Chào mừng đến với vũ trụ USB - nơi mà tưởng đơn giản nhưng lại rối loạn vô cùng!
Không phải chỉ có cách đặt tên mới khó hiểu nhé! Các loại cáp USB tuy nhìn bề ngoài na ná nhau, nhưng "nội tâm" lại khác biệt cực kỳ. Và biết đâu một sợi cáp "hàng tàu" có thể nướng chín thiết bị của bạn đấy. Sợ chưa?
USB4 có cái tên... hỗn loạn như mọi khi thôi
Ngày xưa, tên gọi USB đơn giản lắm. Chắc bạn còn nhớ USB 2.0 và USB 3.0, nghe qua là hiểu luôn. Nhưng từ USB 3.1 và USB 3.2 trở đi, mọi thứ bắt đầu rối như canh hẹ. Giờ USB4 xuất hiện, độ phức tạp lên một tầm cao mới luôn – nhớ là "USB4" nhé, không phải "USB 4.0" đâu!
USB Implementers Forum (USB-IF) - tổ chức quản lý chuẩn này, nói rằng USB4 cho tốc độ "tối đa 40Gbps". Nhưng thực tế có nhiều mức tốc độ khác nhau lắm. Một anh kỹ sư đã lên tiếng giải thích:
"Một khi các chi tiết kỹ thuật được công bố, sẽ càng khó hiểu hơn nữa. Nó sẽ là USB4, nhưng bạn phải hiểu USB4 nghĩa là gì, bởi có nhiều cấp khác nhau. USB4, theo định nghĩa, phải ít nhất là Gen 2x2, do đó nó sẽ cho tốc độ 10 Gbps x2, tức 20 Gbps. Sẽ có USB4 Gen 3x2 nữa, tức mỗi làn 20 Gbps. 20 x2 sẽ cho bạn 40 Gbps"
Bạn cần biết là USB 3.0 không còn nữa, nó đã được đổi tên thành "USB 3.1 Gen 1", và sau đó đổi lần nữa thành "USB 3.2 Gen 1". Thứ lẽ ra được gọi là USB 3.1 được đổi tên thành "USB 3.1 Gen 2", và sau đó đổi lần nữa thành "USB 3.2 Gen 2". Phiên bản tiếp theo, lẽ ra được gọi là USB 3.2, được đổi tên thành "USB 3.2 Gen 2x2", phá vỡ mọi quy tắc đặt tên trước đó. (Đọc xong chóng mặt chưa? )
VNReview từng có bài viết giải thích về các thế hệ (Gen) của USB, và chúng liên quan đến khái niệm "SuperSpeed USB" ra sao. Cực kỳ khó hiểu và không hề dễ để nhớ hết, đặc biệt khi USB-IF cứ liên tục đổi tên các thế hệ trước của chuẩn này.
Không phải cáp USB nào cũng "cùng một hội"
Giả sử bạn muốn tận dụng tốc độ 40 Gbps siêu xịn kia. Bạn sẽ phải mua một sợi cáp được chứng nhận đạt tốc độ 40 Gbps. Đừng mơ mộng dùng sợi cáp cũ rích rồi hy vọng nó chạy được tốc độ mới nhé! Nhưng plot twist là giấy chứng nhận lại không bắt buộc. Một số sợi cáp chưa được chứng nhận vẫn hoạt động ngon lành, và một số hãng thì... kệ xác, chẳng thèm chứng nhận cho tốn kém.
Tốc độ truyền tải dữ liệu không phải là thứ duy nhất khác biệt đâu. Không phải cáp nào cũng cung cấp mức điện năng như nhau. Những sợi cáp khác nhau sẽ sạc thiết bị ở các tốc độ khác nhau. Một sợi cáp truyền data nhanh không có nghĩa nó sẽ sạc nhanh và ngược lại.
Vấn đề với sợi cáp ngày càng rối hơn. Dù chúng ta đã chuẩn hóa được đầu kết nối USB-C nhỏ gọn, tiện lợi, cắm xuôi ngược đều được, thì những sợi cáp ngày càng ít tuân theo tiêu chuẩn và ít nhất quán hơn.
Một sợi cáp có thể trông bề ngoài khá xịn, nhưng bên trong lại... không phải vậy. Nhiều sợi cáp USB-C trên thị trường thực chất chỉ sử dụng USB 2.0 ở bên trong. Chúng được thiết kế để sạc chứ không phải để truyền dữ liệu tốc độ cao. Một số sợi cáp hỗ trợ "các chế độ thay thế" như Thunderbolt 3 – thành quả từ sự hợp tác giữa Intel và Apple, cho tốc độ 40 Gbps. Nhưng chỉ các thiết bị có Thunderbolt 3 mới đạt tốc độ này, và bạn cần một sợi cáp tương thích Thunderbolt 3 mới tận dụng được nó.
USB4 giúp mọi thứ đơn giản hơn một chút, khi nó chẳng cần Thunderbolt 3 và vẫn mang lại tốc độ 40 Gbps – nhưng cho dù vậy, chỉ khi bạn có các thiết bị với khả năng hỗ trợ tốc độ này, và chỉ khi bạn có một sợi cáp cũng hỗ trợ nó, thì giấc mơ mới thành sự thật.
Ngoài ra, còn có các chế độ thay thế khác như HDMI và MHL. Và cũng như trên, không phải cáp USB nào cũng giống nhau.
Cáp USB-C "hàng tàu" tràn ngập chợ đen
Từ những ngày đầu của USB-C, những sợi cáp kém chất lượng đã hoành hành khắp nơi. Một số sợi cáp USB Type-C có thể "nướng chín" thiết bị của bạn khi bạn cắm chúng vào laptop hay bất kỳ củ sạc nào. Bản thân sợi cáp USB-C lẽ ra phải ngăn thiết bị không được hút quá nhiều điện từ củ sạc, nhưng có vẻ mọi thứ không như mong đợi.
Nhiều hãng sản xuất cáp không thèm thiết kế cáp của họ cho đúng cách. Một số loại cáp cho phép thiết bị thu quá nhiều điện khi kết nối vào củ sạc qua cổng USB-A truyền thống. Ngay cả sợi cáp sạc chính hãng đi kèm với các smartphone OnePlus cũng có vấn đề. Bạn sạc các điện thoại Oppo hay OnePlus thì ổn, nhưng nếu cắm cáp USB-C đó vào điện thoại khác, nó có thể khiến điện thoại đó hỏng luôn!
Thay vì chọn bừa một sợi cáp, bạn nên research một chút trước khi mua. Quy trình chứng nhận USB-IF giúp đảm bảo việc tìm một sợi cáp tốt dễ dàng nhất có thể. Chỉ cần tìm ký hiệu chứng nhận in trên sợi cáp là được. Nhưng không phải cáp nào cũng được chứng nhận. Những sợi cáp chưa được chứng nhận có rất nhiều trên thị trường, và chúng nhiều khi hoạt động ổn định như những sợi cáp đã được chứng nhận.
Chẳng lạ gì khi Apple vẫn "đeo bám" Lightning
Apple vẫn dùng cổng Lightning trên iPhone. Cổng này có kích cỡ tương tự như USB-C, nhưng chỉ độc quyền trên các thiết bị iOS. Apple tự sản xuất cáp Lightning của chính mình, nhưng các hãng khác cũng có thể tham gia sản xuất. Chỉ có một vấn đề: Apple phải chứng nhận các sợi cáp và cung cấp một con chip phần cứng đặc biệt để cho phép chúng hoạt động. Không như USB, các nhà sản xuất không thể làm những sợi cáp kém chất lượng có vẻ hoạt động được, nhưng thực ra có nhiều vấn đề. Apple có quyền "thượng đế" nhờ vào chứng nhận MFi.
Bên cạnh đó, chỉ có duy nhất một loại cáp Lightning. Không hề có những "chế độ" khác nhau tồn tại trong cùng một sợi cáp Lightning, và cũng chẳng hề có những thế hệ Lightning với những cái tên khó hiểu, như "Lightning 3.2 Gen 2x2" hay "Lightning 4".
Nguồn: kenh14.vn