Zhang Yiming – cái tên nghe thì xa lạ nhưng lại là "big boss" đứng sau TikTok, app mà giờ ai cũng cày ngày cày đêm Ông anh này tạo ra mạng xã hội duy nhất đủ sức "combat" với Facebook đấy nha!
Dù TikTok đã đạt 2 tỷ lượt tải (con số khủng vãi), nhưng người đứng sau app này lại kín tiếng đến mức... ma nào biết! Những thông tin về đời tư của Zhang Yiming hầu như là zero luôn các bạn ơi.
Hiện tại, sở hữu 16,2 tỷ USD (giàu thứ 10 Trung Quốc nha) nhưng anh chàng này vẫn "ẩn mình" cực kỳ. Vậy journey của ông ấy như thế nào? Cùng khui thôi!
Từ nhỏ đã muốn làm doanh nhân rồi nè
Zhang Yiming sinh năm 1983 tại tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc. Bố mẹ đều là công chức nhà nước, nhưng lại hay bàn về công nghệ mới và phát triển sản phẩm – những thứ nghe rất "startup mindset"
Nhờ môi trường gia đình chill, Zhang được khuyến khích thử những thứ mới mẻ và tự quyết định hướng đi từ khi còn nhỏ xíu. Bố mẹ không ép buộc, để con tự do bay nhảy – kiểu parenting mà bao đứa mơ ước đấy!
Hồi học trung học, trong khi bạn bè đều muốn thành nhà khoa học, Zhang dù học giỏi hóa nhưng lại thấy "trộn hóa chất vô vị vãi" Anh muốn có cảm giác "được tham gia" và "sở hữu" trong công việc mình làm – hóa học không cho anh điều đó.
Năm 2001, anh vào đại học Nakei học vi điện tử rồi chuyển sang kỹ sư phần mềm. Tốt nghiệp năm 2005, anh từng chia sẻ:
"Ngay từ khi còn học đại học, tôi đã muốn tạo ra một thứ gì đó giá trị" - Zhang Yiming
"Khi học đại học, tôi muốn tạo ra một thứ gì đó giá trị. Ví dụ, tôi có thể tạo ra chip hay làm một thứ gì đó đột phá trong y tế" – tham vọng đã hiện hình từ lúc này rồi đấy!
Plot twist từ cái vé tàu về quê
Sau khi ra trường, anh vào làm tại Kuxun – một startup đặt vé du lịch online. Từ một trong những nhân viên đầu tiên, đến năm thứ 2 anh đã quản lý 40-50 người rồi. Sếp thích anh lắm, 1 năm sau thăng làm Giám đốc công nghệ luôn!
Zhang tin rằng công việc ở Kuxun dạy anh kỹ năng bán hàng, phục vụ sau này cho ByteDance. "Tôi nhớ rằng cuối năm 2007, tôi gặp khách hàng cùng giám đốc bán hàng. Trải nghiệm này khiến tôi biết thế nào là một người bán hàng giỏi."
Một lần, Zhang muốn đặt vé tàu về quê nhưng rất khó mua, không biết khi nào mở bán. Công cụ tìm kiếm của Kuxun lúc đó phải nhập info mỗi lần tìm – mệt vãi chưởng!
Zhang nghĩ: "Sao không có tool tự thông báo khi có vé nhỉ?" Thế là trong giờ ăn trưa, anh dành 1 giờ code luôn một chương trình. Chưa đầy nửa giờ sau khi rời văn phòng, anh nhận được thông báo có vé mới, đến ga mua liền!
Từ đó, Zhang luôn nghĩ về cách tìm thông tin hiệu quả hơn – đây chính là "hạt giống" cho những sản phẩm sau này.
Năm 2006, Zhang nhảy sang Microsoft để học cách họ quản lý. Nhưng anh sớm thấy ngột ngạt với quy định công ty (relatable quá đi! ), nên rời đi gia nhập startup Fanfou – bản copy Twitter ở Trung Quốc. Tuy nhiên startup này fail.
Năm 2009, khi Kuxun được Expedia mua lại, Zhang mua lại mảng tìm kiếm bất động sản và lập 99fang.com – công ty đầu tiên của mình!
Xây dựng đế chế trăm tỷ USD như thế nào?
Làm việc tại 99fang.com, Zhang nhận ra người dùng đang chuyển từ máy tính sang mobile. Trong 6 tháng, anh cho ra đời 5 app di động, trong đó có app thuê/mua nhà thu về 1,5 triệu người dùng – 99fang trở thành app bất động sản phổ biến nhất!
Lúc đó, Zhang thấy người dùng mobile Trung Quốc gặp khó trong việc tìm thông tin, còn Baidu thì cứ nhồi quảng cáo. Zhang muốn tạo nền tảng mà kết quả được xử lý bởi AI, thay đổi thói quen người dùng.
Vậy là anh tuyển CEO điều hành 99fang để mình tập trung khởi nghiệp mới.
Và ByteDance ra đời ngay trong căn hộ 4 phòng ngủ của anh tại Bắc Kinh năm 2012. Đây là lần khởi nghiệp thứ 5 của Zhang đấy – "never give up" là đây!
Ban đầu các nhà đầu tư "không mặn mà" lắm. Cho đến khi Susquehanna International Group đồng ý rót tiền. Công ty huy động được 5 triệu USD vòng Series A.
Tháng 8/2012, Zhang ra mắt Toutiao – app đọc báo sử dụng AI để gợi ý tin tức dựa trên thói quen người dùng. Càng đọc nhiều, Toutiao càng hiểu bạn và giữ chân bạn lâu hơn. Trong 2 năm, nó đã có 13 triệu người dùng hoạt động hàng ngày!
Thành công của Toutiao giúp Zhang lọt top 30 under 30 Forbes Trung Quốc. Một năm sau, Sequoia – công ty ban đầu từ chối – quay lại rót 100 triệu USD luôn (regret không các bạn? ). Với số vốn khủng này, Zhang cho ra đời Toutiaohao thu hút user tự tạo nội dung.
TikTok – hiện tượng làm chao đảo thế giới
Tháng 6/2017, Zhang âm thầm phát triển app cho phép quay, sửa video với bộ lọc, hiệu ứng âm thanh rồi share lên Weibo, WeChat.
App này làm trong 200 ngày, tên là Douyin. Trong 1 năm, nó đạt 100 triệu người dùng với hơn 1 tỷ video được xem mỗi ngày (viral vãi! ).
Thấy phản ứng tốt, Zhang bắt đầu build phiên bản toàn cầu. Kết quả: TikTok ra đời năm 2017, được giới thiệu đến thị trường quốc tế ở châu Á và Mỹ.
Giữa năm 2018, Musical.ly – app rất hot trong giới trẻ Mỹ và châu Âu – bị ByteDance thâu tóm với giá ít nhất 1 tỷ USD. Tháng 8/2018, TikTok sáp nhập Musical.ly tạo ra cộng đồng video khủng hơn.
Cùng năm đó, ByteDance nhận 3 tỷ USD từ Softbank và các nhà đầu tư khác. TikTok trở thành app không phải game được tải nhiều thứ 3 thế giới, sau WhatsApp và Messenger.
Nó trở thành hiện tượng văn hóa toàn cầu với 1,57 tỷ lượt tải, gần một nửa (689 triệu) xảy ra trong năm 2019. Trong đợt dịch Covid-19, TikTok chạm mốc 2 tỷ lượt tải – chính thức là app được cài nhiều nhất hành tinh!
Năm 2018, ByteDance vượt Uber trở thành startup giá trị nhất thế giới. Hiện tại ByteDance được định giá hơn 100 tỷ USD. Công ty báo cáo lợi nhuận ròng 3 tỷ USD trong tổng doanh thu 17 tỷ USD năm 2019 – gấp đôi năm 2018!
Tuy nhiên, hiện tại họ cũng đang đối mặt khó khăn. Làn sóng tẩy chay TikTok diễn ra không chỉ ở Ấn Độ mà cả Mỹ. Nhiều người tin TikTok có thể trở thành "Huawei thứ 2" khi chịu trừng phạt từ Mỹ.
Nhưng với Zhang, anh không bao giờ dừng lại. "Google là một công ty không có biên giới. Tôi hy vọng Toutiao sẽ làm được như Google. Cá nhân tôi luôn hy vọng làm những điều thú vị và có ý nghĩa cho xã hội."
Nguồn: soha.vn