KemSusu7582
New member
Nghiên cứu mới vừa giải được một bí ẩn từ năm 1970 về sự biến mất và trở lại bất ngờ của đàn sói nè các bạn ơi!
Mùa đông này, trong khi bạn đang ngồi chill ở quán cà phê ấm áp, chơi ma sói với hội bạn thì ở biên giới Na Uy - Thụy Điển, những con sói Na Uy hoang dã đã chính thức... tuyệt chủng rồi
Tuy vẫn còn khoảng 400 con sói sống ở đây, nhưng plot twist là: phân tích DNA mới nhất cho thấy đây KHÔNG PHẢI là sói Na Uy bản địa đâu! Những bé sói này là sói từ Phần Lan đi lạc sang đó.
Mà đáng buồn hơn là quần thể sói này cũng đang trên bờ vực tuyệt chủng luôn á. Một phần do bị con người săn bắn, phần còn lại là do... giao phối cận huyết giữa chúng (ối giời ơi) mà phân tích DNA từ nghiên cứu mới xác định được.
Nghiên cứu này do giáo sư Hans Stenøien dẫn đầu - ông là Giám đốc Bảo tàng Đại học Khoa học và Công nghệ Na Uy (NTNU). Đây là kết quả của dự án kéo dài tận 5 năm để đánh giá lại quần thể sói Na Uy hoang dã mà quốc hội nước này giao cho các nhà khoa học thực hiện đó.
Câu chuyện bắt đầu từ năm 1970, nhưng thực ra là từ 12.000 năm trước khi băng bắt đầu tan ở khu vực Na Uy và Thụy Điển vào cuối kỷ băng hà. Lúc đó những con sói quay lại sinh sống và tạo nên một quần thể khỏe mạnh ở giữa biên giới hai nước.
Mọi thứ đổi khác khi con người xuất hiện và phát triển nông nghiệp chăn nuôi. Lũ sói hay bắt cừu, đôi khi còn đe dọa cả con người nên bị coi là loài vật xấu xa và phải tiêu diệt ngay
Từ đó sói trở thành mục tiêu săn bắn và thành vai phản diện trong trò chơi ma sói luôn á. Đến năm 1970, con người đã xóa sổ sạch quần thể sói nguyên thủy ở biên giới Na Uy. Suốt 10 năm trời không hề có một con sói nào xuất hiện ở khu vực này.
Nhưng năm 1980, plot twist: lũ sói quay lại rồi! Có tin đồn rằng ai đó đã thả những con sói Na Uy còn được bảo tồn trong sở thú ra tự nhiên. Nếu đúng thì hành động này đã giúp chúng tái đàn đó.
Tuy nhiên không ai đứng ra nhận "công" này cả. Vì việc thả sói vào tự nhiên ở Na Uy rất gây tranh cãi, một số người dân không muốn vì sợ ảnh hưởng đến chăn nuôi và an toàn của họ.
Điều này tạo ra câu hỏi về nguồn gốc của đàn sói ở biên giới Na Uy từ đó đến giờ.
Để giải quyết bí ẩn này, team nghiên cứu tại Bảo tàng Đại học Khoa học và Công nghệ Na Uy đã hợp tác với Đại học Copenhagen giải mã gen của những con sói đang sống ở biên giới Na Uy - Thụy Điển. Họ so sánh kết quả với mã gen của hơn 1.300 con sói khác được thu thập từ khắp nơi trên thế giới.
Đây là nghiên cứu chi tiết nhất về gen của loài sói từ trước đến giờ luôn, xịn hơn các nghiên cứu trước chỉ so sánh hình dáng bên ngoài để xác nhận nguồn gốc nhiều.
Và kết quả là: DNA của những con sói này trùng khớp với quần thể sói Phần Lan! Giáo sư Stenøien giải thích rằng có thể sau khi sói ở Na Uy và Thụy Điển tuyệt chủng, một nhóm sói Phần Lan đã tìm thấy khu vực trống để mở rộng lãnh thổ. Chúng di cư đến đây và sinh sống thôi.
Nghiên cứu cũng kiểm tra giả thuyết rằng những con sói đã lai với chó nhà để tạo nên cộng đồng. Nhưng một lần nữa, kết quả DNA cho thấy chúng không có gen nào trùng với chó nhà cả.
"Na Uy là một trong những quốc gia có số lượng chó ít nhất trên thế giới. Những con sói ở đây cũng có tỷ lệ lai với chó thấp nhất", giáo sư Stenøien cho biết. Vậy nên dù quần thể sói được tìm thấy ở biên giới Na Uy - Thụy Điển không phải sói Na Uy nguyên thủy, nhưng ít ra chúng vẫn là sói hoang dã thuần chủng gốc Phần Lan đó.
Nghe có vẻ an ủi khi thiên nhiên vẫn nuôi dưỡng một quần thể sói hoang dá thuần chủng ở biên giới Na Uy. Nhưng niềm an ủi này có thể không kéo dài lâu đâu Giáo sư Stenøien và team phát hiện trong bể gen của những con sói Phần Lan đang sống ở đây một vấn đề nghiêm trọng.
Đó là chúng đang có tỷ lệ giao phối cận huyết rất cao. Điều này khó tránh khỏi nếu đúng là những con sói này di cư từ Phần Lan, chúng bắt đầu từ một nhóm nhỏ và dân số đến bây giờ mới khoảng 400 con.
Giáo sư Stenøien cho biết: "Giao phối cận huyết có nghĩa là những con sói ở Na Uy và Thụy Điển có rất ít biến thể di truyền. Thay vào đó, các khiếm khuyết di truyền dễ dàng lây lan từ thế hệ này sang thế hệ khác. Các gen bất lợi không được chọn lọc tự nhiên loại bỏ hiệu quả".
Kết quả là những con sói này sẽ ngày càng sinh ra thế hệ con cháu kém khỏe hơn, dễ mắc bệnh và đặc biệt là bệnh di truyền có thể khiến chúng chết yểu ngay từ nhỏ
Có nguy cơ quần thể sói ở biên giới Na Uy - Thụy Điển sẽ biến mất một lần nữa, lần này không phải do săn bắn mà từ chính tỷ lệ giao phối cận huyết giữa chúng.
Tuy nhiên giáo sư Stenøien cho biết vẫn có một số giải pháp nếu chúng ta thực sự muốn bảo vệ bầy sói này. "Phải thừa nhận rằng một số con sói Na Uy - Thụy Điển chính gốc vẫn có thể được tìm thấy trong các vườn thú bên ngoài Na Uy", ông nói. Nếu có thể đưa gen của chúng trở lại quần thể sói Phần Lan ở biên giới, điều này sẽ khắc phục được một phần tỷ lệ giao phối cận huyết.
Nhưng giáo sư Stenøien cũng lưu ý việc này về mặt lý thuyết "là khả thi, nhưng chắc chắn vẫn rất tốn kém, khó khăn và tốn nhiều công sức". Vậy nên các tổ chức muốn bảo vệ đàn sói Phần Lan ở Na Uy cần phải cân nhắc kỹ lắm đó.
Nguồn: soha.vn