NắngHạDễThương
New member
Chuẩn bị tinh thần thôi các bạn ơi! Siêu El Nino - hiện tượng thời tiết "khét tiếng" đang có khả năng cao xuất hiện trong năm nay và có thể kéo dài tận đến 2027 luôn. Và trust me, nó không chỉ đơn thuần là "trời nóng thêm tí" đâu nhé!
El Nino là gì mà "siêu" thế?
Okay, giải thích nhanh cho ai chưa biết: Siêu El Nino xảy ra khi nhiệt độ mặt nước biển ở trung tâm và phía đông Thái Bình Dương tăng từ 2°C trở lên. Gió tín phong (loại gió thổi theo pattern nhất định á) yếu đi, khiến nước biển ấm lan toả khắp nơi, rồi boom - toàn bộ hệ thống khí quyển và đại dương trên toàn cầu bị "loạn" hết.
Các nhà khoa học đang cảnh báo đỏ là hiện tượng này không chỉ làm thời tiết thay đổi mà còn gây ra hiệu ứng domino ảnh hưởng đến kinh tế, năng lượng, lương thực và cuộc sống của mọi người nữa đó!
Hạn hán và nguy cơ thiếu ăn - Drama level max!
Hạn hán là một trong những "plot twist" tệ nhất của El Nino, đặc biệt với các khu vực ở châu Phi cận Sahara - nơi nông nghiệp phụ thuộc hoàn toàn vào nước mưa.
Nhìn lại các đợt El Nino trước, sản lượng ngũ cốc ở nhiều nước giảm sút nghiêm trọng, phải nhập khẩu nhiều hơn, giá lương thực thì tăng vù vù.
Và lần này còn căng hơn nữa khi thế giới đang đối mặt với khủng hoảng phân bón do eo biển Hormuz bị đóng cửa. Literally là tình trạng đói nghèo có thể trở nên nghiêm trọng hơn bao giờ hết!
Fun fact (nhưng không fun chút nào): Chỉ 4 loại cây trồng gồm lúa mì, gạo, ngô và đậu tương đang cung cấp hơn 60% lượng calo cho toàn bộ dân số thế giới đó các bạn ơi!
Mà đáng buồn là ngô và gạo lại cực kỳ nhạy cảm với El Nino. Hạn hán và gió mùa yếu có thể làm giảm sản lượng ở các nước sản xuất lớn như Nam Phi, Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam và Brazil.
Còn lúa mì thì chịu ảnh hưởng từ nắng nóng và hạn hán ở Australia, Canada và Trung Quốc. Đậu tương cũng đã suy giảm ở Brazil và Argentina rồi. Tóm lại là chuỗi cung ứng lương thực toàn cầu đang trong tình trạng "nguy to!"
Cháy rừng và lũ lụt - Khi thiên nhiên không biết chọn
El Nino còn làm tăng nguy cơ cháy rừng ở một số khu vực nữa chứ.
Ở Nam Mỹ, hiện tượng này làm giảm lượng mưa trong mùa ẩm, cây cối khô hơn và dễ bốc cháy hơn. Các vụ cháy lớn ở Brazil năm 2016 và 2024 đã thiêu rụi hàng triệu hecta đất rồi đó.
Không chỉ mất rừng, các đám cháy còn giải phóng lượng carbon khổng lồ tích tụ trong hệ sinh thái, và phải mất nhiều thập kỷ mới phục hồi được. Thương quá!
Plot twist: Trong khi một số nơi cháy khô, thì miền nam Mỹ, vùng Sừng châu Phi, Trung Á và một số quốc gia Nam Mỹ lại đối mặt với mưa lớn và lũ lụt.
Tuy mưa nhiều giúp bổ sung nước ngầm, nhưng mưa cực đoan tập trung trong thời gian ngắn khiến nước chảy tràn trên bề mặt thay vì thấm xuống đất, và đất lại khô nhanh hơn giữa các đợt mưa. Literally là "không ai vui cả" situation! 
Lưới điện quá tải - Khi điều hòa là "must have"
Nhiệt độ tăng cao trong thời kỳ El Nino khiến nhu cầu điện tăng vọt. Ở Nam Á, hiện tượng này làm suy yếu gió mùa, kéo theo các đợt nắng nóng kéo dài, ai cũng phải bật điều hòa full time.
Mà vấn đề là 70% điện ở Ấn Độ và khoảng 55% ở Trung Quốc vẫn được sản xuất từ than đá. Nhu cầu điện tăng = tiêu thụ than tăng = môi trường thêm "chịu khó" thôi!
Hạn hán cũng gây áp lực lên hệ thống thủy điện. Ví dụ Colombia phụ thuộc khoảng 65% vào thủy điện. Đợt El Nino 2015-2016, lượng mưa giảm làm sản lượng thủy điện giảm, giá điện tăng và nguy cơ mất điện cao hơn.
Năm 1992 thậm chí chính phủ Colombia còn phải phân phối điện theo giờ luôn á! Tưởng tượng sống không có điện là biết stress thế nào rồi đúng không?
Cá biển cũng "struggle" không kém
El Nino làm suy yếu hiện tượng nước lạnh giàu dinh dưỡng trồi lên từ tầng sâu ở Thái Bình Dương.
Sinh vật phù du giảm → cá nhỏ như cá cơm, cá mòi thiếu thức ăn → cá lớn hơn cũng bị ảnh hưởng và phải di cư xa hơn bình thường.
Hoạt động đánh bắt thủy sản từ California, Mexico đến Peru, Ecuador, Papua New Guinea và Micronesia đều chịu tác động. Sản lượng giảm = thu nhập ngư dân và cộng đồng ven biển giảm theo. Buồn thật sự!
Tác động xã hội - Khi con người là nạn nhân chính
Những người làm việc ngoài trời trong nông nghiệp và xây dựng sẽ phải đối mặt với nguy cơ cao về bệnh liên quan đến nắng nóng và các tổn thương sức khỏe lâu dài.
Ở New Delhi (Ấn Độ), nhiệt độ mùa hè thường xuyên vượt 40°C, khiến ngày càng nhiều người lao động đối mặt với rủi ro về sức khỏe và tính mạng luôn á! ️
Và đây là phần đen tối nhất: Theo nghiên cứu, khả năng xảy ra xung đột dân sự tại các quốc gia nhiệt đới chịu ảnh hưởng của El Nino có thể tăng gấp đôi!
Một nghiên cứu ước tính khoảng 21% các cuộc xung đột trên thế giới kể từ năm 1950 có liên quan đến các biến động khí hậu như El Nino.
Ví dụ ở Sudan, hạn hán và mất mùa liên quan đến biến động khí hậu đã làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm tài nguyên và bất bình đẳng xã hội, từ đó làm gia tăng nguy cơ xung đột.
Kết luận: El Nino không phải chuyện đùa!
Các chuyên gia khẳng định những nguy cơ này cho thấy El Nino không chỉ là hiện tượng thời tiết đơn thuần. Đây còn là thử thách lớn đối với hệ thống kinh tế toàn cầu, nơi các cú sốc khí hậu được truyền qua chuỗi cung ứng, thương mại và năng lượng.
Và đáng buồn nhất là gánh nặng lớn nhất thường rơi vào các quốc gia nghèo và dễ tổn thương nhất.
Nguồn: soha.vn
El Nino là gì mà "siêu" thế?
Okay, giải thích nhanh cho ai chưa biết: Siêu El Nino xảy ra khi nhiệt độ mặt nước biển ở trung tâm và phía đông Thái Bình Dương tăng từ 2°C trở lên. Gió tín phong (loại gió thổi theo pattern nhất định á) yếu đi, khiến nước biển ấm lan toả khắp nơi, rồi boom - toàn bộ hệ thống khí quyển và đại dương trên toàn cầu bị "loạn" hết.
Các nhà khoa học đang cảnh báo đỏ là hiện tượng này không chỉ làm thời tiết thay đổi mà còn gây ra hiệu ứng domino ảnh hưởng đến kinh tế, năng lượng, lương thực và cuộc sống của mọi người nữa đó!
Hạn hán và nguy cơ thiếu ăn - Drama level max!
Hạn hán là một trong những "plot twist" tệ nhất của El Nino, đặc biệt với các khu vực ở châu Phi cận Sahara - nơi nông nghiệp phụ thuộc hoàn toàn vào nước mưa.
Nhìn lại các đợt El Nino trước, sản lượng ngũ cốc ở nhiều nước giảm sút nghiêm trọng, phải nhập khẩu nhiều hơn, giá lương thực thì tăng vù vù.
Và lần này còn căng hơn nữa khi thế giới đang đối mặt với khủng hoảng phân bón do eo biển Hormuz bị đóng cửa. Literally là tình trạng đói nghèo có thể trở nên nghiêm trọng hơn bao giờ hết!
Fun fact (nhưng không fun chút nào): Chỉ 4 loại cây trồng gồm lúa mì, gạo, ngô và đậu tương đang cung cấp hơn 60% lượng calo cho toàn bộ dân số thế giới đó các bạn ơi!
Mà đáng buồn là ngô và gạo lại cực kỳ nhạy cảm với El Nino. Hạn hán và gió mùa yếu có thể làm giảm sản lượng ở các nước sản xuất lớn như Nam Phi, Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam và Brazil.
Còn lúa mì thì chịu ảnh hưởng từ nắng nóng và hạn hán ở Australia, Canada và Trung Quốc. Đậu tương cũng đã suy giảm ở Brazil và Argentina rồi. Tóm lại là chuỗi cung ứng lương thực toàn cầu đang trong tình trạng "nguy to!"
Cháy rừng và lũ lụt - Khi thiên nhiên không biết chọn
El Nino còn làm tăng nguy cơ cháy rừng ở một số khu vực nữa chứ.
Ở Nam Mỹ, hiện tượng này làm giảm lượng mưa trong mùa ẩm, cây cối khô hơn và dễ bốc cháy hơn. Các vụ cháy lớn ở Brazil năm 2016 và 2024 đã thiêu rụi hàng triệu hecta đất rồi đó.
Không chỉ mất rừng, các đám cháy còn giải phóng lượng carbon khổng lồ tích tụ trong hệ sinh thái, và phải mất nhiều thập kỷ mới phục hồi được. Thương quá!
Plot twist: Trong khi một số nơi cháy khô, thì miền nam Mỹ, vùng Sừng châu Phi, Trung Á và một số quốc gia Nam Mỹ lại đối mặt với mưa lớn và lũ lụt.
Tuy mưa nhiều giúp bổ sung nước ngầm, nhưng mưa cực đoan tập trung trong thời gian ngắn khiến nước chảy tràn trên bề mặt thay vì thấm xuống đất, và đất lại khô nhanh hơn giữa các đợt mưa. Literally là "không ai vui cả" situation!
Lưới điện quá tải - Khi điều hòa là "must have"
Nhiệt độ tăng cao trong thời kỳ El Nino khiến nhu cầu điện tăng vọt. Ở Nam Á, hiện tượng này làm suy yếu gió mùa, kéo theo các đợt nắng nóng kéo dài, ai cũng phải bật điều hòa full time.
Mà vấn đề là 70% điện ở Ấn Độ và khoảng 55% ở Trung Quốc vẫn được sản xuất từ than đá. Nhu cầu điện tăng = tiêu thụ than tăng = môi trường thêm "chịu khó" thôi!
Hạn hán cũng gây áp lực lên hệ thống thủy điện. Ví dụ Colombia phụ thuộc khoảng 65% vào thủy điện. Đợt El Nino 2015-2016, lượng mưa giảm làm sản lượng thủy điện giảm, giá điện tăng và nguy cơ mất điện cao hơn.
Năm 1992 thậm chí chính phủ Colombia còn phải phân phối điện theo giờ luôn á! Tưởng tượng sống không có điện là biết stress thế nào rồi đúng không?
Cá biển cũng "struggle" không kém
El Nino làm suy yếu hiện tượng nước lạnh giàu dinh dưỡng trồi lên từ tầng sâu ở Thái Bình Dương.
Sinh vật phù du giảm → cá nhỏ như cá cơm, cá mòi thiếu thức ăn → cá lớn hơn cũng bị ảnh hưởng và phải di cư xa hơn bình thường.
Hoạt động đánh bắt thủy sản từ California, Mexico đến Peru, Ecuador, Papua New Guinea và Micronesia đều chịu tác động. Sản lượng giảm = thu nhập ngư dân và cộng đồng ven biển giảm theo. Buồn thật sự!
Tác động xã hội - Khi con người là nạn nhân chính
Những người làm việc ngoài trời trong nông nghiệp và xây dựng sẽ phải đối mặt với nguy cơ cao về bệnh liên quan đến nắng nóng và các tổn thương sức khỏe lâu dài.
Ở New Delhi (Ấn Độ), nhiệt độ mùa hè thường xuyên vượt 40°C, khiến ngày càng nhiều người lao động đối mặt với rủi ro về sức khỏe và tính mạng luôn á! ️
Và đây là phần đen tối nhất: Theo nghiên cứu, khả năng xảy ra xung đột dân sự tại các quốc gia nhiệt đới chịu ảnh hưởng của El Nino có thể tăng gấp đôi!
Một nghiên cứu ước tính khoảng 21% các cuộc xung đột trên thế giới kể từ năm 1950 có liên quan đến các biến động khí hậu như El Nino.
Ví dụ ở Sudan, hạn hán và mất mùa liên quan đến biến động khí hậu đã làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm tài nguyên và bất bình đẳng xã hội, từ đó làm gia tăng nguy cơ xung đột.
Kết luận: El Nino không phải chuyện đùa!
Các chuyên gia khẳng định những nguy cơ này cho thấy El Nino không chỉ là hiện tượng thời tiết đơn thuần. Đây còn là thử thách lớn đối với hệ thống kinh tế toàn cầu, nơi các cú sốc khí hậu được truyền qua chuỗi cung ứng, thương mại và năng lượng.
Và đáng buồn nhất là gánh nặng lớn nhất thường rơi vào các quốc gia nghèo và dễ tổn thương nhất.
Nguồn: soha.vn