Khác với ung thư ở người lớn, ung thư ở các bé không liên quan nhiều đến lối sống hay môi trường sống đâu nha các ba mẹ ơi!
**Ung thư là gì và tại sao trẻ em cũng có thể mắc?**
Cơ bản thì ung thư bắt đầu khi các tế bào trong cơ thể "nổi loạn" và phát triển mất kiểm soát. Các tế bào ở bất kỳ bộ phận nào cũng có thể biến thành ung thư, rồi lan sang chỗ khác.
Mặc dù cơ chế tương tự ở cả trẻ em và người lớn, nhưng thực tế có sự khác biệt khá lớn về loại ung thư cũng như cách điều trị đấy!
**Các loại ung thư ở trẻ em khác hẳn người lớn**
*Nhóm tác giả:*
- TS.BS. Phạm Nguyên Quý - Khoa Nội khoa Ung thư, Bệnh viện Trung Ương Kyoto Miniren, Bệnh viện Đại học Kyoto
- TS.BS. Nguyễn Hữu Châu Đức - Khoa Nhi Tiêu hóa- Dinh dưỡng- Bệnh nhiệt đới, Trung tâm Nhi Khoa Bệnh viện Trung Ương Huế
Điểm đặc biệt là các loại ung thư hay gặp ở trẻ em rất khác với người lớn. Và nghe xong các ba mẹ sẽ yên tâm hơn chút: ung thư ở trẻ em không liên quan nhiều đến lối sống hay môi trường. Chỉ có một số ít trường hợp là do gene bất thường từ cha mẹ thôi.
Theo số liệu từ Hoa Kỳ, gần 50% ung thư ở trẻ em là ung thư máu hoặc ung thư hạch lympho (lymphoma), khoảng 25% là u não và hệ thần kinh trung ương. Còn ở người lớn thì hai loại này chỉ chiếm dưới 10%, và ung thư não-tủy sống còn ít hơn - chỉ 1,5% thôi.
Một số loại ung thư phổ biến ở trẻ em nhưng cực hiếm ở người lớn như u nguyên bào thần kinh và u nguyên bào võng mạc. Ngược lại, đa số ung thư người lớn (ung thư biểu mô - phát sinh ở da, niêm mạc tiêu hóa, hô hấp...) lại rất hiếm ở các bé.
**Tiến triển nhanh nhưng... dễ chữa khỏi hơn! **
Nghe có vẻ nghịch lý nhưng đây là tin vui đấy! Ung thư ở trẻ em có xu hướng tiến triển nhanh và "ác liệt" hơn. Vì phát triển và lan nhanh, nên thường được chẩn đoán ở giai đoạn muộn hơn. Khoảng 80% trường hợp khi phát hiện đã lan sang các bộ phận khác rồi.
Nhưng tin vui là ngoài một số trường hợp ngoại lệ, ung thư ở trẻ em thường đáp ứng tốt hơn nhiều với các phương pháp điều trị Tây y (hóa trị, xạ trị, phẫu thuật) so với người lớn đấy! Lý do có thể là do bản thân căn bệnh khác biệt, cũng như trẻ em thường được điều trị mạnh hơn. Các bé thường không có nhiều bệnh lý kèm theo như người lớn - những thứ có thể cản trở điều trị ung thư.
Check số liệu từ Hoa Kỳ nhé: tỷ lệ sống sót 5 năm (sau khi chẩn đoán) của trẻ em mắc ung thư hạch dạng Hodgkin là 95%; ung thư hạch dạng không Hodgkin là 91%, ung thư máu dạng bạch cầu lympho cấp (ALL) là 91%. Trong khi ở người lớn các con số này chỉ là 86%, 71% và 71%.
Sự thật này hy vọng giúp các ba mẹ thêm động lực và tin tưởng rằng nếu kiên trì điều trị đúng hướng với Tây y, khả năng con mình vượt qua bệnh vẫn rất cao với chất lượng cuộc sống khá tốt!
**Cần quan tâm đến tác dụng phụ lâu dài về sau**
Dù nhiều bé có thể chiến thắng ung thư, nhưng cơ thể các em vẫn đang phát triển nên có thể bị tác dụng phụ xuất hiện muộn do điều trị. Ví dụ như một số bé có thể bị vô sinh do hóa trị, hoặc giảm khả năng tập trung/học tập do xạ trị vùng đầu.
Vì vậy các bé cần được theo dõi cẩn thận và liên tục bởi nhóm bác sĩ và nhân viên y tế đa ngành. Không chỉ vậy, vì các em sẽ còn phát triển tâm sinh lý qua tuổi dậy thì và trưởng thành nên rất cần sự hỗ trợ đúng lúc từ các nguồn lực ngoài bệnh viện. Bao gồm những việc thiết thực như hỗ trợ học tập ở trường, tìm việc sau này, tư vấn tâm lý và cả hỗ trợ sinh sản khi có gia đình.
**Tình hình tại Việt Nam **
Tại Việt Nam, ung thư ở trẻ em chiếm chưa đến 1% tổng số ca ung thư được chẩn đoán mỗi năm và có tăng nhẹ trong những năm qua. Nhờ những tiến bộ trong chẩn đoán và điều trị gần đây, hơn 80% trẻ em mắc ung thư hiện nay sống qua mốc 5 năm so với 58% ở những năm 1970 - đây là một bước tiến siêu to!
Theo các chuyên gia, việc điều trị thành công phụ thuộc rất nhiều vào sự hiểu biết của ba mẹ - từ việc hiểu rõ cách điều trị đúng đắn đến kiến thức và kỹ năng chăm sóc con tại nhà. Điều này giúp phối hợp với y bác sĩ để các con giảm bớt triệu chứng (do bệnh) và tác dụng phụ (do điều trị), từ đó bám sát lịch trình điều trị để đạt kết quả tốt nhất.
**Cẩn thận với thông tin "rác" trên mạng!
**Dù nhiều bác sĩ đã hướng dẫn tận tình tại bệnh viện, nhưng thực tế là các ba mẹ thường lo lắng và lên mạng tự tìm kiếm thông tin. Đây là điều dễ hiểu, nhưng không gian mạng/Internet hiện không an toàn vì có quá nhiều thông tin bẩn, tin đồn liên quan tới ung thư. Việc tiếp xúc với những tin này có thể làm bệnh nhân đi lệch hướng điều trị, không nhận được chăm sóc hỗ trợ phù hợp. Các nghiên cứu ở nước ngoài đã cho thấy sự thiếu hiểu biết y tế có thể dẫn đến bỏ trị, làm giảm chất lượng cuộc sống và tăng nguy cơ tử vong của trẻ.
**Ứng dụng HBU - Người bạn đồng hành thông minh **
Để giải quyết vấn đề này, từ năm 2018 dự án Y học cộng đồng đã phát triển một ứng dụng MIỄN PHÍ trên điện thoại di động, giúp bệnh nhân và người thân được an toàn và an tâm hơn về mặt thông tin, có thêm bạn đồng hành thông minh trong quá trình chữa bệnh.
Với các tính năng thiết thực như Từ điển Ung thư Nhi khoa, Tra cứu thông minh kèm Chatbot thân thiện để báo động các triệu chứng cần chăm sóc y tế, dự án vinh dự là 1 trong 2 đề tài của toàn Châu Á được quỹ TERUMO LIFE SCIENCE FOUNDATION (Nhật Bản) hỗ trợ tài chính năm 2018.
Với sự phối hợp và thiết kế của Thạc sĩ CNTT Trần Hữu Tuệ và Bác sĩ-chuyên gia IT Nguyễn Quốc Tuấn, apps miễn phí này đã ra mắt đúng dịp Tết Thiếu nhi năm 2020, hy vọng trở thành công cụ hữu ích để đồng hành và hỗ trợ trẻ em mắc ung thư vượt qua bạo bệnh.
**Link tải app ngay nào! **
Android: https://bit.ly/2XeRZvR
iOS: https://apple.co/2yL7Toq
Nguồn: soha.vn