Vừa rồi, chiếc tàu Ocean Geology-6 của Trung Quốc vừa hoàn thành nhiệm vụ cực đỉnh sau 52 ngày "bơi" khắp biển Thái Bình Dương, và cái họ mang về thì xịn sò không chịu được!
Chuyến đi lần này là lần khảo sát địa chất biển sâu thứ 16 của con tàu, xuất phát từ ngày 3/4 và kéo dài tận 52 ngày luôn nha. Ocean Geology-6 được đưa vào hoạt động từ năm 2009, do chính Trung Quốc tự thiết kế và đóng mới hẳn hoi. Con tàu này dài 106 mét, rộng 17,4 mét, có lượng choán nước đầy tải 5.287 tấn, chở được tối đa 65 người, có thể hoạt động liên tục 60 ngày, đi xa 15.000 hải lý - tức là đủ "máu" để thực hiện những chuyến khảo sát siêu dài tại các vùng biển sâu thăm thẳm và xa bờ xăm xắm
Trong hành trình gần 13.000 km (tính ra cũng gần bằng nửa vòng Trái Đất luôn á), nhóm nghiên cứu tiến hành lấy mẫu, vẽ bản đồ địa chất và check các thiết bị được thiết kế để làm việc dưới áp suất siêu khủng.
Kết quả được công bố sau khi tàu về đến Quảng Châu vào tháng 6. Chuyến khảo sát này do Cục Khảo sát Địa chất Trung Quốc và Cơ quan Khảo sát Địa chất Biển Quảng Châu tổ chức.
"Kho báu" từ đáy Thái Bình Dương xịn đét
Từ đáy Thái Bình Dương, team khoa học đã thu được kết hạch đa kim, vỏ giàu cobalt, đá và trầm tích biển sâu, nước trong lỗ rỗng của trầm tích cùng các mẫu nước sát đáy biển. Đây là những vật liệu cực kỳ quan trọng để nghiên cứu quá trình hình thành vỏ đại dương, hoạt động núi lửa và sự trao đổi vật chất giữa lớp phủ Trái Đất với đáy biển nha mọi người.
Đáng chú ý nhất là đoàn khảo sát phát hiện một khu vực có mật độ kết hạch đa kim cao ơi là cao. Những viên tròn xoe này hình thành rất chậm trên đáy biển, thường mất hàng triệu năm mới tích tụ thành từng lớp (kiên nhẫn vãi chưởng luôn á ). Chúng có thể chứa mangan, nickel, cobalt và đồng - toàn những kim loại được dùng trong pin, hợp kim và thiết bị điện tử, tức là cực kỳ giá trị đó!
Theo Cơ quan Quản lý Đáy biển Quốc tế, kết hạch đa kim thường nằm ở các đồng bằng biển thẳm ở độ sâu 4.000-6.000 mét. Dù có giá trị tiềm năng về tài nguyên khủng khiếp, nhưng việc khai thác chúng vẫn gây nhiều tranh cãi do hiểu biết về hệ sinh thái biển sâu còn hạn chế và nguy cơ làm xáo trộn môi trường đáy đại dương (phải nghĩ kỹ chứ không ăn tươi nuốt sống được đâu nha).
Trung Quốc khẳng định chuyến đi lần này là nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và thử nghiệm công nghệ thôi, không phải hoạt động khai khoáng thương mại đâu nhé.
90 kg đá bazan và công nghệ đỉnh cao
Ngoài kết hạch đa kim, các nhà khoa học còn mang lên tàu khoảng 90 kg đá bazan. Đây là loại đá núi lửa phổ biến trong vỏ đại dương, hình thành khi vật chất nóng chảy từ lớp phủ đi lên rồi nguội lại.
Qin Pengbo, Phó giám đốc Viện Địa chất biển ứng dụng thuộc Cơ quan Khảo sát Địa chất Biển Quảng Châu, cho biết các mẫu đá có thể giúp nhóm nghiên cứu xác định đặc điểm của vùng nguồn trong lớp phủ, đồng thời làm rõ những quá trình diễn ra sâu bên trong Trái Đất và lịch sử tiến hóa của đáy đại dương.
Bên cạnh việc thu thập mẫu vật, điểm nhấn công nghệ của chuyến đi chính là hệ thống thu nhận dữ liệu điện từ cấp 10.000 mét. Truyền thông nhà nước Trung Quốc mô tả đây là thiết bị điện từ đầu tiên do nước này phát triển có khả năng hoạt động ở gần như toàn bộ độ sâu đại dương (nghe xịn không tưởng luôn ).
Trong đợt thử nghiệm, hệ thống được triển khai tại một vùng tách giãn biển thẳm ở phía tây Thái Bình Dương, ở độ sâu 7.737 mét. Thiết bị thu được dữ liệu điện từ mà nhóm nghiên cứu đánh giá có chất lượng rất tốt, trong khi các chỉ số vận hành đạt yêu cầu đặt ra cho quá trình nghiệm thu trên biển.
Khảo sát điện từ là gì mà nghe "deep" thế?
Khảo sát điện từ không trực tiếp khoan xuống nền đá đâu nha. Thay vào đó, hệ thống đo các tín hiệu điện và từ trường tự nhiên hoặc được tạo ra trong môi trường, từ đó giúp các nhà khoa học suy luận tính dẫn điện, cấu trúc và thành phần của những lớp đá nằm dưới đáy biển.
Dữ liệu này có thể được sử dụng để vẽ bản đồ các cấu trúc bị chôn vùi, đới nứt gãy và khu vực có sự lưu chuyển của chất lỏng trong vỏ đại dương. Khi kết hợp với mẫu đá, trầm tích và nước thu được tại chỗ, nó cho phép giới nghiên cứu xây dựng bức tranh đầy đủ hơn về địa chất biển sâu.
Thả thiết bị xuống 8.000 mét không dễ như ăn kẹo đâu nha!
Đưa một thiết bị xuống gần 8.000 mét không đơn giản là thả nó từ tàu xuống đáy biển. Ở độ sâu này, áp suất nước lớn gấp hàng trăm lần so với trên mặt biển (tưởng tượng mà xem ). Thiết bị phải chịu được quá trình hạ xuống, nằm ổn định trên đáy để đo đạc, lưu dữ liệu chính xác và sau đó nổi lên hoặc được thu hồi an toàn.
Khu vực khảo sát thuộc đới biển sâu hadal, thường được xác định bắt đầu từ khoảng 6.000 mét và kéo dài tới gần 11.000 mét ở các rãnh đại dương. Đây là môi trường không có ánh sáng Mặt Trời, nhiệt độ thấp và chịu áp suất cực khủng, khiến con người không thể hiện diện thường xuyên (chỉ có thể nói là "địa ngục" trên trần gian thôi).
Tuy nhiên, khu vực này lại có giá trị đặc biệt đối với nghiên cứu địa chất. Các rãnh sâu và vùng tách giãn lưu giữ dấu vết về chuyển động của các mảng kiến tạo, hoạt động núi lửa, quá trình hình thành vỏ đại dương và sự tương tác giữa lớp phủ với đáy biển.
Các mẫu thu trực tiếp ở độ sâu lớn cũng giúp bổ sung cho dữ liệu từ vệ tinh và thiết bị khảo sát trên mặt nước. Trầm tích có thể lưu giữ dấu vết của những biến đổi môi trường kéo dài hàng triệu năm, trong khi nước sát đáy và nước trong lỗ rỗng phản ánh các phản ứng hóa học đang diễn ra bên dưới bề mặt.
Nguồn: soha.vn
Chuyến đi lần này là lần khảo sát địa chất biển sâu thứ 16 của con tàu, xuất phát từ ngày 3/4 và kéo dài tận 52 ngày luôn nha. Ocean Geology-6 được đưa vào hoạt động từ năm 2009, do chính Trung Quốc tự thiết kế và đóng mới hẳn hoi. Con tàu này dài 106 mét, rộng 17,4 mét, có lượng choán nước đầy tải 5.287 tấn, chở được tối đa 65 người, có thể hoạt động liên tục 60 ngày, đi xa 15.000 hải lý - tức là đủ "máu" để thực hiện những chuyến khảo sát siêu dài tại các vùng biển sâu thăm thẳm và xa bờ xăm xắm
Trong hành trình gần 13.000 km (tính ra cũng gần bằng nửa vòng Trái Đất luôn á), nhóm nghiên cứu tiến hành lấy mẫu, vẽ bản đồ địa chất và check các thiết bị được thiết kế để làm việc dưới áp suất siêu khủng.
Kết quả được công bố sau khi tàu về đến Quảng Châu vào tháng 6. Chuyến khảo sát này do Cục Khảo sát Địa chất Trung Quốc và Cơ quan Khảo sát Địa chất Biển Quảng Châu tổ chức.
"Kho báu" từ đáy Thái Bình Dương xịn đét
Từ đáy Thái Bình Dương, team khoa học đã thu được kết hạch đa kim, vỏ giàu cobalt, đá và trầm tích biển sâu, nước trong lỗ rỗng của trầm tích cùng các mẫu nước sát đáy biển. Đây là những vật liệu cực kỳ quan trọng để nghiên cứu quá trình hình thành vỏ đại dương, hoạt động núi lửa và sự trao đổi vật chất giữa lớp phủ Trái Đất với đáy biển nha mọi người.
Đáng chú ý nhất là đoàn khảo sát phát hiện một khu vực có mật độ kết hạch đa kim cao ơi là cao. Những viên tròn xoe này hình thành rất chậm trên đáy biển, thường mất hàng triệu năm mới tích tụ thành từng lớp (kiên nhẫn vãi chưởng luôn á ). Chúng có thể chứa mangan, nickel, cobalt và đồng - toàn những kim loại được dùng trong pin, hợp kim và thiết bị điện tử, tức là cực kỳ giá trị đó!
Theo Cơ quan Quản lý Đáy biển Quốc tế, kết hạch đa kim thường nằm ở các đồng bằng biển thẳm ở độ sâu 4.000-6.000 mét. Dù có giá trị tiềm năng về tài nguyên khủng khiếp, nhưng việc khai thác chúng vẫn gây nhiều tranh cãi do hiểu biết về hệ sinh thái biển sâu còn hạn chế và nguy cơ làm xáo trộn môi trường đáy đại dương (phải nghĩ kỹ chứ không ăn tươi nuốt sống được đâu nha).
Trung Quốc khẳng định chuyến đi lần này là nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và thử nghiệm công nghệ thôi, không phải hoạt động khai khoáng thương mại đâu nhé.
90 kg đá bazan và công nghệ đỉnh cao
Ngoài kết hạch đa kim, các nhà khoa học còn mang lên tàu khoảng 90 kg đá bazan. Đây là loại đá núi lửa phổ biến trong vỏ đại dương, hình thành khi vật chất nóng chảy từ lớp phủ đi lên rồi nguội lại.
Qin Pengbo, Phó giám đốc Viện Địa chất biển ứng dụng thuộc Cơ quan Khảo sát Địa chất Biển Quảng Châu, cho biết các mẫu đá có thể giúp nhóm nghiên cứu xác định đặc điểm của vùng nguồn trong lớp phủ, đồng thời làm rõ những quá trình diễn ra sâu bên trong Trái Đất và lịch sử tiến hóa của đáy đại dương.
Bên cạnh việc thu thập mẫu vật, điểm nhấn công nghệ của chuyến đi chính là hệ thống thu nhận dữ liệu điện từ cấp 10.000 mét. Truyền thông nhà nước Trung Quốc mô tả đây là thiết bị điện từ đầu tiên do nước này phát triển có khả năng hoạt động ở gần như toàn bộ độ sâu đại dương (nghe xịn không tưởng luôn ).
Trong đợt thử nghiệm, hệ thống được triển khai tại một vùng tách giãn biển thẳm ở phía tây Thái Bình Dương, ở độ sâu 7.737 mét. Thiết bị thu được dữ liệu điện từ mà nhóm nghiên cứu đánh giá có chất lượng rất tốt, trong khi các chỉ số vận hành đạt yêu cầu đặt ra cho quá trình nghiệm thu trên biển.
Khảo sát điện từ là gì mà nghe "deep" thế?
Khảo sát điện từ không trực tiếp khoan xuống nền đá đâu nha. Thay vào đó, hệ thống đo các tín hiệu điện và từ trường tự nhiên hoặc được tạo ra trong môi trường, từ đó giúp các nhà khoa học suy luận tính dẫn điện, cấu trúc và thành phần của những lớp đá nằm dưới đáy biển.
Dữ liệu này có thể được sử dụng để vẽ bản đồ các cấu trúc bị chôn vùi, đới nứt gãy và khu vực có sự lưu chuyển của chất lỏng trong vỏ đại dương. Khi kết hợp với mẫu đá, trầm tích và nước thu được tại chỗ, nó cho phép giới nghiên cứu xây dựng bức tranh đầy đủ hơn về địa chất biển sâu.
Thả thiết bị xuống 8.000 mét không dễ như ăn kẹo đâu nha!
Đưa một thiết bị xuống gần 8.000 mét không đơn giản là thả nó từ tàu xuống đáy biển. Ở độ sâu này, áp suất nước lớn gấp hàng trăm lần so với trên mặt biển (tưởng tượng mà xem ). Thiết bị phải chịu được quá trình hạ xuống, nằm ổn định trên đáy để đo đạc, lưu dữ liệu chính xác và sau đó nổi lên hoặc được thu hồi an toàn.
Khu vực khảo sát thuộc đới biển sâu hadal, thường được xác định bắt đầu từ khoảng 6.000 mét và kéo dài tới gần 11.000 mét ở các rãnh đại dương. Đây là môi trường không có ánh sáng Mặt Trời, nhiệt độ thấp và chịu áp suất cực khủng, khiến con người không thể hiện diện thường xuyên (chỉ có thể nói là "địa ngục" trên trần gian thôi).
Tuy nhiên, khu vực này lại có giá trị đặc biệt đối với nghiên cứu địa chất. Các rãnh sâu và vùng tách giãn lưu giữ dấu vết về chuyển động của các mảng kiến tạo, hoạt động núi lửa, quá trình hình thành vỏ đại dương và sự tương tác giữa lớp phủ với đáy biển.
Các mẫu thu trực tiếp ở độ sâu lớn cũng giúp bổ sung cho dữ liệu từ vệ tinh và thiết bị khảo sát trên mặt nước. Trầm tích có thể lưu giữ dấu vết của những biến đổi môi trường kéo dài hàng triệu năm, trong khi nước sát đáy và nước trong lỗ rỗng phản ánh các phản ứng hóa học đang diễn ra bên dưới bề mặt.
Nguồn: soha.vn