Lựa chọn theo đuổi khoa học cơ bản - một con đường nghe có vẻ "khô khan" nhưng lại đầy thú vị, Nguyễn Vũ Thảo Trâm (sinh năm 2004, cử nhân ngành Sinh học, trường ĐH KHTN, ĐHQG Hà Nội) đã "thu về" gần 400 triệu đồng học bổng trong suốt 4 năm đại học. Không chỉ dừng lại ở đó, cô bạn còn "ẵm" nhiều giải thưởng nghiên cứu khoa học và xuất sắc nhận học bổng tiến sĩ toàn phần của ĐH Công nghệ Nanyang (NTU, Singapore) Theo Trâm chia sẻ, mỗi thành quả đều là kết quả của quá trình học tập, nghiên cứu và tích lũy từng ngày - chứ không phải "ăn may" đâu nhé!
Từ những bước đi "trẻ trâu" đến vững chắc
Thảo Trâm sớm có "chemistry" với khoa học, đặc biệt là Sinh học. Mẹ từng làm trong lĩnh vực này nên từ bé, cô bạn đã có cơ hội "nhúng tay" vào môi trường học thuật và phòng thí nghiệm. Những trải nghiệm ấy dần "đốt cháy" sự tò mò, thôi thúc cô lựa chọn theo học ngành Sinh học tại trường ĐH KHTN (ĐHQG Hà Nội).
Theo Trâm, Sinh học không chỉ "cuốn" vì kiến thức nền tảng mà còn ở tính ứng dụng trong y sinh và nghiên cứu bệnh học. Đó cũng là lý do cô chọn chương trình đào tạo Tài năng để sớm được "chill" trong môi trường nghiên cứu ngay từ bậc đại học.
Những năm đầu đại học, Trâm đối mặt với không ít "plot twist", từ việc thích nghi với phương pháp học mới đến làm quen với các kỹ thuật trong lab. Không ít lần, các thí nghiệm đầu tiên "fail" không như mong muốn, nhưng cũng từ đó cô từng bước "level up" kinh nghiệm.
Sau giai đoạn "loay hoay" đó, Trâm chủ động "update" phương pháp học bằng cách tự hệ thống kiến thức, học nhóm với bạn bè, "hỏi to đáp sướng" với giảng viên khi gặp vướng mắc và dành nhiều thời gian cày tài liệu. Cô cũng tham gia nghiên cứu từ sớm để "apply" kiến thức trên giảng đường vào thực tiễn trong phòng thí nghiệm, qua đó hiểu sâu hơn về chuyên ngành mình theo đuổi.
Trong bốn năm đại học, Trâm "rinh" về nhiều học bổng dành cho sinh viên khoa học cơ bản, học bổng BMB-HUS, KBSV (ĐHQG Hà Nội), Vallet... với tổng giá trị gần 400 triệu đồng (khủng vãi luôn! ). Theo nữ sinh, các học bổng không chỉ là "nguồn tiền" hỗ trợ mà còn là sự ghi nhận cho quá trình học tập và nghiên cứu, tạo thêm động lực để cô tiếp tục "theo đuổi passion".
Bước ngoặt từ kỳ thực tập nghiên cứu tại Singapore
Niềm yêu thích nghiên cứu của Trâm được hình thành từ thời học sinh, khi tham gia đội tuyển học sinh giỏi quốc gia môn Sinh học. Tuy nhiên, phải đến năm ba đại học, cô mới thực sự "định vị" được hướng đi rõ ràng, sau khi tham gia chương trình Research Internship tại ĐH Công nghệ Nanyang (NTU), Singapore.
Tại đây, Trâm được "chạm tay" vào công nghệ chỉnh sửa gen CRISPR-Cas để nghiên cứu chức năng các gen liên quan đến cơ chế chống ung thư (nghe xịn xò chưa! ). Quan trọng hơn, môi trường nghiên cứu quốc tế giúp cô thay đổi "mindset" về khoa học.
"Mình nhận ra, nghiên cứu không chỉ là thực hiện đúng quy trình thí nghiệm mà quan trọng hơn là biết đặt câu hỏi, xây dựng giả thuyết và tư duy độc lập. Môi trường làm việc tại NTU cũng giúp mình học được cách trao đổi, phản biện và tiếp cận vấn đề một cách chủ động hơn", Trâm chia sẻ.
Sau kỳ thực tập "đáng nhớ", Trâm vận dụng những kiến thức và kỹ thuật đã học để thực hiện đề tài nghiên cứu, qua đó giành giải Nhất Hội nghị Khoa học Sinh viên cấp Khoa và giải Nhì cấp Trường. Theo cô, kết quả này là quá trình từng bước xác định lĩnh vực mình muốn "đi theo" và kiên trì đầu tư cho hướng nghiên cứu đó.
Quá trình thực tập cũng giúp Trâm "networking" với giáo sư hướng dẫn tại NTU. Sau thời gian "cày cuốc" trong phòng thí nghiệm, cô được khuyến khích nộp hồ sơ chương trình tiến sĩ.
Để chuẩn bị hồ sơ "chuẩn không cần chỉnh", Trâm tập trung vào kết quả học tập, kinh nghiệm nghiên cứu và định hướng học thuật. Cô "polish" CV, bài luận cá nhân, đồng thời làm rõ những trải nghiệm với công nghệ CRISPR-Cas và kế hoạch nghiên cứu trong tương lai.
Vòng phỏng vấn là "final boss" khi cô phải trao đổi trực tiếp với các giáo sư về chuyên môn và định hướng nghiên cứu. Nhờ kinh nghiệm làm việc tại NTU cùng sự chuẩn bị kỹ lưỡng, Trâm đã "pass" và giành học bổng Tiến sĩ toàn phần NTU Research Scholarship, với mức hỗ trợ 3.000 đôla Singapore mỗi tháng (khoảng 55 triệu VNĐ nha! ), ngay trước khi tốt nghiệp đại học.
Kiên nhẫn với con đường khoa học
Tháng tới, Trâm sẽ chính thức "check in" chương trình tiến sĩ tại NTU, với định hướng tiếp tục nghiên cứu ứng dụng công nghệ chỉnh sửa gen CRISPR-Cas trong tìm hiểu chức năng các gen liên quan đến cơ chế chống ung thư. Mục tiêu của cô không chỉ là xây dựng nền tảng nghiên cứu mà còn tạo ra những kết quả có giá trị, góp phần mở rộng hiểu biết trong lĩnh vực sinh học phân tử. Xa hơn nữa, Trâm mong muốn có cơ hội "trở về mái nhà xưa" Việt Nam để tiếp tục nghiên cứu và giảng dạy.
Nhìn lại chặng đường đã qua, Trâm cho rằng, theo đuổi khoa học cơ bản là một "marathon" dài, đòi hỏi sự kiên nhẫn và tinh thần học hỏi không ngừng. Theo cô, thay vì quá "stress" phải đạt được những thành tựu lớn trong thời gian ngắn, các bạn sinh viên nên tập trung làm tốt từng bước, chủ động tìm kiếm cơ hội tham gia nghiên cứu, trao đổi với thầy cô, "dám dấn thân" với các chương trình học bổng hoặc trao đổi quốc tế. Với Trâm, khi hiểu rõ mình đang theo đuổi điều gì và vì sao lựa chọn con đường đó, mỗi trải nghiệm đều có thể trở thành "bàn đạp" cho những bước tiến tiếp theo
Nguồn: svvn.tienphong.vn