Nghe sốc chưa, cứ khoảng 1/65.000 trẻ em lại mắc phải hội chứng Apert đấy Tuy không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng may mắn là phẫu thuật có thể giúp các bé cải thiện được nhiều vấn đề!
Hội chứng Apert là một rối loạn gen khiến hộp sọ phát triển không bình thường. Những bé mắc hội chứng này khi sinh ra sẽ có đầu và mặt bị biến dạng. Nhiều em còn gặp thêm các dị tật bẩm sinh khác nữa. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng các ca phẫu thuật có thể can thiệp và cải thiện đáng kể những vấn đề mà nó gây ra.
Nguyên nhân của hội chứng Apert là gì vậy?
Hội chứng Apert xuất phát từ một đột biến gen hiếm gặp. Gen đột biến này thường có nhiệm vụ "chỉ đạo" các xương khớp với nhau đúng thời điểm trong quá trình phát triển của bé.
Trong hầu hết trường hợp, đột biến gen gây ra hội chứng Apert xảy ra một cách ngẫu nhiên luôn á. Tỷ lệ mắc bệnh này rơi vào khoảng 1/65.000 trẻ em.
Những dấu hiệu nhận biết hội chứng Apert
Gen khiếm khuyết ở những bé mắc hội chứng Apert khiến xương hộp sọ của các em dính lại với nhau sớm hơn bình thường. Quá trình này có tên gọi fancy là "dị tật dính khớp sọ sớm ở trẻ em".
Trong khi đó, não bên trong vẫn cứ phát triển bình thường và tạo áp lực lên xương sọ cũng như xương mặt.
Sự phát triển bất thường của mặt và hộp sọ ở hội chứng Apert có những dấu hiệu và triệu chứng chính sau:
• Đầu dài, trán cao
• Hai mắt lồi và cách xa nhau, thường đi kèm với tình trạng mi mắt khó đóng hẳn lại
• Phần giữa khuôn mặt bị tụt vào bên trong
Những triệu chứng khác của hội chứng Apert cũng có thể xuất hiện do sự phát triển bất thường của hộp sọ:
• Trí thông minh kém phát triển
• Hội chứng ngưng thở khi ngủ
• Bị viêm tai hoặc viêm xoang tái đi tái lại (kiểu đau mãi không hết ấy )
• Khiếm thính
Ngoài ra, hiện tượng xương ở các bàn tay và bàn chân của trẻ mắc hội chứng này dính lại với nhau cũng rất phổ biến. Một số bé còn gặp phải các vấn đề ở tim, dạ dày – ruột hoặc đường tiết niệu.
Chẩn đoán hội chứng Apert như thế nào?
Các bác sĩ thường nghi ngờ hội chứng Apert hoặc hội chứng dính khớp sọ sớm khác ngay khi bé vừa sinh ra dựa vào hình dáng của trẻ. Việc xét nghiệm gen thường phát hiện ra hội chứng Apert hoặc hội chứng khác gây ra sự hình thành bất thường của hộp sọ.
Điều trị hội chứng Apert
Cho đến nay, chưa có cách nào chữa khỏi hoàn toàn hội chứng Apert. Phẫu thuật để sửa chữa những mối nối bất thường của xương là cách điều trị chính.
Nói chung, việc phẫu thuật cho bệnh nhân mắc hội chứng Apert thường diễn ra theo 3 bước sau:
1. Giải phóng mối nối xương sọ: Bác sĩ phẫu thuật sẽ tách rời những chỗ xương sọ nối với nhau một cách bất thường và sắp xếp lại một vài vị trí trong số đó. Việc phẫu thuật này thường diễn ra khi trẻ được 6 - 8 tháng tuổi.
2. Đưa phần giữa khuôn mặt về phía trước: Khi trẻ bị hội chứng Apert lớn lên xương mặt sẽ ở sai vị trí. Bác sĩ phẫu thuật sẽ cắt xương ở cằm và má và đưa chúng về phía trước tới vị trí bình thường hơn.
Phẫu thuật này có thể được thực hiện vào bất kỳ lúc nào khi trẻ từ 4 -12 tuổi. Trẻ bị dị tật có thể cần thêm những phẫu thuật can thiệp khác, đặc biệt khi việc đưa phần giữa khuôn mặt về phía trước được thực hiện khi trẻ còn nhỏ.
3. Can thiệp tình trạng hai mắt cách xa nhau: Bác sĩ phẫu thuật loại bỏ xương đệm giữa hai mắt trong hộp sọ, sau đó đưa hai hốc mắt lại gần nhau hơn và có thể điều chỉnh cả hàm nữa.
Những cách điều trị khác còn bao gồm:
• Nhỏ nước mắt vào ban ngày và tra thuốc mỡ mắt vào ban đêm để ngăn tình trạng mắt khô rất nguy hiểm thường xảy ra với bệnh nhân mắc hội chứng Apert.
• Gây áp lực đường thở dương tính liên tục: Trẻ bị mắc hội chứng Apert và bị hội chứng ngưng thở khi ngủ vào ban đêm có thể đeo mặt nạ gắn với một chiếc máy nhỏ. Chiếc máy này sẽ tạo áp lực, giữ cho đường thở của trẻ luôn mở trong khi ngủ.
• Dùng kháng sinh: Trẻ mắc hội chứng Apert thường dễ bị viêm tai và viêm xoang do vi khuẩn nên cần dùng kháng sinh.
• Thủ thuật mở khí quản, hay đặt ống thở ở trong cổ: Việc phẫu thuật này có thể được thực hiện cho trẻ bị hội chứng ngưng thở khi ngủ nghiêm trọng do hội chứng Apert.
• Thủ thuật chọc màng nhĩ: Dành cho trẻ bị viêm tai tái đi tái lại nhiều lần do hội chứng Apert.
Những phẫu thuật khác có thể có ích cho một số trẻ mắc hội chứng Apert, tùy thuộc vào từng vấn đề hình thành xương mặt của riêng các em.
Tiên lượng về hội chứng Apert
Trẻ mắc hội chứng Apert thường cần phẫu thuật giải phóng xương hộp sọ cho phép não phát triển bình thường. Càng phẫu thuật muộn thì cơ hội trẻ có được khả năng nhận thức bình thường càng thấp. Tuy nhiên, kể cả phẫu thuật sớm thì một số cấu trúc não nhất định cũng có thể vẫn kém phát triển.
Nói chung, trẻ được sống cùng bố mẹ có cơ hội có được nhận thức bình thường cao hơn. Khoảng 4 trong số 10 trẻ mắc hội chứng Apert được nuôi dưỡng trong môi trường gia đình có chỉ số thông minh (IQ) bình thường.
Trong số những trẻ mắc hội chứng Apert lớn lên trong trung tâm dành cho trẻ khuyết tật thì chỉ có 1 trong số 18 trẻ đạt được chỉ số IQ bình thường. Trong một nghiên cứu, có 3 trong số 136 trẻ mắc hội chứng Apert thậm chí còn đi học đại học (amazing luôn! ).
Trẻ mắc hội chứng Apert và những căn bệnh khác tương tự có chỉ số IQ bình thường dường như ít gặp phải các vấn đề về hành vi hay cảm xúc. Tuy nhiên, các em có thể cần thêm sự hỗ trợ về mặt cảm xúc hay xã hội để giúp các em đối mặt với tình trạng của mình. Trẻ mắc hội chứng Apert có chỉ số IQ thấp thường gặp phải các vấn đề về cảm xúc và hành vi.
Có thể có sự khác nhau khá nhiều giữa những trẻ mắc hội chứng Apert. Có trẻ bị ảnh hưởng nặng nề trong khi có trẻ chỉ bị ảnh hưởng rất nhẹ. Các chuyên gia vẫn chưa biết chắc chắn tại sao cùng một gen đột biến lại có thể gây ra sự khác biệt lớn đến như vậy.
Tuổi thọ của những người mắc hội chứng Apert cũng rất khác nhau. Những trẻ mắc hội chứng Apert sống sót qua tuổi ấu thơ và không gặp phải các vấn đề tim mạch có tuổi thọ bình thường hoặc gần như bình thường. Có vẻ như tuổi thọ của các bệnh nhân này đang được cải thiện do những tiến bộ trong kỹ thuật phẫu thuật và chăm sóc sau đó. Điều này khiến mọi người có thêm hy vọng!
Nguồn: soha.vn