Nghe quen không? Lương Sơn Bạc của Tống Giang huyền thoại chỉ là một trong hơn 200 cuộc khởi nghĩa nông dân dậy sóng thời nhà Tống đó! Và cho đến giờ, các chuyên gia vẫn "cãi nhau" chí chóe về quy mô thực sự của cuộc nổi dậy này nè.
Lương Sơn Bạc tọa lạc ở phía Nam huyện Thọ Trương, Vận Châu, tỉnh Sơn Đông. Ban đầu chỉ là một hồ nhỏ xinh xinh thôi, nhưng sông Hoàng Hà vỡ đê liên tục khiến nơi này thành biển hồ khổng lồ, rộng tới vài trăm dặm luôn!
Sào huyệt của nhiều cuộc nổi dậy
Lương Sơn Bạc có đường thủy siêu tiện, cá tôm nhiều vô kể, lau lách mọc um tùm, bên trong lại có nhiều "ốc đảo" nên trở thành địa điểm check-in lý tưởng của dân đánh cá, cắt cỏ và cả... tội phạm, trộm cướp nữa
Bên cạnh hồ có núi Lương Sơn, tuy đỉnh cao nhất chỉ 197m nhưng hình thế hiểm trở ác liệt. Với thế địa lợi "khả thủ khả công" (tức là vừa giữ vững được vừa tấn công được), nơi đây là căn cứ của cực nhiều cuộc nổi dậy chống nhà Tống, cả trước lẫn sau thời Tống Giang đó!
"Tống sử - Bồ Tông Mạnh truyện" có viết: "Vận Châu có Lương Sơn Bạc, trộm cướp nhiều". Bồ Tông Mạnh đàn áp tàn khốc mấy cuộc nổi dậy ở đây, giết người như cơm bữa luôn.
Về sau khi Tống Giang quy hàng triều đình rồi, Lương Sơn Bạc vẫn là điểm hẹn của nông dân làm nghĩa.
Sử sách chép, năm 1124, Sái Cư Hậu làm tri châu Vận Châu đã dùng mưu giết hơn 500 quân khởi nghĩa. Lại có ngư dân Trương Vinh nổi dậy, lập đạo thủy quân mấy trăm chiến thuyền siêu xịn.
Đến khi quân Kim lật đổ nhà Tống thì Lương Sơn Bạc cũng là cứ điểm phản công.
Vì thế, nói "anh hùng hảo hán Lương Sơn Bạc" không chỉ gói gọn trong team Tống Giang hay "108 anh hùng" đâu, mà bao gồm cả những người từng nổi dậy ở Lương Sơn nữa!
"Dây dẫn hỏa" khiến cuộc nổi dậy do Tống Giang lãnh đạo bùng nổ bắt nguồn từ chính sách "quát công điền" để hốt tiền vào ngân khố thời Tống Huy Tông.
Theo đó, Lương Sơn Bạc thuộc sở hữu của triều đình, mọi dân chúng sống ở đây phải đóng thuế nặng đến mức không thở nổi, nên họ phải tụ tập phản kháng thôi.
Trong chính sử triều Tống chỉ chép rải rác về cuộc khởi nghĩa này và gọi là "nhóm 36 người của bọn Tống Giang", ngoài ra không có chi tiết cụ thể về diễn biến khởi nghĩa.
Ngoài cái tên "Tống Giang" ra, không hề có chép tên tuổi hay lai lịch của "36 thiên cương, 72 địa sát" nào cả luôn!
Sau đến đời Nam Tống mới có sách "Tuyên Hòa di sự" kể ra tên tuổi của 36 người cùng những chuyện về Tống Giang, Tiều Cái, Võ Tòng... theo kiểu truyền kỳ, làm nền tảng cho Thi Nại Am sau này viết "Thủy Hử truyện" đấy.
Quân lực hùng mạnh
Theo chính sử, "Hoàng Tống thập triều cương yếu" chép: Tháng 12 năm Tuyên Hòa nguyên niên (1119), Tống Huy Tông ra chiếu cho quan đề điểm ở hai lộ Kinh Đông, Kinh Tây đem quân đi bắt "Kinh Đông tặc" Tống Giang, nhưng không lâu sau lại ra lệnh "chiêu dụ". Điều này cho thấy quân khởi nghĩa của Tống Giang đã làm kinh động cả triều đình.
Đến năm sau, tri châu Hào Châu là Hầu Mông dâng thư nói "36 người của bọn Tống Giang hoành hành vùng Tề, Ngụy, quan quân mấy vạn không dám đương đầu.
Tốt hơn là tha cho Giang, khiến hắn đi đánh Phương Lạp để chuộc tội hoặc là đi dẹp loạn phía Đông Nam".
Vua đồng ý, cho Hầu Mông làm tri phủ Đông Bình để chiêu hàng Tống Giang nhưng Hầu Mông chưa kịp đi thì đã... bye bye. Quân khởi nghĩa tiếp tục tấn công các châu Đan, Bộc, Tề, Thanh.
Tháng 12, triều đình sai tri châu Thanh Châu là Tăng Hiếu Uẩn kéo quân đàn áp nhưng quân khởi nghĩa cứ tiến xuống phía Nam đến Cân Châu, chiến kịch liệt với quân Tống do Tưởng Viên chỉ huy.
Đầu năm 1121, quân Tống Giang từ Kinh Đông vượt biển, tấn công Thuật Dương, giao chiến với quân Tống của Vương Sư Tâm. Sử gọi quân Tống Giang lúc này là "giặc cướp Hoài Nam".
Đến tháng 2, quân khởi nghĩa tấn công Hoài Dương, tiến về vùng Hải Châu, Sở Châu. Lúc này quân Tống Giang đã "chuyển đánh cướp cả 10 quận, quan quân không dám chặn đường, nói rằng sẽ đến Hải Châu" - strong vãi nha!
"Tống sử - Trương Thúc Dạ truyện" có chép đến 7 đoạn về danh tướng này, trong đó đoạn thứ 4 viết về việc đánh bại quân Tống Giang như thế nào.
Theo đó, khi Trương Thúc Dạ nhận nhiệm vụ đến Hải Châu thì quân Tống Giang đang chuẩn bị công thành.
Tống Giang quyết định đánh thành theo hướng trên biển nên cho quân chiếm hơn 10 chiếc thuyền lớn để chở quân lương.
Nhưng kế của Tống Giang đã bị gián điệp của Thúc Dạ dò ra rồi! Thúc Dạ lập tức chiêu mộ hơn 1.000 quân cảm tử mai phục gần thành, sau đó cho quân tay sai đi thuyền nhỏ khiêu chiến còn tinh binh thì dàn trận ven bờ biển.
Khi hai bên giao chiến, phục binh của Trương Thúc Dạ lao ra dùng hỏa công đốt thuyền quân Tống Giang. Hai bên đánh nhau siêu kịch liệt, cuối cùng đội thuyền của Tống Giang bị đốt cháy hết sạch
Đường lui cũng tuyệt rồi, phó tướng bị bắt, quân lính tan tành nên phải chấp nhận đầu hàng thôi.
Chiêu an hay bị giết?
Hầu hết các sử sách triều Tống như "Hoàng Tống thập triều cương yếu", "Tục Tư trị thông giám trường thiên", "Tam triều bắc minh hội biên"... đều chép việc Tống Giang chấp nhận chiêu an, sau đó đem quân đi đàn áp khởi nghĩa của Phương Lạp.
Nhưng tại vùng Hải Châu, nơi Tống Giang thua trận, người dân vẫn truyền miệng rằng Tống Giang và các nghĩa sĩ đều bị Trương Thúc Dạ giết chết, chôn dưới núi Bạch Hổ.
Núi này hiện ở phía Tây Nam cổ thành Hải Châu, cảng Liên Vân, tỉnh Giang Tô.
Núi chỉ cao 62,8m, được người dân gọi là "Hảo hán doanh" (mộ hảo hán) và lưu truyền bài thơ: "Bạch bích Hổ sơn âm, Phần điệp thảo mộc thanh. Vấn thị thùy gia mộ, Lương Sơn hảo hán doanh".
(Dịch nôm na: Núi Bạch Hổ vách trắng âm u; mộ phần chồng lên nhau, cây cỏ xanh tốt. Hỏi rằng đó là mộ của ai? Đáp: Là mồ chung của hảo hán Lương Sơn đó).
Năm 1939 khai quật được tấm mộ chí minh của Võ Công đại phu Chiết Khả Tồn thì lại chép rằng Khả Tồn đánh thắng Phương Lạp rồi mới đi đàn áp Tống Giang, coi đây là một chiến công khủng của mình.
Vì thế, một số ý kiến cho rằng Tống Giang đã chấp nhận quy hàng nhưng sau đó lại dấy binh chống Tống thêm một lần nữa. Đến năm Tuyên Hòa thứ 4 (1122) thì bị Chiết Khả Tồn đàn áp và giết chết.
Nguồn: soha.vn