Teen2195905f
New member
Những người may mắn thoát khỏi "biển lửa" vẫn có thể phải đối mặt với những di chứng nặng nề về cả thể xác lẫn tinh thần đấy các bạn ơi
Nguyên nhân khiến các nạn nhân ra đi trong vụ hỏa hoạn thường là do ngạt khí (phần lớn vì ngộ độc khí CO và có thể có thêm xyanua cùng một số chất độc khác); do hít phải khói nóng làm tổn thương phổi; do bỏng nghiêm trọng hoặc đa chấn thương (khi nạn nhân bị ngã hoặc phải nhảy từ trên cao xuống)...
Còn với những người may mắn sống sót sau thảm họa, họ có thể phải "chiến đấu" với vô số di chứng sức khỏe trong thời gian dài sau đó:
**1. Di chứng tâm thần kinh muộn sau khi ngộ độc khí CO **
CO (carbon monoxide) là loại khí vô màu, vô mùi sinh ra trong đám cháy, có khả năng "bám" vào hồng cầu trong máu cực mạnh, khiến oxy không thể gắn được vào hồng cầu và gây thiếu oxy máu đến các cơ quan như tim, não, phổi... Các tế bào thần kinh trung ương thường là "nạn nhân" đầu tiên do tình trạng thiếu oxy máu này.
Sự khử myelin của chất trắng được cho là "thủ phạm" gây ra di chứng tâm thần kinh muộn sau ngộ độc khí CO. Sau khi ngộ độc khí CO cấp tính, một tỷ lệ nhỏ bệnh nhân tỉnh lại trong vài phút đến vài giờ và tưởng như ổn rồi, nhưng sẽ gặp phải hội chứng tâm thần kinh muộn sau một khoảng thời gian.
Tỷ lệ mắc di chứng tâm thần kinh muộn sau khi ngộ độc khí CO ước tính khoảng 10-30%, xảy ra từ 3-240 ngày sau khi tiếp xúc. Các biểu hiện bao gồm: mất trí nhớ, rối loạn tâm thần, mất điều hòa các động tác, tiểu không tự chủ, đau đầu kiểu căng thẳng hoặc rối loạn giấc ngủ
Ở những bệnh nhân này, phim chụp CT hoặc MRI sọ não cho thấy các dấu hiệu đặc trưng như teo não, tổn thương ở hạch nền, đồi thị, thân não và tiểu não.
Một nghiên cứu được public trên trang Researchgate của nhóm tác giả Hàn Quốc tháng 5/2023 cho thấy: Xét nghiệm Troponin và BNP (là các dấu ấn sinh học) thường tăng cao trong những trường hợp này và chúng có giá trị trong việc dự đoán khả năng xuất hiện di chứng tâm thần kinh muộn sau ngộ độc khí CO ở những bệnh nhân có nguy cơ cao, từ đó có thể can thiệp sớm để ngăn chặn bệnh.
**2. Tổn thương đường hô hấp và mô phổi sau chấn thương do hít phải khói **
Chấn thương do hít phải nhiệt nóng, khói và các chất kích thích hóa học gây tổn thương đường hô hấp trên và mô phổi. Một số đánh giá cho thấy chức năng phổi vẫn bị ảnh hưởng sau tới 8 năm ở nhóm trẻ bị bỏng nặng do chấn thương đường hô hấp luôn.
Một nghiên cứu dài hạn khác trên trang Uptodate báo cáo tình trạng suy giảm chức năng phổi nghiêm trọng và giảm đáng kể khả năng khuếch tán sau khi bị bỏng và hít phải khói nóng. Di chứng lâu dài có thể gặp ở đường hô hấp gồm: hẹp khí quản, giãn phế quản, xơ hóa kẽ, viêm phế quản tắc nghẽn…
**3. Tổn thương hệ thống tim mạch
Chấn thương bỏng nặng, stress cực độ, đau đớn, sợ hãi… khiến nồng độ Catecholamine trong huyết tương tăng vọt gấp nhiều lần. Catecholamine là một hormone do tuyến tủy thượng thận tiết ra để giúp cơ thể chống lại các stress. Sự gia tăng Catecholamine trong máu có thể kéo dài vài tháng đến vài năm sau khi bị thương đấy!
Catecholamine tăng cao sẽ làm tăng gánh nặng cho tim, tăng nhu cầu tiêu thụ oxy của cơ tim, gây thoái hóa cơ tim và phì đại. Quá mức có thể gây suy tim, thiếu oxy cơ tim cục bộ thậm chí tử vong Nhịp tim trung bình hàng ngày cũng tăng cao đến hai năm sau khi bị bỏng nặng. Nhu cầu cung cấp oxy tăng lên cần thiết cho quá trình liền vết bỏng cũng như căng thẳng mạn tính… làm tăng nhịp tim và góp phần tăng gánh nặng cho tim.
**4. Sang chấn tâm lý **
Sau thảm họa, những người sống sót phải đối diện với sang chấn tâm lý khi đã "đụng mặt" với tử thần, khi phải chứng kiến nhiều người bị thương vong cùng một lúc hay khi phải chịu đựng sự mất mát của người thân ngay trước mắt mà bất lực... Những sang chấn này có thể kéo dài vài tuần, vài tháng nhưng cũng có thể đeo bám suốt phần đời còn lại
Biểu hiện có thể là sự ám ảnh, sợ hãi, bất an, rối loạn giấc ngủ hay cảm giác bất lực, tự trách bản thân đến thờ ơ, trầm cảm. Một số người khác lại phải đối mặt với hội chứng sợ đám đông, sợ không gian kín và trở nên cực kỳ nhạy cảm với mùi khói, mùi lạ hoặc tiếng còi xe cấp cứu.
Các tổn thương về sức khỏe sau các vụ hỏa hoạn là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, còn sống sót sau thảm họa đã là điều may mắn nhất rồi Quá trình "chữa lành" cả về thể chất lẫn tinh thần sẽ cần rất nhiều thời gian, sự nỗ lực cố gắng của chính mỗi nạn nhân và sự hỗ trợ từ các bác sĩ sẽ giúp họ nhanh chóng trở lại với cuộc sống thường ngày.
Nguồn: kenh14.vn