Chính thức rồi các bạn ơi! Nhóm sinh viên chuyên ngành Hán Nôm, trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG TP. HCM vừa flex thành tích xịn sò khi đoạt giải Nhất Giải thưởng "Sinh viên nghiên cứu khoa học Euréka 2023" với đề tài siêu đỉnh về hát văn trong tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ
Đề tài "Giới thiệu, phiên âm một số bài hát văn và nghiên cứu, so sánh với lời hát trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ tại TP. HCM" nhận được đánh giá cao từ Ban Giám khảo và các chuyên gia. Lý do? Vì nó có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trong việc bảo tồn và lưu giữ những điệu văn, câu hát đang dần biến tấu và lệch lạc như hiện nay
Hội sinh viên năm 4 lần đầu đi thi đã "ẵm" luôn giải to
Nhóm nghiên cứu gồm 3 bạn: Phạm Nhân Ái, Phạm Mạnh Khang và Trần Thị Bảo Trân - đều là sinh viên năm 4, ngành Hán Nôm, khoa Văn học. Plot twist là đây là lần đầu tiên cả nhóm tham gia nghiên cứu khoa học, cũng là lần đầu dự Giải thưởng Euréka mà đã xuất sắc "chốt đơn" giải Nhất lĩnh vực Văn hóa - Nghệ thuật luôn! Quá là respect!
Khi passion gặp đúng mission
Động lực lớn nhất của nhóm không phải là để làm đẹp CV hay gì đâu, mà là mong muốn bảo tồn các giá trị văn hóa dân tộc. Các bạn muốn ứng dụng kiến thức Hán Nôm đã học để nhìn lại những giá trị xa xưa, rồi từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp với thực tiễn xã hội hiện đại
Cụ thể, nhóm đã đọc và phiên âm ba văn bản hát văn chữ Nôm gồm: "Chư vị tán văn toàn tập", "Chư vị văn hầu" và "Công văn quyển". Nghe đã thấy công phu chưa!
Từ văn bản cổ đến thực hành hiện đại
Qua lời bài hát, nhóm đã phân tích nội dung, giá trị văn hóa - nghệ thuật, nghiên cứu sự chuyển hóa từ văn bản đến lời ca. Sau đó, các bạn so sánh và tìm ra những điểm giống nhau và khác biệt giữa văn bản hát văn và hát văn trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ trên địa bàn TP. HCM.
Kết quả thu được không phải dạng vừa đâu nha! Nhóm đã:
• Phiên âm và tìm hiểu được giá trị nội dung và nghệ thuật của lời hát văn
• Nghiên cứu ảnh hưởng của Nho - Phật - Đạo đến văn hóa bản địa
• Phác họa bức tranh tổng thể về thực trạng hát văn từ văn bản đến thực hành
• Đưa ra đề xuất nhằm bảo tồn và phát huy giá trị của hát văn
"Chúng mình muốn trả lại nguyên vẹn giá trị cho hát văn"
Phạm Nhân Ái - chủ nhiệm đề tài chia sẻ: "Cơ duyên đưa chúng mình đến với tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ là từ môn học Tổng quan Văn học dân gian. Khi tìm hiểu sâu hơn, thông qua mạng xã hội, chúng mình thấy toàn là những thông tin tiêu cực về việc biến chất của tín ngưỡng này, từ nghi thức, trang phục đến cả hát văn".
Và đó cũng chính là lý do nhóm quyết định chọn khía cạnh hát văn để nghiên cứu - nhằm góp phần trả lại nguyên vẹn giá trị của hát văn và những nội hàm đạo đức vốn có của tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ
Support từ những người "trong nghề"
Với đề tài được nhận định là phù hợp với thực tiễn, nhóm đã nhận được sự quan tâm và khuyến khích từ bạn bè, thầy cô và cả các nghệ nhân trong nghệ thuật hát văn, trong đó có Nghệ nhân ưu tú Thanh Nhàn - một trong những nhân vật gạo cội của nghệ thuật hát văn tại TP. HCM.
Hội đồng khoa học cũng đánh giá cao đề tài này là một trong những đóng góp thực tiễn cho quá trình bảo tồn và ngăn chặn những ảnh hưởng tiêu cực của hát văn, cũng như tín ngưỡng hiện nay
Shoutout đến người thầy "để tự do nhưng luôn theo sát"
Nhận được giải thưởng ngoài mong đợi, nhóm đã bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến TS Nguyễn Đông Triều - giảng viên đã đồng hành cùng nhóm từ ngày đầu tiên.
"Chúng mình biết ơn thầy Nguyễn Đông Triều vì đã luôn theo sát và quan tâm đến quá trình nghiên cứu. Thầy theo quan điểm 'tự do', tức là để chúng mình tự do nghiên cứu, khai thác và trình bày quan điểm riêng, nhưng kèm theo đó là sự quan tâm và lắng nghe chia sẻ", Nhân Ái nói thêm.
Đây chính là minh chứng cho thấy khi đam mê được nuôi dưỡng đúng cách, kết quả sẽ không bao giờ làm bạn thất vọng! Chúc mừng nhóm sinh viên đã có một "debut" nghiên cứu khoa học quá đỉnh!
Nguồn: svvn.tienphong.vn