Nếu bảo kể ra mấy thói quen hay hành vi phá nát sức khỏe, chắc bạn sẽ đọc vanh vành một list dài cả trang giấy luôn. Nhưng mà hỏi bạn có đang "mắc bệnh" mấy cái đó không, thì câu trả lời sẽ thế nào? Chắc hẳn hơn một nửa rồi ha. Thực ra không chỉ mình bạn đâu, hầu hết chúng mình đều đang lặp đi lặp lại những thói quen có hại dù biết rõ hậu quả của chúng cho hiện tại lẫn tương lai rồi. Vậy tại sao lại thế, biết xấu mà vẫn không chịu ngưng và cách khắc phục ra sao?
Ai cũng biết thế nào là thói quen xấu cả. Hút thuốc lá, ăn đồ junk food, nhậu nhẹt quá trớn và lối sống ít vận động chỉ là vài trong số những thói quen xấu liên tục đập vào tai mình như những hành vi cần phải tránh để tăng cường sức khỏe tổng thể.
Nhưng mà một nghiên cứu của các nhà khoa học từ Trung tâm Phòng chống và Kiểm soát Bệnh tật Hoa Kỳ (U.S. Centers for Disease Control and Prevention - CDC) đã phát hiện rằng trong năm 2000, những hành vi có thể tránh được như chế độ ăn kém đa dạng, thiếu tập luyện, hút thuốc lá và nhậu là một vài trong số những nguyên nhân đứng đằng sau gần một nửa số ca tử vong tại Mỹ luôn đó
Cụ thể như sau:
• Thuốc lá: 435.000 ca (18.1% tổng số ca tử vong)
• Thiếu vận động và ăn uống không tốt: 400.000 ca (16.6%)
• Tiêu thụ rượu: 85.000 (3.5%)
Tại Sao Mình Không Thể Cưỡng Lại Các Thói Quen Xấu?
Ai cũng đắm chìm trong những hành vi mà mình biết là không tốt cả, và có một vài lý do khiến chúng ta bất chấp tất cả để tiếp tục thực hiện những thói quen này mỗi ngày, mỗi giờ, mỗi phút.
Các thói quen xấu thường cho bạn cảm giác thoải mái mà bạn đang cần
Điều đầu tiên là nhu cầu của chúng mình muốn được cảm thấy thoải mái và sẵn sàng làm mọi việc cần thiết để đạt được trạng thái đó. Mỗi hành động bạn làm đều có một mục đích đằng sau nó, kể cả khi bạn không thực sự tỉnh táo để ý thức được nó là gì, và mục đích bị ẩn giấu thường gặp nhất là cảm giác thoải mái. Bộ não của chúng mình được thiết kế để hoạt động dựa trên việc được thưởng và "phần thưởng" của mình là cảm giác thoải mái, mà đến lượt nó, lại kích thích cơ thể tiết ra dopamine hay còn gọi là nội tiết tố "dễ chịu". Điều này khiến cho mình lại thèm muốn nó nhiều hơn và thế là mình liên kết cảm giác thoải mái này với thói quen xấu đã tạo ra nó.
Điều này giải thích tại sao chúng mình lại tiếp tục đắm chìm trong những thói quen xấu và cảm thấy rất khó để dừng lại; nó làm cho mình thoải mái và về căn bản mình đang có cơ hội được sống trong "vùng an toàn" của mình. Nói cách khác, bạn bị hấp dẫn bởi phần thưởng dù biết rõ là nó không hề tốt cho mình
Việc hút thuốc lá trong giờ nghỉ giải lao tại nơi làm việc khiến cho não bạn liên kết thói quen đó với sự tự do khi thoát khỏi công việc và được thư giãn, hoặc việc uống rượu có thể được liên kết với buông thả bản thân đôi chút và có một khoảng thời gian thoải mái sau một tuần làm việc vất vả.
Ý nghĩ về việc tập thể dục và cố gắng thay đổi chút gì đó bị lấn át bởi suy nghĩ "dễ dàng hơn" là ngồi yên trong chiếc ghế trường kỷ và xem chương trình truyền hình mình yêu thích. Vậy là bạn có thể thấy thói quen được liên kết với phần thưởng dễ dàng thế nào rồi đấy.
Những người khác cũng đang có những thói quen xấu cả thôi
Chúng mình thường có xu hướng hợp thức hóa những hành vi xấu của mình nếu toàn thể xã hội xem nó là chấp nhận được. Nếu một số đông người cũng đang làm điều tương tự, thì mình nếu có làm cũng chẳng sao cả. Không khó để tìm ra những thói quen xấu được xã hội chấp nhận rộng rãi. Ăn vặt, bỏ tập thể dục và thậm chí hút thuốc lá là những việc mà có rất nhiều người vẫn đang làm.
Điều này tạo ra một sự hợp thức hóa nội tại trong bản thân mình khi nói đến những thói quen xấu, kiểu như "Thêm một lần nữa có hại gì ai đâu" hay "Tuần sau mình sẽ cải thiện, hôm nay mình đã căng thẳng quá rồi!" Những lời biện hộ tức thời này thường có xu hướng được dẫn dắt bởi cảm giác tội lỗi khi biết rằng có lẽ mình đang đưa ra những lựa chọn sai lầm về lâu về dài.
Mình cũng hay nhìn sang những người khác để tìm những ví dụ giúp hợp thức hóa những quyết định sai lầm của mình, chẳng hạn như "Ông của tôi ngày nào cũng hút thuốc và vẫn sống đến 90 tuổi". Tâm trí của mình thích tìm ra những bằng chứng ủng hộ các quyết định của mình, dù nó có tốt hay xấu.
Hậu Quả Của Việc Tiếp Diễn Những Thói Quen Xấu
Hầu hết mọi người đều biết hậu quả của những thói quen kiểu này rồi. Những lời cảnh báo được in đầy trên những bao thuốc lá nói về việc bạn sẽ bị ung thư. Các chính phủ phát động những chiến dịch ăn uống lành mạnh và việc cần thiết phải hoạt động thể chất nhiều hơn thông qua quảng cáo và các chương trình truyền hình. Nhưng những hậu quả thực sự về lâu dài của việc duy trì liên tục những thói quen xấu là gì?
• Ung thư, bệnh tật và sự hủy hoại các tế bào của cơ thể
• Cảm giác không hạnh phúc và trầm cảm
• Sức khỏe thể chất tổng quát không tốt dẫn đến các cơn đau hoặc mệt mỏi
• Tăng những vấn đề về thể chất khi đã có tuổi
Làm Thế Nào Để Dừng Những Thói Quen Xấu Này Lại?
Không dễ để dừng những thói quen đã ăn sâu vào cuộc sống thường ngày của mình đâu. Với thực tế rằng căng thẳng đôi khi là tác nhân chính châm ngòi cho một thói quen xấu, thì giải pháp nằm ở chỗ tái lập quy trình tâm trí của chúng mình.
Đầu tiên, hãy ý thức rõ những thói quen này là gì và mình thực hiện chúng thường xuyên đến mức độ nào. Chính xác thì điều gì khơi mào cho thói quen đó? Phải chăng việc thực hiện nó là một quyết định vô thức? Trước tiên hãy tự hỏi tại sao mình lại hình thành nên thói quen đó
Thứ hai, hãy tự cam kết với bản thân rằng bạn muốn loại bỏ thói quen xấu đó. Giờ bạn đã hiểu điều gì có thể khơi mào cho nó, bạn có thể tìm ra một thứ khác tích cực hơn để thay thế không? Ví dụ, bạn với tay lấy một thanh chocolate sau một ngày vất vả. Bạn có thể tìm ra một món ăn vặt lành mạnh hơn để làm phần thưởng cho mình không? Hoặc giảm số lần mình được phép ăn chocolate lại? Nếu căng thẳng là tác nhân khơi mào, hãy thử tập chạy bộ một chút và cho bộ não một lý do nào khác để tiết ra dopamine thay vì ăn vặt
Thứ ba, hãy kiên trì. Chìa khóa để hình thành thói quen mới là sự kiên trì. Đúng vậy, sẽ khó khăn lúc ban đầu nhưng bộ não của bạn sẽ sớm thích nghi với những cách thức mới để làm mọi việc cho đến khi những điều đó trở nên hoàn toàn tự nhiên đối với bạn. Hãy chuyển đổi cơ chế phần thưởng theo hướng ăn mừng việc mình duy trì những thói quen tốt mới có được thay vì những thói quen xấu trước đây
Nguồn: tinhte.vn
Ai cũng biết thế nào là thói quen xấu cả. Hút thuốc lá, ăn đồ junk food, nhậu nhẹt quá trớn và lối sống ít vận động chỉ là vài trong số những thói quen xấu liên tục đập vào tai mình như những hành vi cần phải tránh để tăng cường sức khỏe tổng thể.
Nhưng mà một nghiên cứu của các nhà khoa học từ Trung tâm Phòng chống và Kiểm soát Bệnh tật Hoa Kỳ (U.S. Centers for Disease Control and Prevention - CDC) đã phát hiện rằng trong năm 2000, những hành vi có thể tránh được như chế độ ăn kém đa dạng, thiếu tập luyện, hút thuốc lá và nhậu là một vài trong số những nguyên nhân đứng đằng sau gần một nửa số ca tử vong tại Mỹ luôn đó
Cụ thể như sau:
• Thuốc lá: 435.000 ca (18.1% tổng số ca tử vong)
• Thiếu vận động và ăn uống không tốt: 400.000 ca (16.6%)
• Tiêu thụ rượu: 85.000 (3.5%)
Tại Sao Mình Không Thể Cưỡng Lại Các Thói Quen Xấu?
Ai cũng đắm chìm trong những hành vi mà mình biết là không tốt cả, và có một vài lý do khiến chúng ta bất chấp tất cả để tiếp tục thực hiện những thói quen này mỗi ngày, mỗi giờ, mỗi phút.
Các thói quen xấu thường cho bạn cảm giác thoải mái mà bạn đang cần
Điều đầu tiên là nhu cầu của chúng mình muốn được cảm thấy thoải mái và sẵn sàng làm mọi việc cần thiết để đạt được trạng thái đó. Mỗi hành động bạn làm đều có một mục đích đằng sau nó, kể cả khi bạn không thực sự tỉnh táo để ý thức được nó là gì, và mục đích bị ẩn giấu thường gặp nhất là cảm giác thoải mái. Bộ não của chúng mình được thiết kế để hoạt động dựa trên việc được thưởng và "phần thưởng" của mình là cảm giác thoải mái, mà đến lượt nó, lại kích thích cơ thể tiết ra dopamine hay còn gọi là nội tiết tố "dễ chịu". Điều này khiến cho mình lại thèm muốn nó nhiều hơn và thế là mình liên kết cảm giác thoải mái này với thói quen xấu đã tạo ra nó.
Điều này giải thích tại sao chúng mình lại tiếp tục đắm chìm trong những thói quen xấu và cảm thấy rất khó để dừng lại; nó làm cho mình thoải mái và về căn bản mình đang có cơ hội được sống trong "vùng an toàn" của mình. Nói cách khác, bạn bị hấp dẫn bởi phần thưởng dù biết rõ là nó không hề tốt cho mình
Việc hút thuốc lá trong giờ nghỉ giải lao tại nơi làm việc khiến cho não bạn liên kết thói quen đó với sự tự do khi thoát khỏi công việc và được thư giãn, hoặc việc uống rượu có thể được liên kết với buông thả bản thân đôi chút và có một khoảng thời gian thoải mái sau một tuần làm việc vất vả.
Ý nghĩ về việc tập thể dục và cố gắng thay đổi chút gì đó bị lấn át bởi suy nghĩ "dễ dàng hơn" là ngồi yên trong chiếc ghế trường kỷ và xem chương trình truyền hình mình yêu thích. Vậy là bạn có thể thấy thói quen được liên kết với phần thưởng dễ dàng thế nào rồi đấy.
Những người khác cũng đang có những thói quen xấu cả thôi
Chúng mình thường có xu hướng hợp thức hóa những hành vi xấu của mình nếu toàn thể xã hội xem nó là chấp nhận được. Nếu một số đông người cũng đang làm điều tương tự, thì mình nếu có làm cũng chẳng sao cả. Không khó để tìm ra những thói quen xấu được xã hội chấp nhận rộng rãi. Ăn vặt, bỏ tập thể dục và thậm chí hút thuốc lá là những việc mà có rất nhiều người vẫn đang làm.
Điều này tạo ra một sự hợp thức hóa nội tại trong bản thân mình khi nói đến những thói quen xấu, kiểu như "Thêm một lần nữa có hại gì ai đâu" hay "Tuần sau mình sẽ cải thiện, hôm nay mình đã căng thẳng quá rồi!" Những lời biện hộ tức thời này thường có xu hướng được dẫn dắt bởi cảm giác tội lỗi khi biết rằng có lẽ mình đang đưa ra những lựa chọn sai lầm về lâu về dài.
Mình cũng hay nhìn sang những người khác để tìm những ví dụ giúp hợp thức hóa những quyết định sai lầm của mình, chẳng hạn như "Ông của tôi ngày nào cũng hút thuốc và vẫn sống đến 90 tuổi". Tâm trí của mình thích tìm ra những bằng chứng ủng hộ các quyết định của mình, dù nó có tốt hay xấu.
Hậu Quả Của Việc Tiếp Diễn Những Thói Quen Xấu
Hầu hết mọi người đều biết hậu quả của những thói quen kiểu này rồi. Những lời cảnh báo được in đầy trên những bao thuốc lá nói về việc bạn sẽ bị ung thư. Các chính phủ phát động những chiến dịch ăn uống lành mạnh và việc cần thiết phải hoạt động thể chất nhiều hơn thông qua quảng cáo và các chương trình truyền hình. Nhưng những hậu quả thực sự về lâu dài của việc duy trì liên tục những thói quen xấu là gì?
• Ung thư, bệnh tật và sự hủy hoại các tế bào của cơ thể
• Cảm giác không hạnh phúc và trầm cảm
• Sức khỏe thể chất tổng quát không tốt dẫn đến các cơn đau hoặc mệt mỏi
• Tăng những vấn đề về thể chất khi đã có tuổi
Làm Thế Nào Để Dừng Những Thói Quen Xấu Này Lại?
Không dễ để dừng những thói quen đã ăn sâu vào cuộc sống thường ngày của mình đâu. Với thực tế rằng căng thẳng đôi khi là tác nhân chính châm ngòi cho một thói quen xấu, thì giải pháp nằm ở chỗ tái lập quy trình tâm trí của chúng mình.
Đầu tiên, hãy ý thức rõ những thói quen này là gì và mình thực hiện chúng thường xuyên đến mức độ nào. Chính xác thì điều gì khơi mào cho thói quen đó? Phải chăng việc thực hiện nó là một quyết định vô thức? Trước tiên hãy tự hỏi tại sao mình lại hình thành nên thói quen đó
Thứ hai, hãy tự cam kết với bản thân rằng bạn muốn loại bỏ thói quen xấu đó. Giờ bạn đã hiểu điều gì có thể khơi mào cho nó, bạn có thể tìm ra một thứ khác tích cực hơn để thay thế không? Ví dụ, bạn với tay lấy một thanh chocolate sau một ngày vất vả. Bạn có thể tìm ra một món ăn vặt lành mạnh hơn để làm phần thưởng cho mình không? Hoặc giảm số lần mình được phép ăn chocolate lại? Nếu căng thẳng là tác nhân khơi mào, hãy thử tập chạy bộ một chút và cho bộ não một lý do nào khác để tiết ra dopamine thay vì ăn vặt
Thứ ba, hãy kiên trì. Chìa khóa để hình thành thói quen mới là sự kiên trì. Đúng vậy, sẽ khó khăn lúc ban đầu nhưng bộ não của bạn sẽ sớm thích nghi với những cách thức mới để làm mọi việc cho đến khi những điều đó trở nên hoàn toàn tự nhiên đối với bạn. Hãy chuyển đổi cơ chế phần thưởng theo hướng ăn mừng việc mình duy trì những thói quen tốt mới có được thay vì những thói quen xấu trước đây
Nguồn: tinhte.vn