắc họ chỉ nhìn vẻ ngoài giống nhau thôi chứ thực chất không phải đâu nhé!
Nếu xét kỹ đạn 9M96E và 9M96E2 trong S-350, bạn sẽ thấy hoàn toàn khác biệt về khí động học so với KM-SAM. Loại đạn này dùng nhiên liệu thế hệ mới tiên tiến hơn nhiều so với nền tảng 9M317ME cũ của Nga nên không có chuyện "copy" đâu!
Nếu có thì chỉ có thể là hệ thống Buk-M3 cải tiến thôi. Với mỗi xe phóng mang đài điều khiển hỏa lực và 6 quả đạn đầu dò radar chủ động bắn xa 70km - nhờ đạn KM-SAM được cải tiến gọn nhẹ hơn bản 9M317ME gốc.
Nói chung, KM-SAM là sản phẩm "made by Hàn Quốc" từ nhiều mảnh ghép công nghệ toàn cầu, do LiGnex1 khéo léo phối hợp cực đỉnh!
Có thể coi đây là hệ thống phòng không tầm trung hiện đại nhất châu Á hiện nay của xứ sở kim chi. Mục đích thiết kế là thay thế Hawk cũ và... xuất khẩu kiếm tiền nữa!
Việt Nam có nên "múc ví" mua KM-SAM thay SAM-2?
Hiện tại trong lực lượng phòng không Việt Nam có tổ hợp S-75M (SAM-2) với chức năng tương tự, nhưng đã gần "về hưu" rồi.
Có tin đồn Việt Nam đang quan tâm tới Buk-M2E để thay thế S-75M, bên cạnh các tổ hợp Spyder-MR từ Israel.
Tuy Buk-M2E khá hiện đại với nhiều ưu điểm, nhưng gốc gác của nó là phòng không lục quân. Nếu dùng vào phòng thủ điểm hay phòng thủ khu vực thì có vẻ hơi tốn kém và chỉ là giải pháp tạm bợ thôi.
Vậy nên Việt Nam có nên cân nhắc KM-SAM để thay thế S-75M sắp hết hạn không? Đồng thời học hỏi kinh nghiệm tự chủ công nghệ tên lửa phòng không để tăng nhanh tiềm lực quốc phòng, góp phần bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc!
(Còn tiếp nhé các bạn!)
Nguồn: soha.vn