Không thể phủ nhận, những bộ phim trả thù luôn mang lại cảm giác sướng tê người khi thấy nhân vật chính "dằn mặt" kẻ xấu và "đòi lại công lý" đúng không nào?
The Glory 2 (Vinh Quang Trong Thù Hận 2) đang làm mưa làm gió trên Netflix gần đây, tiếp nối cú hit đình đám từ phần 1. Phần 2 này tập trung vào màn trả thú cực gắt của chị đẹp Dong Eun (Song Hye Kyo) với bọn bắt nạt đã khiến cô đau khổ ngày xưa. Thực ra thì motif phim trả thù cũng không xa lạ gì với làng giải trí rồi. Từ Hollywood đến xứ kim chi Hàn Quốc, hay Ấn Độ... đều có những bộ phim đề tài báo thù siêu ăn khách luôn á!
Một trong những yếu tố quan trọng kéo khán giả vào màn hình chính là nội dung phải đủ chanh sả, và dòng phim báo thù thì làm điều này cực kỳ xuất sắc. Thể loại này đưa mình vào một "roller coaster" cảm xúc cực mạnh: bức xúc, đau lòng khi nhân vật phải chịu bất công hoặc bi kịch, rồi cùng nhân vật khao khát được trả thù một cách thật đau, xen lẫn hồi hộp rồi cuối cùng là thấy hả hê khi màn báo thù thành công. Sướng phết đúng không!
Xin mời quên đi chuyện tha thứ và chữa lành đi các bạn ơi. The Glory hay những bộ phim tương tự chìm đắm trong cơn giận dữ của những con người đã bị tổn thương cực độ, và họ vượt qua vết thương đó bằng cách... gây ra tổn thương ngược lại cho những kẻ đã hại mình thôi.
Tức giận và muốn trả thù là những phản ứng tâm lý bình thường của con người khi đối mặt với bất công như bị người khác bạo lực cả thể chất lẫn tinh thần. Dù không muốn thừa nhận, nhưng trả thù là một trong những cảm xúc mãnh liệt tồn tại trong mỗi chúng ta, kể cả khi biết rằng đó là cảm xúc đen tối và tiêu cực. Real talk!
Một nhóm nghiên cứu từ Thụy Sĩ muốn tìm hiểu chuyện gì xảy ra trong não bộ khi ai đó trả thù. Họ đã quét não những người vừa bị đối xử tệ (hoặc ít nhất họ nghĩ vậy) trong phòng thí nghiệm. Sau đó, các chuyên gia cho người tham gia cơ hội để trừng phạt người kia, và trong suốt một phút khi nạn nhân lên kế hoạch trả thù, hoạt động trong não được ghi lại.
Và đoán xem sao? Các nhà nghiên cứu phát hiện có cả một loạt hoạt động thần kinh trong nhân đuôi - khu vực não bộ giải phóng dopamine (chất hạnh phúc) khi có cảm giác được tưởng thưởng. Nghiên cứu này cho thấy việc trả thù, trong thời điểm người trả thù đang bị kích động, khá hiệu quả về mặt tinh thần cho người đó đấy.
Tuy nhiên, họ muốn biết thêm một điều nữa: Liệu sự trả thù lâu dài có tiếp tục mang lại "phần thưởng" cho não bộ không?
Mặc dù những khoảnh khắc đầu tiên khiến não bộ cảm thấy thỏa mãn, nhưng các nhà tâm lý học cho rằng sự trả thù sẽ kéo dài sự khó chịu và đẩy con người vào hố sâu cảm xúc tiêu cực. Ơ hay hay!
Thay vì mang lại công lý, sự trả thù thường chỉ tạo ra một vòng lặp trả đũa không hồi kết.
Việc giữ cảm xúc thù địch và hành động để trả thù sẽ mở lại và làm trầm trọng thêm vết thương tâm lý của bạn. Mặc dù bạn có thể muốn trừng phạt một điều sai trái, nhưng cuối cùng bạn lại tự trừng phạt chính mình vì đang kéo dài cảm xúc tiêu cực và không thể chữa lành vết thương. Tự dưng thấy buồn...
Trong rất nhiều bộ phim chúng ta đã xem, dù có phải nội dung báo thù hay không thì đến cuối, người xấu sẽ bị trừng trị thích đáng. Nhưng trong quá trình trừng trị người xấu đó, có phải đôi khi người tốt cũng đã biến thành người xấu rồi không?
Hàng loạt phim Hollywood ăn khách như John Wick, Taken, The Equalizer... xoay quanh câu chuyện báo thù kẻ xấu một cách "điên cuồng". Hiếm khi những bộ phim này vật lộn với những câu hỏi về đạo đức. Thế nên nhà triết học Anh Francis Bacon gọi sự trả thù là "công lý hoang dã". Chất đấy! ️
Những bộ phim này tạo ra một kịch bản khiến người xem cảm thấy nhiệm vụ của người anh hùng là chính đáng, bất chấp việc họ có bao gồm hành động bạo lực trong hành trình trả thù của mình. Các bộ phim trả thù nổi tiếng cho chúng ta thấy rằng chỉ một mình anh hùng, với loạt kỹ năng đặc biệt của mình, có thể giải quyết mọi việc đúng đắn. Trong John Wick chẳng hạn, dường như không có luật nào cả. John Wick thể hiện cơn thịnh nộ của mình trong một thế giới chỉ bao gồm những kẻ ám sát và những người ngoài cuộc vô tội.
Không ít bộ phim đã giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực khi để nhân vật chính "hắc hóa". Họ sử dụng những phương thức vi phạm pháp luật hoặc đạo đức để trả thù. Chúng ta thường tin rằng việc trả thù là một hình thức giải phóng cảm xúc và việc người hại mình bị trừng phạt sẽ giúp chúng ta cảm thấy tốt hơn. Các bộ phim thường mô tả hành động trả thù như một cách để khép lại một sai lầm và khán giả thường không nhận ra hay không quan tâm bản thân việc báo thù đó có phải sai lầm hay không.
Nếu có một câu hỏi đạo đức nào được đặt ra cho John Wick hoặc Taken, thì đó thường là "Vòng lặp trả thù này sẽ kết thúc như thế nào?". Trong những bộ phim đó, chu kỳ thường kết thúc khi nhân vật chính đứng với khẩu súng bốc khói trước kẻ thù cuối cùng của mình. Drama tới bến rồi!
Nguồn: Science of People, Equip, Collider
Nguồn: kenh14.vn