Năm Canh Tý 2020 đã gõ cửa rồi nèee! Tết đến xuân về mang theo bao điều mới mẻ và niềm vui ngập tràn. Đất trời con người hoà quyện tạo nên một bức tranh không chỉ đầy màu sắc mà còn thơm ngát hương vị. Đi kèm với những điều tuyệt vời ấy là muôn vàn ước vọng tốt lành được gửi gắm vào từng cử chỉ, lễ nghi của mọi người.
Ai cũng cầu may đầu năm cả, nhưng đây không phải mê tín đâu nhé! Đó là kinh nghiệm, là ấn tượng được bao đời nối truyền lại. Nhìn rộng ra, những phong tục lấy may đã được giữ gìn và phát triển xuyên suốt chặng đường lịch sử dài lâu. Qua đó, ta thấy được tính lạc quan, yêu đời của người Việt mình. Chúng ta luôn tin tưởng vào một năm mới an lành, gặp nhiều niềm vui và hạnh phúc
Người châu Á nói chung và người Việt nói riêng đều rất coi trọng Tết Nguyên Đán. Chữ "Tết" có nguồn gốc từ "Tiết", thể hiện cho một khởi đầu mới, sự biến chuyển của thiên nhiên hay một chặng đường sinh hoạt mới. Theo thời gian, "Tiết" được đọc thành "Tết" với hàm ý vui vẻ, hoan hỉ và tốt lành. Người xưa quan niệm, để giữ vững sự bình yên suốt cả năm, ngay từ những ngày đầu đã cần chú ý để rước may vào nhà và xua đuổi điều xui xẻo ra xa.
Không ai biết chính xác phong tục lấy may đầu năm xuất hiện từ bao giờ, chỉ biết chúng chính là toàn bộ hoạt động sống của con người được hình thành và ổn định một cách nề nếp. Người ta truyền miệng nhau từ người này sang người khác, rồi từ cộng đồng này sang cộng đồng kia. Cuối cùng tất cả như thống nhất đều làm theo một quy chuẩn dân gian chung. Đó chính là cách phong tục lấy may được hình thành đấy!
Và bởi phong tục lấy may được xem như một nét đẹp văn hoá, nên nó rất thiêng liêng và có tính lan toả mạnh mẽ. Không phải ngẫu nhiên mà một đứa trẻ hay người ngoại quốc vào chùa đều biết chắp tay. Cũng không phải tự nhiên mà cứ đến đêm Giao thừa, nhà nhà lại chuẩn bị mâm ngũ quả và cơm cúng thịnh soạn dâng lên tổ tiên. Hay đầu năm trao nhau lì xì đỏ kèm những lời chúc hay ý đẹp, với mong ước năm mới thật may mắn
"Ngũ" là số 5, chỉ nhiều ý nghĩa khác nhau như ngũ hành, ngũ vị, ngũ tạng, ngũ sắc... Còn "Quả" dùng để chỉ kết quả, sự sung túc dồi dào đơm hoa kết trái. Mỗi người khác nhau sẽ có cách chọn quả với ý nghĩa riêng, nhưng mục đích chung đều là dâng lên bàn thờ tổ tiên cầu mong may mắn và đầy đủ.
Với người miền Bắc, họ hay chọn các loại trái cây như chuối xanh - biểu tượng của mùa xuân, của bàn tay che chở và nắm bắt thời cơ. Ngoài ra còn có quả Phật thủ, quả bòng để cầu phúc lộc tràn trề. Hay như cam, quýt, roi, đào... đều tượng trưng cho các hành kim, mộc, thuỷ, hoả, thổ khác nhau.
Còn với người miền Nam thì khác nha! Các loại quả chính được bày lên mâm ngũ quả là mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài. Lý do là nếu đọc lái lại sẽ thành "cầu vừa đủ xài" - ước mong một năm mới sung túc, đủ đầy, ấm no và bình yên. Ngoài ra còn thường chọn thêm các loại quả trang trí đẹp mắt và cầu kỳ như dưa hấu, đào tiên, táo...
Từ những năm xa xưa của thế kỷ trước, trong ký ức của bao người hẳn không quên được cảnh đêm 30 hay rạng sáng mùng 1, sau khi cúng Giao thừa, cả nhà rủ nhau đi hái lộc. Hướng xuất hành khi ra khỏi ngõ cũng phải lựa kỹ lắm, thường là hướng Đông mới "chuẩn không cần chỉnh". Nếu thấy bụi cây nào trong tầm với thì nhẹ tay bẻ một cành nhỏ mang về nhà cắm vào bình.
Khi chọn cành để bẻ phải là những cành lá nhỏ, non và có lộc nhú để biểu thị phúc đức đang trồi lên từng ngày. Phong tục này phải làm nhanh thôi, không đi quá xa cũng không đi quá lâu. Hơn cả, ý nghĩa không chỉ nằm ở sự tươi tốt của cành lá mà còn là tình cảm gia đình đong đầy. Cha mẹ con cái cùng nhau đi hái lộc, cả nhà đoàn tụ chở yêu thương và may mắn về nhà
Phong tục này xuất hiện từ thời phong kiến ở vùng nông thôn, khá cổ xưa nhưng vô cùng thú vị luôn! Một người được chỉ định sẵn sẽ đi từ đầu làng đến cuối làng và rao to "Ai mua dại không? Ai mua ngốc không? Mua thì ra mà mua!" Tuy nhiên người đặc biệt này không vào nhà bất kỳ ai, cũng như không ai được ra tiếp chuyện với anh ta cả. Hoàn thành nhiệm vụ là khi người này đã đi về cuối làng rồi. Vậy có nghĩa là chẳng ai phải mua cái dại, cái ngốc vào thân cả. Một năm mới sẽ thật yên ổn, may mắn với toàn thể dân làng đó
Nguồn: kenh14.vn