PandaCute924
New member
Từ trước tới giờ cứ nghĩ Ai Cập hay Chinchorro là "ông tổ" nghề ướp xác, nhưng hóa ra tổ tiên mình ở Đông Nam Á đã "chill" với kỹ thuật này từ lâu lắm rồi nha!
Nói đến xác ướp là nghĩ ngay pharaoh Ai Cập quấn vải lanh hay xác ướp Chinchorro ở Chile đúng không? Nhưng plot twist đây: một nghiên cứu vừa được đăng trên Kỷ yếu của Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ đã "đập tan" timeline này luôn! Hoá ra ở Đông Nam Á, người xưa đã biết hun khói bảo quản thi thể từ lâu lắm rồi – sớm hơn bất kỳ xác ướp nào từng được phát hiện đấy!
Theo các nhà nghiên cứu, truyền thống này tồn tại siêu lâu, cho thấy sự kết nối sâu sắc giữa kỹ thuật, văn hóa và niềm tin của người cổ đại.
**Từ một câu đố khảo cổ đến phát hiện chấn động**
Câu chuyện này bắt đầu từ một bí ẩn kéo dài nhiều năm. Khắp các hang động ở Việt Nam, miền Nam Trung Quốc và Indonesia, các nhà khảo cổ liên tục phát hiện những bộ hài cốt được chôn cất trong tư thế co rúm kiểu "ôm người", đầu gối áp vào ngực, tay chân gập lại rất bất thường.
Điểm đặc biệt là một số bộ xương còn có dấu hiệu bị cháy xém hoặc đen thui, nhưng không bị thiêu thành tro như kiểu hỏa táng thông thường. Điều này khiến các nhà khoa học "đau đầu" mãi không ra.
Cho đến khi nhà nhân chủng học hình thể Hirofumi Matsumura phát hiện ra điểm tương đồng giữa những bộ xương cổ đại này và xác ướp hun khói của người Dani ở Papua, Indonesia. Ngày nay, người Dani vẫn giữ tập tục bảo quản người chết bằng cách trói họ trong tư thế khom lưng rồi hun khói trên lửa nhỏ trong nhiều tuần hoặc tháng. Sau đó, những xác ướp này được giữ trong nhà như một phần của cuộc sống gia đình, thỉnh thoảng còn được đem ra trưng bày nữa.
**Khoa học lên tiếng: Phân tích 69 mẫu xương từ 54 ngôi mộ**
Để chứng minh giả thuyết này không phải "tin vịt", các nhà nghiên cứu đã phân tích 69 mẫu xương từ 54 ngôi mộ tại 11 địa điểm khảo cổ khác nhau. Họ dùng những công nghệ xịn sò như nhiễu xạ tia X (XRD) và quang phổ hồng ngoại (FTIR) để tìm kiếm những thay đổi trong cấu trúc xương do nhiệt gây ra.
Kết quả "sốc tận óc": hơn 90% mẫu cho thấy bằng chứng tiếp xúc với nhiệt độ thấp và liên tục! Trong nhiều trường hợp, chỉ những bộ phận cụ thể như khuỷu tay, đầu gối hoặc hộp sọ bị cháy xém – dấu hiệu rõ mười mươi của việc hun khói có kiểm soát, chứ không phải cháy lung tung đâu nha.
Điểm nhấn nhất là mẫu xương đòn bị cháy đen từ hang Hang Muối ở Việt Nam, có niên đại khoảng 14.000 năm trước – tức là xác ướp lâu đời nhất từng được phát hiện luôn á!
**Đông Nam Á "vượt mặt" Ai Cập và Chile trong cuộc đua ướp xác**
Trước giờ, lịch sử ướp xác nhân tạo lâu đời nhất thường được gán cho nền văn hóa Chinchorro ở Chile (khoảng 7.000 năm trước) và Ai Cập cổ đại (khoảng 4.500 năm trước). Phát hiện này đã chuyển spotlight sang khu vực Đông Nam Á nhiệt đới – một khu vực từ lâu bị "underrated" trong các câu chuyện toàn cầu về sự đổi mới của con người.
Nghiên cứu cho thấy những người cổ đại này có nhiều đặc điểm giống với người Papua hiện đại và thổ dân Úc, chứng minh một sự liên kết văn hóa sâu sắc kéo dài hàng thiên niên kỷ. Tập tục hun khói xác chết của họ dường như đã tồn tại trước khi nông nghiệp xuất hiện và kéo dài hơn 10.000 năm. Ngay cả đến thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, tục ướp xác hun khói vẫn còn tồn tại ở một số cộng đồng thổ dân ở Nam Úc.
**Không chỉ là kỹ thuật, mà là cả một triết lý sống**
Những xác ướp hun khói này không chỉ đơn thuần là bằng chứng về một kỹ thuật bảo quản cổ xưa đâu nha. Các tác giả nghiên cứu tin rằng, thông qua tập tục này, người cổ đại đã duy trì được mối liên hệ về thể xác và tinh thần với tổ tiên, kết nối thời gian và ký ức. Việc giữ lại thi thể của người đã khuất cho phép họ duy trì sự gần gũi và một mối quan hệ liên tục – một điều mà các hình thức mai táng khác không thể làm được.
Nguồn: soha.vn
Nói đến xác ướp là nghĩ ngay pharaoh Ai Cập quấn vải lanh hay xác ướp Chinchorro ở Chile đúng không? Nhưng plot twist đây: một nghiên cứu vừa được đăng trên Kỷ yếu của Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ đã "đập tan" timeline này luôn! Hoá ra ở Đông Nam Á, người xưa đã biết hun khói bảo quản thi thể từ lâu lắm rồi – sớm hơn bất kỳ xác ướp nào từng được phát hiện đấy!
Theo các nhà nghiên cứu, truyền thống này tồn tại siêu lâu, cho thấy sự kết nối sâu sắc giữa kỹ thuật, văn hóa và niềm tin của người cổ đại.
**Từ một câu đố khảo cổ đến phát hiện chấn động**
Câu chuyện này bắt đầu từ một bí ẩn kéo dài nhiều năm. Khắp các hang động ở Việt Nam, miền Nam Trung Quốc và Indonesia, các nhà khảo cổ liên tục phát hiện những bộ hài cốt được chôn cất trong tư thế co rúm kiểu "ôm người", đầu gối áp vào ngực, tay chân gập lại rất bất thường.
Điểm đặc biệt là một số bộ xương còn có dấu hiệu bị cháy xém hoặc đen thui, nhưng không bị thiêu thành tro như kiểu hỏa táng thông thường. Điều này khiến các nhà khoa học "đau đầu" mãi không ra.
Cho đến khi nhà nhân chủng học hình thể Hirofumi Matsumura phát hiện ra điểm tương đồng giữa những bộ xương cổ đại này và xác ướp hun khói của người Dani ở Papua, Indonesia. Ngày nay, người Dani vẫn giữ tập tục bảo quản người chết bằng cách trói họ trong tư thế khom lưng rồi hun khói trên lửa nhỏ trong nhiều tuần hoặc tháng. Sau đó, những xác ướp này được giữ trong nhà như một phần của cuộc sống gia đình, thỉnh thoảng còn được đem ra trưng bày nữa.
**Khoa học lên tiếng: Phân tích 69 mẫu xương từ 54 ngôi mộ**
Để chứng minh giả thuyết này không phải "tin vịt", các nhà nghiên cứu đã phân tích 69 mẫu xương từ 54 ngôi mộ tại 11 địa điểm khảo cổ khác nhau. Họ dùng những công nghệ xịn sò như nhiễu xạ tia X (XRD) và quang phổ hồng ngoại (FTIR) để tìm kiếm những thay đổi trong cấu trúc xương do nhiệt gây ra.
Kết quả "sốc tận óc": hơn 90% mẫu cho thấy bằng chứng tiếp xúc với nhiệt độ thấp và liên tục! Trong nhiều trường hợp, chỉ những bộ phận cụ thể như khuỷu tay, đầu gối hoặc hộp sọ bị cháy xém – dấu hiệu rõ mười mươi của việc hun khói có kiểm soát, chứ không phải cháy lung tung đâu nha.
Điểm nhấn nhất là mẫu xương đòn bị cháy đen từ hang Hang Muối ở Việt Nam, có niên đại khoảng 14.000 năm trước – tức là xác ướp lâu đời nhất từng được phát hiện luôn á!
**Đông Nam Á "vượt mặt" Ai Cập và Chile trong cuộc đua ướp xác**
Trước giờ, lịch sử ướp xác nhân tạo lâu đời nhất thường được gán cho nền văn hóa Chinchorro ở Chile (khoảng 7.000 năm trước) và Ai Cập cổ đại (khoảng 4.500 năm trước). Phát hiện này đã chuyển spotlight sang khu vực Đông Nam Á nhiệt đới – một khu vực từ lâu bị "underrated" trong các câu chuyện toàn cầu về sự đổi mới của con người.
Nghiên cứu cho thấy những người cổ đại này có nhiều đặc điểm giống với người Papua hiện đại và thổ dân Úc, chứng minh một sự liên kết văn hóa sâu sắc kéo dài hàng thiên niên kỷ. Tập tục hun khói xác chết của họ dường như đã tồn tại trước khi nông nghiệp xuất hiện và kéo dài hơn 10.000 năm. Ngay cả đến thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, tục ướp xác hun khói vẫn còn tồn tại ở một số cộng đồng thổ dân ở Nam Úc.
**Không chỉ là kỹ thuật, mà là cả một triết lý sống**
Những xác ướp hun khói này không chỉ đơn thuần là bằng chứng về một kỹ thuật bảo quản cổ xưa đâu nha. Các tác giả nghiên cứu tin rằng, thông qua tập tục này, người cổ đại đã duy trì được mối liên hệ về thể xác và tinh thần với tổ tiên, kết nối thời gian và ký ức. Việc giữ lại thi thể của người đã khuất cho phép họ duy trì sự gần gũi và một mối quan hệ liên tục – một điều mà các hình thức mai táng khác không thể làm được.
Nguồn: soha.vn