Thiếu những thứ mà Mỹ có từ hồi xưa chính là lý do Trung Quốc chưa thể ngồi vào vị trí số 1 thế giới, Forbes nhận xét thẳng thừng luôn nha!
Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ký lệnh rút khỏi Hiệp định TPP, nhiều chuyên gia đã nghĩ rằng Trung Quốc sẽ chộp lấy cơ hội này để lãnh đạo Châu Á, thậm chí là cả thế giới nữa đó.
Lý do thì rõ rồi, TPP vốn là chiêu của cựu tổng thống Obama để kiềm chế sức mạnh thương mại của Trung Quốc. Hiệp định này gồm nhiều nước Thái Bình Dương, nhưng Trung Quốc lại... đứng ngoài cuộc
Khi Mỹ rút khỏi TPP và ông Trump tuyên bố làm theo kiểu "Nước Mỹ trước hết" (America First), mọi người lại nghĩ Trung Quốc sẽ chiếm luôn vị trí dẫn đầu thương mại toàn cầu.
Khác hẳn Mỹ, Trung Quốc tuyên bố sẽ không "tẩu hỏa nhập ma" rời khỏi toàn cầu hóa, mà còn tăng cường hợp tác với các nước khác nữa kìa.
Bắc Kinh đẩy mạnh toàn cầu hóa không chỉ bằng các thỏa thuận thương mại như RCEP, mà còn thông qua sáng kiến "Một vành đai, một con đường" (OBOR) - tập trung xây dựng cơ sở hạ tầng ở Châu Á và các khu vực khác.
Những chính sách này giúp tăng sức mạnh kinh tế và thương mại của Trung Quốc, đồng thời lan tỏa "sức mạnh mềm" của họ nữa.
Trung Quốc cũng lập ra Ngân hàng AIIB và Quỹ Con đường tơ lụa (SRF) để có tiền chơi lớn trên sân chơi kinh tế toàn cầu - những động thái cho thấy tham vọng rõ mồn một của họ.
Nhưng liệu tất cả những điều này có nghĩa là Trung Quốc sẽ lên làm siêu cường lãnh đạo thế giới không? Forbes của Mỹ khẳng định: Không nhé!
Forbes phân tích hôm 2/2 rằng, khoảng trống quyền lực do chính quyền Donald Trump tạo ra và vị thế kinh tế đi lên của Trung Quốc vẫn chưa đủ để Bắc Kinh trở thành siêu cường toàn cầu đâu.
Kinh tế vẫn còn nhiều "bug" chưa fix được
Forbes đánh giá, dù Trung Quốc đã trở thành tâm điểm kinh tế thế giới nhiều năm qua - trước là "công xưởng của thế giới", sau là "nước xây cầu đường cho thế giới" - nhưng khả năng cải cách kinh tế của họ vẫn đang bị đặt dấu hỏi lớn.
Khu vực tài chính của Trung Quốc vẫn kém phát triển hơn phương Tây nhiều. Tốc độ tăng trưởng và hiệu suất kinh tế đang sụt giảm, do cải cách ở khu vực dịch vụ vẫn... rùa bò.
Hệ thống tài chính của Trung Quốc cũng không tạo ra lợi nhuận thực sự ổn định cho nhà đầu tư. Việc chính phủ can thiệp "thô bạo" vào thị trường còn có thể làm sụp đổ nền kinh tế luôn đó.
Ngoài ra, theo Forbes, "sức mạnh mềm" lan tỏa và có ảnh hưởng vẫn chưa đủ để đảm bảo vị thế siêu cường cho một quốc gia. Thế giới vẫn cần kiểm chứng xem các hiệp định kinh tế của Trung Quốc có khả thi trong dài hạn không.
Việc "flex" sức mạnh mềm nhưng không có định chế trong nước vững chắc thậm chí còn có thể làm suy yếu ảnh hưởng toàn cầu của Trung Quốc nữa.
Ví dụ, việc Trung Quốc thiếu năng lực thực thi pháp luật sẽ làm giảm hiệu quả của OBOR, dẫn đến tình trạng tham nhũng và đình trệ các dự án. Đặc biệt là nhiều nước họ đầu tư vào cũng có hệ thống pháp luật lỏng lẻo.
Bên cạnh đó, các biện pháp kiểm soát vốn ngặt nghèo và thiếu cơ chế tự do hóa tài chính sẽ cản trở quá trình quốc tế hóa đồng nhân dân tệ (RMB). Điều này khiến việc cấp vốn cho các dự án toàn cầu bằng RMB trở nên kém hấp dẫn hơn so với USD.
Bài học từ Mỹ: Phải được phương Tây "chấp thuận" đã
Cần nhớ rằng, vị thế lãnh đạo thế giới không tự nhiên mà có cho những nước buôn bán nhiều nhất hay tăng trưởng nhanh nhất. Nếu theo tiêu chí này thì Nhật Bản đã lên đỉnh từ năm 1970 và Đài Loan năm 1980 rồi.
Ở một mức độ nào đó, vận may đã giúp Mỹ trở thành siêu cường toàn cầu sau Thế chiến II. Phần còn lại của thế giới phát triển, bao gồm Châu Âu và Nhật Bản khi đó tan hoang vì chiến tranh.
Tại hội nghị Bretton Woods năm 1944, các lãnh đạo thế giới đã đồng ý neo tỷ giá hối đoái vào vàng, sau đó vàng được neo vào USD. Kết quả là USD trở thành đồng tiền quan trọng nhất thế giới, và Mỹ vươn lên vị thế siêu cường.
Xét về mức sống và trình độ công nghiệp hóa trước Thế chiến, Mỹ chỉ bằng hoặc hơn Châu Âu một tí, và được xem là "bằng vai phải lứa" với Châu Âu về kinh tế. Tuy nhiên, chính cơ chế tiền tệ toàn cầu được khởi xướng ở Bretton Woods đã giúp Mỹ xác lập vị thế lãnh đạo.
Theo Forbes, Trung Quốc thiếu sự ủng hộ toàn cầu mà Mỹ nhận được sau Thế chiến II, khi các nước ngầm thừa nhận Mỹ là mỏ neo cho sự ổn định kinh tế thế giới.
Mặc dù Trung Quốc có được sự thừa nhận tương tự ở Châu Á, cho phép họ đóng vai trò quốc gia trung tâm trong khu vực, thì các nước phương Tây vẫn cảnh giác với Bắc Kinh. Bằng chứng là nhiều nước ủng hộ bảo vệ và tiếp tục xây dựng TPP.
Ngoài ra, mức sống của Trung Quốc vẫn thua phương Tây và RMB chưa được xem là đồng tiền quốc tế - những điều kiện tiên quyết để trở thành siêu cường toàn cầu.
Những điều kiện trên có thể thay đổi theo thời gian, nhưng Trung Quốc sẽ khó trở thành "nước Mỹ tiếp theo" trong tương lai gần.
Nguồn: soha.vn