Chắc nhiều bạn không ngờ nhưng gần như TẤT CẢ các loại thuốc hiệu quả, dù dùng cẩn thận đến mấy, vẫn có thể gây ra những phản ứng "drama" không mong muốn đâu nhé Thậm chí ngay cả khi uống đúng liều điều trị cũng vậy!
Trong đó, **sốt do thuốc** chiếm tới khoảng 5% các trường hợp. Nguy cơ này càng tăng cao nếu bạn dùng nhiều loại thuốc cùng lúc, đặc biệt là với những người cao tuổi. Nhưng mà plot twist là tác dụng phụ này không phải lúc nào cũng được ghi rõ trong tờ hướng dẫn sử dụng thuốc luôn á
**Sốt do thuốc là gì thế?**
Nói đơn giản thì sốt do thuốc là khi bạn bị sốt đúng lúc đang dùng thuốc, và khi ngừng thuốc thì hết sốt, mà không có nguyên nhân nào khác gây sốt như ung thư, huyết khối, đột quỵ, bệnh tự miễn, gút cấp, phẫu thuật hay chấn thương gì đó cả.
Hiện tại vẫn chưa có tiêu chuẩn chẩn đoán rõ ràng cho sốt do thuốc, và cũng chẳng có dấu hiệu lâm sàng hay xét nghiệm nào "đặc sản" cho tình trạng này cả Chỉ biết được là sốt do thuốc khi nào sốt tự ngưng sau khi dừng dùng thuốc thôi.
Các cơ chế gây sốt do thuốc bao gồm: phản ứng quá mẫn, thay đổi chuyển hóa điều nhiệt, phản ứng liên quan trực tiếp đến đường dùng thuốc, phản ứng liên quan trực tiếp đến tác động dược lý của thuốc, phản ứng do cơ địa của người bệnh... nhưng thật ra đa số trường hợp đều còn mơ hồ lắm
Thời gian khởi phát sốt có thể xảy ra bất kỳ lúc nào trong quá trình điều trị và khác nhau ở mỗi nhóm thuốc. Trung bình từ khi uống thuốc đến lúc sốt thường là 7-10 ngày.
Đặc điểm là sốt liên tục hoặc cách quãng và dao động trong khoảng 39°C-39,5°C, thậm chí có thể cao hơn 40°C nữa ️ Mặc dù sốt do thuốc là tác dụng bất lợi ít được biết đến, nhưng việc chẩn đoán sớm cực kỳ quan trọng vì sẽ giúp tránh khỏi những xét nghiệm, thăm khám không cần thiết (tốn tiền tốn công lắm luôn!).
**Những loại thuốc "nghi vấn" gây sốt**
Theo thống kê, có đến 70 loại thuốc được kê đơn ngoại trú bị "tố" là nghi ngờ gây sốt, bao gồm:
- Các thuốc kháng khuẩn dùng đường toàn thân (penicilin, cephalosporin, aminoglycosid, fluoroquinolon, thuốc kháng lao, thuốc chống ký sinh trùng...)
- Các thuốc giảm đau NSAIDS như ibuprofen, naproxen, tolmetin
- Các loại thuốc khác như thuốc chống ung thư và điều hòa miễn dịch
- Một số loại thuốc hướng tâm thần (thuốc chống động kinh, thuốc an thần kinh, thuốc chống trầm cảm...)
- Thuốc tim mạch (clofibrat, diltiazem, dobutamine...)
- Thuốc chống co giật, thuốc kích thích giao cảm và gây ảo giác…
Nhưng lưu ý nhé, tác dụng bất lợi gây sốt này không phải lúc nào cũng được đề cập trong tờ hướng dẫn sử dụng thuốc đâu!
**Xử lý thế nào khi gặp trường hợp này?**
Nếu nghi ngờ mình bị sốt do thuốc, nên báo ngay với bác sĩ điều trị hoặc đến các cơ sở y tế để được hỗ trợ chẩn đoán, xử trí nha! Trong hầu hết (nhưng không phải tất cả) trường hợp, sốt do thuốc sẽ được cải thiện trong vòng 72-96 giờ sau khi ngừng dùng thuốc nghi ngờ gây sốt.
Nhưng mà việc ngừng thuốc có khả năng gây sốt cần có chỉ định và giám sát của bác sĩ nhé các bạn ơi!
Vì ngừng tất cả thuốc cùng lúc tuy giúp giảm sốt nhưng có thể tăng nguy cơ từ các bệnh nền và không xác định được thuốc nào gây sốt. Cần cân nhắc kỹ vì lợi ích của việc tiếp tục điều trị có thể cao hơn nguy cơ sốt tiếp diễn trong một số trường hợp lâm sàng.**Phòng bệnh hơn chữa bệnh nha! **
Để phòng tránh, người dùng thuốc nên lưu ý:
Chỉ dùng thuốc khi thật cần thiết và không được lạm dụng thuốc (đừng nghĩ uống thuốc là ngầu nhé!) Nếu được bác sĩ khám ghi đơn thuốc, phải dùng đúng, dùng đủ các thuốc ghi trong đơn và thực hiện tốt các lời chỉ dẫn Trước khi dùng một loại thuốc, cần đọc kỹ bản hướng dẫn hoặc hỏi dược sĩ tại nhà thuốc về những điều cần biết như tác dụng phụ, những thận trọng khi dùng thuốc, chống chỉ định (những trường hợp không được dùng thuốc) Khi đang dùng thuốc mà bị sốt và bất cứ biểu hiện nào khác nghi liên quan đến sử dụng thuốc thì nhanh tay thông báo với bác sĩ để có hướng xử trí kịp thời nhé!Nguồn: soha.vn