"Chúng tôi mong người dân California và quan chức địa phương chuẩn bị tinh thần cảnh giác cao độ ngay từ bây giờ..."
Hè 2019 căng không chịu nổi! Ngày 4-5/7/2019, bờ Tây nước Mỹ bị rung lắc liên tục bởi các trận động đất liên hoàn, trong đó có 2 trận "xịn" cường độ 6,4 và 7,1 - được xếp vào top những trận động đất mạnh nhất trong 20 năm qua của bang California luôn á
Theo số liệu từ Trung tâm Nghiên cứu và Thông tin động đất cùng Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), trận động đất cường độ 7,1 gần thành phố Ridgecrest (hạt Kern) ngày 5/7 có năng lượng bằng khoảng 199.000 tấn thuốc nổ TNT luôn nha! (chi tiết)
National Geographic đánh giá, California nằm trên một khu vực có hoạt động địa chất phức tạp vô cùng. Bang này bị vết đứt gãy San Andreas siêu nổi tiếng cắt qua. Đứt gãy San Andreas dài tới 1.287 km, là nơi mảng Thái Bình Dương phía Tây đang "nghiền nát" mảng Bắc Mỹ phía Đông và tăng độ cao trung bình lên 5 cm mỗi năm
Không những thế, hai trận động đất xảy ra trong vòng chưa đầy 48 giờ tại nam California còn "bất tuân" quy luật thông thường nữa chứ! Bình thường thì trận đầu tiên thường mạnh hơn các trận sau, nhưng lần này lại ngược lại - trận 6,4 (ngày 4/7) chỉ là "tiền thân" cho trận 7,1 ngày 5/7 thôi
Những điều này làm dấy lên mối lo ngại thực sự cho giới địa chấn Mỹ. Họ sợ rằng siêu động đất "Big One" dọc theo đứt gãy San Andreas mà họ từng cảnh báo có thể "thức giấc" bất cứ lúc nào đây!
Đứt gãy San Andreas hình thành từ 30 triệu năm trước rồi nha. Theo dữ liệu của các trận động đất hiện đại, tại đây đã xảy ra nhiều thảm họa cực mạnh, trong đó có trận cường độ 7,9 năm 1857.
Riêng trận động đất cường độ 7,8 năm 1906 ở bắc California đã khiến ít nhất 3.000 người thiệt mạng Đây là thảm họa động đất đẫm máu nhất trong lịch sử Mỹ, theo nguồn CNN.
"Quái vật lòng đất" Big One sắp trỗi dậy?
Trả lời phỏng vấn của Live Science, nhà địa vật lý Glenn Biasi thuộc USGS cho biết:
"Trận động đất cường độ 7,1 ngày 5/7 tại nam California đã phá vỡ một phần khu vực đứt gãy Little Lake. Nếu nhìn vào bản đồ các đứt gãy, chúng ta dễ dàng nhận thấy đứt gãy Little Lake và khu vực đứt gãy San Andreas không gần nhau lắm. Hiện tại, chúng tôi chưa tìm được mối liên hệ giữa các trận động đất này với các hoạt động địa chất ngầm của đứt gãy San Andreas. Đơn giản vì các đứt gãy này rất phức tạp. Thật khó để nói chúng sẽ tương tác với đứt gãy lớn San Andreas như thế nào trong tương lai."
Michele Cooke, nhà địa chất học tại Đại học Massachusetts (Mỹ) lại cho rằng: Có thể các trận động đất gần đây đã gây thêm căng thẳng cho đứt gãy San Andreas rồi đấy! San Andreas Fault là vết đứt gãy chuyển dạng lục địa và nó đã không trượt trong một thời gian dài. Nếu vết đứt gãy đang đến thời điểm trượt thì có thể các trận động đất cường độ mạnh vừa qua đã gây thêm áp lực vừa đủ để nó có những biến động lớn trong tương lai
Ba trận động đất lớn (các năm 1992, 1999 và 2019) đều tạo ra các vết nứt thẳng hàng trong khu vực Vùng cắt Đông California (ECSZ). Ngược lại, phần phía nam của San Andreas Fault không bị vỡ lớn trong 113 năm qua rồi, Michele Cooke cho biết.
Phát biểu trên CNN, các nhà địa chấn Mỹ cho biết, đã qua hơn 100 năm mà không có hoạt động địa chấn lớn nào xảy ra dọc theo đứt gãy San Andreas - đây là một sự bất thường, có thể báo hiệu một trận động đất lớn dọc theo đứt gãy khét tiếng này đang đến gần!
Nhà địa chấn học Susan Hough thuộc USGS cho biết thêm trên CNN, rất có thể các trận động đất liên hoàn ở nam California vừa qua chưa kích hoạt siêu động đất "Big One" tại đứt gãy San Andreas ngay. Tuy nhiên, hoạt động địa chấn rất phức tạp, chúng tôi mong người dân và quan chức địa phương chuẩn bị tinh thần cảnh giác cao độ ngay từ bây giờ, đồng thời trang bị thêm các cấu trúc để chống lại lực địa chấn trước các trận động đất tiếp theo
Big One: Nỗi khiếp đảm của nhân loại
Big One là một trận động đất giả định, cường độ 8,0 hoặc lớn hơn, được các nhà khoa học dự đoán sẽ xảy ra dọc theo đứt gãy San Andreas.
Với động đất cường độ 8,0 - tương đương 6.270.000 tấn TNT - có thể gây ra sự tàn phá nền văn minh của con người trong vòng bán kính 50 đến 100 dặm, đặc biệt là nó có thể san phẳng các vùng đô thị đông dân như Palm Springs, Los Angeles và San Francisco
Không ai biết khi nào Big One sẽ xảy ra bởi các nhà khoa học vẫn chưa thể dự đoán động đất với bất kỳ cường độ chính xác nào cả.
Trong khi đó, các trận động đất nhỏ hơn nhưng vẫn đủ sức gây thiệt hại về người và của có thể xảy ra tại các đứt gãy khác như đứt gãy San Jacinto ở miền nam California và đứt gãy Hayward ở khu vực vịnh San Francisco.
Các nhà nghiên cứu thuộc USGS nhắc lại cảnh báo của mình trên CNN: Có 70% sẽ xuất hiện 1 trận động đất cường độ 6,7 hoặc cao hơn làm rung chuyển khu vực vịnh San Francisco dọc theo vùng đứt gãy San Andreas trước năm 2030!
Đứt gãy San Andreas không phải là một vết nứt khổng lồ duy nhất cắt qua California, mà có cả một hệ thống các vết đứt gãy nhỏ trải khắp bang miền Tây nước Mỹ này, chúng tồn tại ngầm bên dưới các khu vực đông dân như các quận Los Angeles và San Bernardino
Các đường đứt gãy xảy ra khi các mảng địa lý đẩy hoặc trượt qua nhau, thay thế lớp vỏ Trái Đất. Mặc dù chuyển động này thường không thấy được bằng mắt thường, các mảng vẫn tiếp tục đẩy cao lên, bên cạnh nhau. Áp lực tích tụ và gia tăng đến mức tạo ra một sự giải phóng năng lượng đột ngột, khoa học gọi đó là động đất, hay địa chấn
So sánh sức mạnh của động đất với TNT (để các bạn dễ hình dung nha):
• Một trận động đất cường độ 4,0 tương đương khoảng 6 tấn thuốc nổ TNT
• Trận động cường độ 5,0 bằng khoảng 200 tấn TNT
• Cường độ 6,0 là 6.270 tấn TNT
• Cường độ 7,0 là 199.000 tấn TNT
• Cường độ 8,0 là 6.270.000 tấn TNT
• Cường độ 9,0 là 99.000.000 tấn TNT
Có thể tưởng tượng không? 99 triệu tấn TNT là quá đủ để phá hủy bất cứ thứ gì trên Trái Đất rồi, và nó tương đương với năng lượng phát nổ của khoảng 25.000 quả bom hạt nhân cùng một lúc luôn á
Nguồn: Trung tâm Nghiên cứu & Thông tin động đất Mỹ; Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS).
Nguồn: soha.vn