CocPinky9416
New member
Hai thiên tài "máu liều" này đi hai con đường trái ngược hoàn toàn, nhưng cuối cùng cả Elon Musk lẫn Steve Jobs đều "quẩy" thành công trong việc làm mới lại cả một ngành công nghiệp truyền thống
Tuần trước, SpaceX vừa hoàn thành một "nhiệm vụ không tưởng" khi trở thành chuyến bay thương mại đầu tiên đưa con người lên vũ trụ, đồng thời đánh dấu lần đầu tiên Mỹ tự đưa người lên không gian kể từ khi kỷ nguyên tàu con thoi kết thúc vào năm 2011 - đúng năm mà Steve Jobs qua đời.
Sự kiện này khiến nhiều người không khỏi nhớ lại cố CEO của Apple, nhớ về thời khắc "đỉnh của chóp" khi chiếc iPhone đầu tiên ra mắt năm 2007 - thiết bị mà giới truyền thông gọi là "điện thoại của Chúa" luôn. SpaceX tuy không tạo ra "tên lửa của Chúa trời", nhưng rõ ràng nó cũng mở ra một tương lai tương tự cho ngành công nghiệp vũ trụ.
Thung lũng Silicon luôn cần một "icon" về tinh thần. Steve Jobs đã thắp lên ngọn lửa đó ở mảnh đất công nghệ này hơn 40 năm trước rồi. Sau đó là những tên tuổi như Bill Gates, Jeff Bezos, Mark Zuckerberg... lần lượt "cầm đuốc" tiếp nối. Và giờ đây, với những thành công bùng nổ của Tesla hay tên lửa SpaceX, Elon Musk đang được ví như Steve Jobs của thế kỷ 21. Chỉ khác là không giống Jobs dùng iPhone để "chiếu sáng thế giới", Musk lại phóng tên lửa lên trời cho nó "xịn"
Nhưng thực ra, có thể chia những cá nhân trên thành hai nhóm riêng biệt. Một nhóm gồm Steve Jobs và Elon Musk, nhóm còn lại là ông chủ của Microsoft, Google hay Facebook.
Bởi Microsoft đã xây dựng cơ sở hạ tầng Internet bằng phần mềm, còn Amazon, Google và Facebook thì thiết lập các ứng dụng Internet cơ bản. Họ là những người mang trên mình dấu ấn của Internet, thuộc về xu hướng kiến tạo và mở ra một thế giới mới.
Còn Steve Jobs và Elon Musk lại là đại diện của xu hướng đổi mới ngược. Apple của Jobs đã tạo ra Mac, iPod và iPhone, trong khi các công ty con của Elon Musk chế tạo ra xe điện, tên lửa và pin năng lượng mặt trời. Thay vì phát triển dựa trên nền tảng Internet, hai ông này đã "viết lại luật chơi" của các ngành công nghiệp mà họ nhảy vào.
Lâu nay, các công ty Internet ở Thung lũng Silicon gần như luôn "lẩn quẩn" trong một vòng lặp. Trong bạn có tôi và trong tôi có bạn. Mặc dù luôn cạnh tranh nhau, nhưng logic tiến hóa chung của cả thung lũng công nghệ này là một đường thẳng. Ai đó hoàn thành giai đoạn từ 0 đến 1, sau đó người kế tiếp viết tiếp từ 1 đến 10, rồi sẽ có một ai đó hoàn thành quãng đường từ 10 đến 100. Hết vòng này đến vòng khác, cứ thế mà "lòng vòng"
Nhưng việc chuyển đổi và lật đổ các ngành công nghiệp truyền thống của Jobs và Musk là những thay đổi phi tuyến tính. Họ tìm kiếm một ngành công nghiệp rồi sau đó "lật kèo" toàn bộ các quy tắc của trò chơi, thay đổi hướng phát triển tự nhiên của cả ngành. Nó giống như một sự đột biến gen vậy.
Nếu những người như Bill Gates, Mark Zuckerberg... là những nhà cải cách thì Steve Jobs và Elon Musk là những nhà cách mạng. Cải cách là từ một chiếc bánh thị phần cũ tạo ra một chiếc bánh mới có giá trị lớn hơn. Bạn dễ dàng trở thành người tiên phong. Nhưng cách mạng là phân chia lại một chiếc bánh cũ, một điều rất khó để thực hiện và thay đổi. Với cải cách, bạn luôn có thể tìm ra lợi ích chung. Nhưng làm cách mạng trước hết là phải "đấu" với các nhóm lợi ích hiện có. Rõ ràng con đường phía sau "gai góc" hơn nhiều
Steve Jobs và Elon Musk có nhiều điểm tương đồng. Cả hai đều là người nhập cư, có trải nghiệm cảm xúc rất phong phú. Cả hai đều lựa chọn xâm nhập và tìm cách thay đổi các ngành công nghiệp truyền thống, từ đó thay đổi nhận thức và trải nghiệm của mọi người về thế giới vật chất. Tất nhiên, điều quan trọng nhất là cả hai đã đạt được những thành tựu "bá đạo" chưa từng có.
Từ góc độ đổi mới, hai người này thực sự giống như cùng một "loài" người. Tuy nhiên, từ góc độ hoạt động thương mại, Jobs và Musk lại hoàn toàn khác nhau. Các từ khóa ở đây là chi phí và giá cả.
Đầu tiên, hãy nhìn vào Steve Jobs. Apple II, ra mắt năm 1977, là sản phẩm đầu tiên của Apple theo đúng nghĩa. Bởi vì Apple I được sinh ra trong nhà để xe và chỉ bán được vài trăm chiếc, thuộc về giai đoạn "thử nghiệm" của hai nhà sáng lập Apple là Steve Jobs và Steve Wozniak.
Và rõ ràng Apple II trông "xịn sò" hơn nhiều so với Apple I, khi hỗ trợ màn hình màu, hệ ngôn ngữ BASIC tích hợp, 8 khe cắm mở rộng... Kể từ Apple II, các thiết bị với cấu hình hàng đầu đã trở thành triết lý sản phẩm của Steve Jobs.
Kết quả của việc kết hợp các yếu tố hàng đầu là người dùng phải trả giá cao để sở hữu. Vào thời điểm ra mắt, phiên bản thấp nhất của Apple II có giá 1.300 USD. Theo tỷ lệ lạm phát, nó tương đương với 5.300 USD ngày nay Để so sánh thì cùng thời với Apple, có một công ty sản xuất máy tính cá nhân tên là Commodore. Mẫu sản phẩm VIC-20 mà họ phát hành năm 1980 có giá chỉ 299 USD.
Nhưng khác biệt về công nghệ đã mang tới thành công. Đến năm 1993, doanh số tích lũy của Apple II đã vượt quá 1 triệu đơn vị. Mặc dù Steve Jobs bị buộc phải rời Apple vào thời điểm đó, nhưng thành công của Apple II chắc chắn đã mang lại cho ông nguồn cảm hứng cực "đỉnh": chỉ tạo ra thứ tốt nhất và đắt nhất.
Sau khi Steve Jobs trở lại Apple, ông ghi dấu ấn đầu tiên là iPod, có giá 399 USD. Vào thời điểm đó, giá của Sony CD Walkman chưa đến 100 USD. Năm 2004, lợi nhuận ròng của Apple là 276 triệu USD, vượt xa so với lợi nhuận ròng của năm trước đó chỉ có 69 triệu USD. Tất cả điều này đều là nhờ iPod (bao gồm cả hệ thống iTunes đi kèm). Với thành công này, quan điểm và ý chí của Steve Jobs càng thêm "cứng rắn"
Năm 2007, iPhone thế hệ đầu tiên được phát hành. Với thiết kế màn hình cảm ứng đa điểm đột phá, nó có giá 500 USD, trở thành "điện thoại di động đắt nhất thế giới" khi ra mắt. Và gần như ngay lập tức, nó chiếm một nửa tổng lợi nhuận của thị trường điện thoại di động toàn cầu.
Với cấu hình cấp cao nhất, iPhone mang đến cho người dùng trải nghiệm tuyệt vời nhất. Cho nên nó được bán với giá đắt nhất, giúp Apple kiếm được lợi nhuận cao nhất. Đây chính là "bí kíp" kinh doanh của Steve Jobs.
Nhưng Elon Musk thì ngược lại 180 độ luôn nha!
Vào năm 2010, tên lửa Falcon 9 của SpaceX đã phóng thành công, với tổng chi phí là 60 triệu USD, thấp hơn nhiều so với giá thị trường. Với việc hiện thực hóa nhiều công nghệ kỹ thuật cao, chi phí cho một lần phóng tên lửa đã giảm liên tục. Từ năm 2010 đến 2019, chi phí của thị trường sản xuất tên lửa thương mại quốc tế đã giảm khoảng 25%, chủ yếu do SpaceX dẫn đầu "chặt giá".
Một số tổ chức đã thử tính toán chi phí gửi 1 kg tải trọng lên quỹ đạo thấp quanh Trái đất, giữa các công ty trong ngành thì kết quả cho thấy dịch vụ của SpaceX thấp đến mức "sốc":
SpaceX: 1.950 USD/kg
Trường Chinh 3B (Trung Quốc): 5.833 USD/kg
Tên lửa Soyuz (Nga): 7.246 USD/kg
Tàu con thoi (NASA - Mỹ): 19.824 USD/kg
Lấy ví dụ về chi phí đưa người lên vũ trụ của SpaceX thì giá vé mỗi chiếc ghế trên tàu vũ trụ Crew Dragon là khoảng 55 triệu USD, trong khi của tàu vũ trụ Starliner (Boeing) là 90 triệu USD, với tàu vũ trụ Nga Soyuz là gần 86 triệu USD.
Và tới đây có lẽ bạn đã "ngộ" ra rồi đấy. Rẻ hơn đối thủ là triết lý kinh doanh của Elon Musk
Nhìn sang lĩnh vực sản xuất ôtô, bạn cũng có thể thấy điều tương tự. Tesla Model S thế hệ đầu tiên đi theo con đường cao cấp, có giá khoảng 100.000 USD. Tiếp theo là Model X, có giá dưới 100.000 USD và tiếp đến là Model 3, giá đã giảm xuống dưới 50.000 USD.
Năm 2019, mẫu xe năng lượng mới có doanh số cao nhất trên toàn thế giới là Tesla Model 3, với doanh số gần gấp ba lần mẫu xe ở vị trí số 2. Đồng thời, doanh số của Model S và Model X, hai mẫu xe cao cấp đã liên tục giảm. Ở một mức độ nhất định, Model 3 giống như một chiếc Ford Model T trong lĩnh vực xe năng lượng mới, kiên quyết đi theo con đường chi phí thấp và giá thấp. (Nếu bạn chưa biết thì Ford Model T được mệnh danh là chiếc xe hơi có tầm ảnh hưởng lớn nhất thế kỷ 20 nhé).
Tập trung sự chú ý với những chiếc xe cao cấp trước, sau đó chiếm lĩnh thị trường với những mẫu xe giá rẻ dần theo từng bước. Con đường của Tesla đang đi ngược lại với iPhone của Apple với mức giá ngày càng cao hơn.
Một ví dụ khác là SolarCity, một công ty con khác cũng do Elon Musk sáng lập. Nó cũng đi theo con đường tiết kiệm chi phí tối đa cho khách hàng. SolarCity không bán tấm pin năng lượng mặt trời khi ra mắt. Thay vào đó, nó cung cấp cho khách hàng các giải pháp mua và sử dụng tốt hơn thông qua hệ thống tài chính hỗ trợ, với mục đích tiết kiệm tiền cho người tiêu dùng.
Chủ sở hữu, những người mua xe Tesla sẽ nghĩ rằng họ đã bước vào một lối sống mới và gia đình họ sẽ có xu hướng sử dụng các tấm pin năng lượng mặt trời để tạo ra điện. Và đó là lý do các tấm pin mặt trời tiếp sau này của SolarCity cũng góp mặt trong các gói mua xe của Tesla.
Nguồn: soha.vn