Ở giữa vùng đất lạnh nhất hành tinh, người Inuit (hay còn gọi là Eskimo) vẫn chill với chế độ ăn toàn thịt sống suốt mấy nghìn năm trời Nghe hơi sốc nhưng đây chính là câu chuyện sinh tồn epic mà khoa học phải "chạy dài" mới hiểu nổi!
Sống ở nơi "tận cùng thế giới" là như nào?
Người Inuit sống ở khu vực Vòng Bắc Cực, nơi nhiệt độ loanh quanh từ âm 20 đến âm 30 độ C là chuyện bình thường. Vùng đất này còn có hiện tượng ngày cực và đêm cực kéo dài cả tháng trời luôn - tưởng tượng không phân biệt được ngày đêm á, đúng là "lạc lối"
Trong điều kiện khắc nghiệt thế này, đời sống của người Inuit phát triển theo một hướng hoàn toàn khác biệt mà mấy bạn ở thành phố khó mà tưởng tượng nổi.
Suốt lịch sử, chế độ ăn của người Inuit gần như zero rau xanh, trái cây hay ngũ cốc. Menu chính của họ là thịt và cá, mà còn ăn RAW nữa chứ Đến tận bây giờ thế kỷ 21 rồi mà phần lớn cộng đồng Inuit ở Bắc Cực vẫn giữ gìn truyền thống này nguyên xi.
Lối sống và cách ăn uống đặc biệt này từng khiến các học giả đầu thế kỷ 20 shock nặng, thậm chí còn đặt ra những câu hỏi kiểu "người Inuit có phải con người không?" - nghe hơi over nhưng thật đó
Plot twist: Gen người Inuit hoàn toàn bình thường!
Vì quá khác biệt, từng có giả thuyết cho rằng người Inuit trải qua quá trình đột biến gen để thích nghi với môi trường Bắc Cực. Nhưng bất ngờ chưa?
Chính người Inuit tự gọi mình là "Inuit" - nghĩa là "con người thực sự" đó các bạn
Và các xét nghiệm DNA hiện đại cũng confirm: gen của người Inuit hoàn toàn bình thường, không có đột biến gì hết!Nhưng câu hỏi tiếp theo lại càng khiến các nhà khoa học "vò đầu bứt tai": Sao người Inuit chỉ ăn thịt mà không bị bệnh scurvy (thiếu vitamin C) nhỉ? Trong khi các thủy thủ thời xưa không ăn rau quả là lụi luôn mà?
Nguồn gốc bí ẩn: Họ đến từ đâu? ️
Nhiều người nhận xét rằng người Inuit trông khá giống người Trung Quốc, hơn cả người Nhật hay Hàn nữa. Từ đó xuất hiện giả thuyết cho rằng họ có thể là hậu duệ của những nhóm người cổ đại di cư từ Trung Quốc đại lục lên phía bắc.
Những năm 1930, nhà khảo cổ học Mỹ Henry Collins đã khai quật tại Alaska và tìm thấy các hoa văn trên hiện vật có nhiều điểm tương đồng với hoa văn trên đồ đồng thời nhà Thương ở Trung Quốc, đặc biệt là những hình mặt động vật giống hoa văn Taotie.
Nhưng có vấn đề: nhà Thương chỉ tồn tại cách đây khoảng 3.000 đến 3.600 năm, trong khi bằng chứng khảo cổ cho thấy lịch sử của người Inuit ở Bắc Cực có thể kéo dài tới 14.000 năm luôn!
Năm 2018, các học giả Mỹ lại phát hiện một số hiện vật Inuit mang đặc điểm của văn hóa Lương Chử. Thêm vào đó, xét nghiệm DNA còn cho thấy gen của người Inuit có nhiều điểm tương đồng với người Tây Tạng ở Trung Quốc. Dù chưa có kết luận chính thức, nhưng nhiều học giả đồng thuận rằng nguồn gốc của người Inuit có liên quan đến Trung Quốc đại lục.
Bí mật nằm ở... thịt sống!
Khi không tìm ra đáp án từ gen, các nhà sinh học và chuyên gia dinh dưỡng bắt đầu focus vào chế độ ăn. Menu truyền thống của người Inuit bao gồm: cá, tuần lộc, hải cẩu, hải mã, cá voi... - toàn những con vật mà người thành phố chỉ thấy trong sở thú thôi
Ngày nay, do các quy định bảo vệ động vật hoang dã, Canada và Mỹ phải cung cấp thịt thông thường cho cộng đồng Inuit, đồng thời cấp hạn ngạch săn bắn hạn chế mỗi năm để họ giữ gìn truyền thống.
Và đây là plot twist: Bí quyết giúp người Inuit không thiếu vitamin C chính là ăn thịt SỐNG! Gan tuần lộc, óc hải cẩu hay da cá voi đều chứa lượng vitamin C đáng kể, nhưng chỉ giữ được khi KHÔNG nấu chín
Món ăn signature của người Inuit là Maktak - làm từ da cá voi cùng lớp mỡ dưới da dày vài centimet. 100 gram Maktak chứa từ 30 đến 50 miligam vitamin C, trong khi nhu cầu tối thiểu để phòng bệnh scurvy chỉ là 10 miligam mỗi ngày thôi. Ez game!
Món ăn "hardcore" nhất: Kiwiak
Ngoài ra còn có món Kiwiak (auk ngâm) - được chế biến bằng cách nhồi hàng trăm con chim auk vào dạ dày hải cẩu rồi chôn trong băng vĩnh cửu để lên men từ 1-2 năm Nghe thôi đã thấy "ớn" rồi nhỉ?
Kiwiak chỉ được dùng trong những dịp đặc biệt hoặc đãi khách quý, cho thấy giá trị văn hóa của nó. Quá trình lên men tạo ra một loại nước giàu vitamin và protein, được người Inuit coi là tinh túy nhất.
Kết luận: Thích nghi hay là chết!
Những tập quán ẩm thực này hình thành từ điều kiện sinh tồn khắc nghiệt của Bắc Cực - nơi gần như không có cây cối để làm củi, không thể trồng trọt và nguồn tài nguyên siêu hạn chế.
Để tồn tại và duy trì cộng đồng, người Inuit buộc phải thích nghi với môi trường, dần dần xây dựng nên nền văn hóa riêng biệt của mình.
Nguồn: genk.vn