Hôm 27/5, báo Times đăng trang nhất với câu giật tít: "Các kế hoạch thành lập quân đội EU được giữ kín không cho cử tri biết". Nghe drama không nè?
Nhưng theo báo The Guardian thì chuyện này nghe quen lắm rồi. Chỉ 2 ngày trước đó thôi, một vị tướng quân đội Anh đã nghỉ hưu tên là Tim Ross lên tiếng trên trang Daily Express rằng EU "đang tiến vững tới một liên minh chính trị toàn diện và tất cả những gì đi kèm", kể cả "các lực lượng vũ trang thống nhất" nữa.
Cùng ngày 27/5, ông Nigel Farage - một leader của đảng Độc lập Anh (Ukip) – lên án phe muốn ở lại EU là đang nói dối về việc tạo ra một quân đội chung. Còn cựu Bộ trưởng Quốc phòng Liam Fox thì cảnh báo các ý định phòng thủ của châu Âu là một "ảo tưởng nguy hiểm" có thể khiến Anh xa cách Mỹ - "đồng minh quyền lực nhất và thân cận nhất" đấy.
Vậy sự thật là gì?
Theo The Guardian thì không có gì phải giấu giếm cả. EU vốn dĩ đã có chính sách an ninh và quốc phòng chung rồi. Chính Tony Blair là người tạo ra chính sách này khi ổng ký thỏa thuận hợp tác quốc phòng với Jacques Chirac năm 1998 luôn.
Hợp tác quốc phòng giữa các nước EU càng chặt hơn khi khối này update các hiệp ước, với điều khoản phòng thủ chung trong Hiệp ước Lisbon yêu cầu các thành viên phải có lưng cho nhau.
Cũng không surprise gì khi một số người muốn EU có quân đội riêng. Jean-Claude Juncker - người đứng đầu Ủy ban châu Âu - từng nói EU cần một quân đội để flex với Nga rằng khối này nghiêm túc về việc bảo vệ giá trị của mình đấy nhé!
Nhưng liệu có khả năng điều đó thành sự thật không?
Câu trả lời là: Không luôn!
Hiện tại EU đang thực hiện 6 sứ mệnh quân sự cùng 11 chiến dịch dân sự, chủ yếu ở vùng Balkan, Trung Đông và châu Phi. Nhưng những người lính đang làm nhiệm vụ không phải đứng dưới cờ quân đội EU đâu, mà vẫn là lực lượng quốc gia của từng nước.
Ví dụ như Hải quân Hoàng gia Anh chỉ huy chiến dịch EU chống cướp biển Somalia; quân Pháp đang train bộ binh ở Mali. Chính sách quốc phòng của EU vẫn do các chính phủ thành viên nắm giữ, chứ không phải EU điều hành hết.
Vào cuối tháng 6, bà Federica Mogherini - người phụ trách chính sách đối ngoại của EU - sẽ trình bày một "chiến lược toàn cầu về chính sách ngoại giao và an ninh". Tài liệu này sẽ kêu gọi hợp tác quân sự và an ninh chặt chẽ hơn trong khối, một mục tiêu được nhiều nước ủng hộ, trong đó có Đức.
Và ngược lại với những gì báo chí đăng, chiến lược này KHÔNG đề nghị thành lập quân đội EU đâu nhé!
"Chắc chắn không có kế hoạch thành lập một quân đội EU với chiến lược toàn cầu", The Guardian dẫn lời phát ngôn viên của bà Mogherini xác nhận rõ ràng.
Mỹ có phản đối việc hợp tác phòng thủ EU không?
Cũng không nha! Một cựu đại sứ Mỹ tại NATO nói rõ rằng Washington sẽ vui lắm nếu EU có quân đội riêng, miễn là nó giải quyết được "sự suy giảm mạnh và rõ rệt các năng lực của châu Âu".
Viết trên báo The Financial Times hồi tháng 3, ông Ivo Daalder than thở "các vấn đề của châu Âu" không phải là thiếu quân đội, mà là thiếu cam kết nghiêm túc về phòng thủ - ở cả cấp quốc gia, châu lục và xuyên Đại Tây Dương nữa.
Nguồn: soha.vn