Tại sao bộ đồ phi hành gia NASA đắt gấp 3 lần bộ đồ Trung Quốc nhưng lại chỉ dùng được "vài lần"?

MiuSusu1029

New member
Khám phá vũ trụ chưa bao giờ là chuyện đơn giản, phải không nào? Đây không chỉ là cuộc đua về trí tuệ mà còn là bài toán kinh tế khó nhằn, nơi mà mỗi công nghệ đều phải đánh đổi bằng những khoản tiền khổng lồ.

9ade16d523f3244263c6.jpg


Mỗi bước chân vào không gian đều là một nước cờ chiến lược, và điều này được thể hiện rõ qua câu chuyện về bộ đồ vũ trụ. Tưởng chừng chỉ là trang phục bảo hộ thôi, nhưng thật ra nó là minh chứng cho sự khác biệt về triết lý phát triển công nghệ giữa các cường quốc không gian đấy!

Khi các phi hành gia của sứ mệnh Thần Châu-19 trên Trạm vũ trụ Thiên Cung của Trung Quốc thực hiện chuyến đi bộ ngoài không gian (EVAs) lần thứ ba, kéo dài bảy giờ vào ngày 21 tháng 3 năm 2025, bộ đồ vũ trụ "Feitian" mà họ mặc đã lập tức gây sốt cực mạnh.

Đây không chỉ là sản phẩm của ngành công nghiệp vũ trụ Trung Quốc mà còn là biểu tượng của một cách tiếp cận khác biệt hoàn toàn so với Mỹ. Trong khi đó, NASA vẫn đang xài bộ đồ vũ trụ EMU có giá gấp 3 lần nhưng lại liên tục gặp lỗi kỹ thuật trong những năm gần đây. Ủa, sao lại thế?

bed853eb1d4dbbaa3fc2.jpg


Với giá khoảng 4,14 triệu USD (gần 106 tỷ đồng), bộ đồ Feitian đã thực hiện tổng cộng 19 chuyến đi bộ ngoài không gian, vượt xa tuổi thọ thiết kế ban đầu luôn. Còn EMU của NASA được phát triển từ những năm 1980 thì có giá lên đến gần 12 triệu USD mỗi bộ, nhưng lại hay bị rò rỉ nước, thậm chí phải giảm số lần sử dụng để đảm bảo an toàn. Tức à!

Điều này đặt ra câu hỏi: liệu một bộ đồ vũ trụ có cần phải là một siêu thiết bị đắt đỏ với độ bền lý thuyết lên tới hàng chục năm không, hay nó nên là sản phẩm được thiết kế theo hướng thực dụng, tối ưu hóa chi phí và khả năng bảo trì?

b9f3cefaa884b4089245.jpg


Bộ đồ EMU của NASA: Siêu đắt nhưng... không siêu bền

Bộ đồ EMU của Mỹ được phát triển theo triết lý "chế tạo siêu thiết bị bằng mọi giá". Lấy cảm hứng từ chương trình Apollo trong Chiến tranh Lạnh, bộ đồ này có thiết kế cực kỳ phức tạp với 18 thành phần mô-đun và 14 lớp bảo vệ, sử dụng những vật liệu đỉnh cao nhất như nylon phủ polyurethane, sợi Kevlar và cả cấu trúc sợi thép giống áo giáp quân sự nữa kìa!

Chỉ riêng găng tay của EMU đã có đến 21 lớp vật liệu composite, giúp phi hành gia có thể hoạt động trong môi trường khắc nghiệt của không gian, nơi nhiệt độ có thể dao động từ -121°C đến 149°C. Nghe xong mà sợ luôn!

Trên lý thuyết, EMU có tuổi thọ lên đến 15 năm và có thể thực hiện 100 nhiệm vụ ngoài không gian. Nhưng thực tế lại chứng minh điều ngược lại: do ngân sách bị cắt giảm, NASA không thể nâng cấp và bảo trì hệ thống này đúng mức, dẫn đến hàng loạt sự cố trong những năm gần đây.

Điển hình là vào năm 2024, một phi hành gia NASA đã buộc phải hủy nhiệm vụ giữa chừng vì hệ thống làm mát của bộ đồ bị rò rỉ, đe dọa trực tiếp đến tính mạng của anh ấy. Đây là một nghịch lý điển hình trong ngành công nghiệp vũ trụ, nơi một sản phẩm được thiết kế để có tuổi thọ cao nhưng lại không được duy trì đúng cách, khiến nó trở nên kém hiệu quả hơn so với kỳ vọng ban đầu. Hơi phí phạm nhỉ?

19f14ae279e33f49068b.jpg


Bộ đồ Feitian của Trung Quốc: Rẻ mà chất lượng vẫn xịn sò

Trái ngược với cách tiếp cận của NASA, Trung Quốc đã lựa chọn một chiến lược hoàn toàn khác khi phát triển bộ đồ Feitian. Thay vì tạo ra một sản phẩm đắt đỏ với độ bền lý thuyết kéo dài hàng thập kỷ, Trung Quốc tập trung vào việc tối ưu hóa chi phí và khả năng bảo trì. Smart move! ✨

Bộ đồ Feitian thế hệ thứ hai được thiết kế theo mô-đun, cho phép thay thế nhanh chóng các thành phần quan trọng như bảng điều khiển điện và hệ thống làm mát bằng chất lỏng. Đặc biệt, thiết kế ở các khớp nối giúp tăng đáng kể độ linh hoạt của phi hành gia khi di chuyển trong không gian.

Một điểm đáng chú ý khác là chi phí sản xuất của Feitian thấp hơn đáng kể so với EMU. Không chỉ tiết kiệm chi phí, Feitian còn áp dụng chiến lược "quản lý vòng đời động", tức là sử dụng dữ liệu thời gian thực để giám sát mức độ hao mòn của từng bộ phận, từ đó kéo dài tuổi thọ của bộ đồ.

Nhờ vào hệ thống này, Feitian đã có thể thực hiện 19 chuyến đi bộ ngoài không gian thay vì chỉ 15 lần như dự kiến ban đầu, đồng thời giảm 21% chi phí cho mỗi nhiệm vụ. Đây là sự khác biệt rõ rệt so với cách tiếp cận truyền thống của NASA, vốn phụ thuộc vào các công thức thực nghiệm để dự đoán tuổi thọ thiết bị thay vì sử dụng dữ liệu thực tế. Nghe có vẻ khoa học hơn hẳn đúng không nè?

8f311d1c5be96dc44764.jpg


Hai triết lý khác nhau, hai kết quả trái ngược

Điểm mấu chốt của sự khác biệt giữa hai loại bộ đồ vũ trụ này chính là triết lý phát triển công nghệ. Trong khi NASA mất tới 15 năm để phát triển mỗi thế hệ bộ đồ mới với chi phí thử nghiệm lên đến 320 triệu USD (ối giời ơi! ), Trung Quốc đã chọn cách tiếp cận "chạy theo từng bước nhỏ".

Dự án bộ đồ Feitian được khởi động vào năm 2004 và chỉ mất bốn năm để triển khai thành công trên sứ mệnh Thần Châu-7 vào năm 2008. Thay vì phát triển hoàn toàn từ con số 0, Trung Quốc đã sử dụng chiến lược "nghiên cứu và cải tiến", trong đó ban đầu họ dựa trên bộ đồ vũ trụ "Sea Hawk" của Nga để nghiên cứu và cải tiến.

Nguồn: soha.vn
 
Back
Top