MiStar2685
New member
Chắc hẳn bạn từng thắc mắc tại sao chuột bạch lại xuất hiện ở mọi nơi trong nghiên cứu khoa học phải không nào? Thực ra đây là sự lựa chọn ngẫu nhiên hay có lý do gì đặc biệt ở những boss nhỏ này? Cùng mình tìm hiểu nhé!
Theo Tạp chí Smithsonian, chuột cống và chuột nhắt đã "debut" trong làng nghiên cứu khoa học từ những năm 1850 và đầu những năm 1900 rồi đấy. Plot twist là chúng được bảo vệ khá kỹ bởi hàng loạt quy tắc đạo đức về thử nghiệm trên động vật đó nha. Những quy tắc này đảm bảo chuột thí nghiệm chỉ được sử dụng khi thực sự cần thiết thôi.
Thêm nữa là các nhà khoa học cũng cố gắng hết sức để đảm bảo những boss chuột này luôn cảm thấy thoải mái. Ví dụ như các nhà nghiên cứu đã ngừng cầm đuôi chuột sau khi phát hiện điều đó khiến các bé bị stress, theo Tạp chí Smithsonian đưa tin.
Còn các yếu tố thực sự ảnh hưởng đến lý do tại sao chuột cống và chuột nhắt được chọn mặt gửi vàng thì thực ra khá phức tạp và mang tính khoa học đấy nhé. Các yếu tố được xem xét bao gồm tính khí của động vật, độ tương đồng cao với con người và tỷ lệ sinh sản "bùng nổ", theo Live Science.
Theo How Stuff Works, chuột thường được dùng để làm thí nghiệm vì chúng có kích thước smol và khá vô hại. Chuột cũng là loài động vật dễ nuôi, không cần nhiều space, có tốc độ sinh sản nhanh nên dễ nhân giống hàng loạt với giá rẻ nữa. Tuổi thọ của chuột ngắn, chỉ vài năm thôi. Vì thế các nhà khoa học có thể nghiên cứu những thế hệ khác nhau của chúng một cách dễ dàng.
Không giống những động vật size lớn hơn, chuột sinh sản nhanh vô cùng luôn, theo Live Science. Thời kỳ mang thai của chúng chỉ kéo dài khoảng ba tuần và chỉ trong vòng sáu tuần sau đó, những bé chuột con đã có thể trưởng thành về mặt giới tính rồi đó.
Điều đó có nghĩa là có thể nghiên cứu nhiều thế hệ chuột chỉ trong một chương trình nghiên cứu, cho phép các nhà khoa học kiểm tra cách thức di truyền giữa các thế hệ dễ như ăn kẹo.
Ngoài ra, chuột là loài động vật có kích thước nhỏ, dễ thuần hóa, nên các nhà khoa học thường không gặp vấn đề gì quá phức tạp khi sử dụng chúng. Thêm vào đó, chúng là những sinh vật khá flexible, có thể làm quen với nhiều môi trường khác nhau, kể cả những môi trường kỳ lạ của phòng thí nghiệm.
Hơn thế nữa, chuột cũng có giá thành khá rẻ, giúp giảm chi phí nghiên cứu nữa nha. Budget-friendly mà!
Shock chưa này: Người và chuột có hệ gen di truyền giống nhau đến 95% luôn! Điều này khiến chuột trở thành con vật trung gian cực kỳ thích hợp, giúp các nhà nghiên cứu tìm hiểu cách thức gen người phản ứng với những nhân tố môi trường tương tự. Ngoài yếu tố di truyền, hệ thống sinh học trong cơ thể chuột, chẳng hạn như các bộ phận cơ thể, cũng hoạt động rất giống con người.
Theo Live Science, về mặt di truyền, loài chuột có nhiều điểm chung đáng ngạc nhiên với con người thật. Chúng share khoảng 95% mã di truyền với chúng ta đó. Điều đó khiến cho loài chuột trở thành một phép so sánh tương đối chuẩn đối với con người, đặc biệt là khi các nhà khoa học đã giải mã hoàn toàn bộ gen của người, chuột nhắt và chuột cống, giúp dễ dàng phân lập và so sánh các gen tương đương.
Trên hết, những con chuột có thể được nhân giống để bắt chước một số điều kiện nhất định ở người. Ví dụ, những con chuột đã được nhân giống đặc biệt có chứa gen đột biến gây điếc di truyền giống như con người. Theo Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ, bằng cách observe những con chuột này, chúng ta có thể thực hiện loại thí nghiệm có kiểm soát mà không thể thực hiện được ở người (vì một số vấn đề liên quan đến đạo đức).
Có hai loại chuột thường được dùng trong thí nghiệm nè: Chuột cống và chuột nhắt. Chuột nhắt họ Mus musculus có đặc tính ưu việt về y sinh nhờ bộ gen dễ điều chỉnh để phục vụ công tác nghiên cứu. Chuột cống Rattus norvegicus và các dòng khác nhau của loài này có đặc điểm sinh lý giống người.
Chuột được coi là loài ideal cho những nghiên cứu liên quan đến tim mạch, độc tính và nghiên cứu hành vi. Mặt khác, chúng cũng được sử dụng để nghiên cứu về thần kinh, trong đó các tế bào não được cấy vào hộp sọ của chuột luôn.
Nhưng bất kể mục đích sử dụng của chúng là gì, hầu hết chuột thí nghiệm đều chịu chung số phận cuối cùng khá buồn. Chúng thường bị giết sau khi hoàn thành nghiên cứu, theo Tạp chí Smithsonian. Trong một số nghiên cứu, các nhà khoa học mổ xẻ chuột và kiểm tra xem chúng đã bị ảnh hưởng về mặt sinh lý như thế nào bởi một vài nghiên cứu nhất định. Mỗi năm, khoảng 100 triệu con chuột bị giết ở Mỹ với mục đích phục vụ nghiên cứu khoa học, theo Tạp chí Smithsonian cho biết.
Với tư cách là con vật thí nghiệm phổ biến nhất, chuột đã giúp con người đạt được rất nhiều thành tựu khoa học, nhưng những gì mà loài động vật này trải qua hàng ngày trong phòng thí nghiệm thì phần lớn không mấy người biết đến.
Không phải cứ ai muốn là có thể dùng chuột trong thí nghiệm nha các bạn. Các nhà khoa học phải được training về đạo đức và quy tắc đối xử với động vật rồi mới được phép "làm việc" với chúng trong phòng thí nghiệm. Quy tắc đối xử khác nhau tùy quốc gia. Tại Canada và châu Âu, các nhà khoa học phải chịu sự giám sát của một cơ quan quản lý quốc gia; còn ở Mỹ họ phải tuân thủ quy định riêng của từng tổ chức và hướng dẫn chung của Viện Y tế quốc gia.
Nguồn: soha.vn