Dạo một vòng trên mạng xã hội, các bạn sẽ dễ dàng bắt gặp hàng tá bài đăng tìm người đi học hộ, thi hộ hoạt động công khai như... đi chợ vậy Đằng sau những tin nhắn deal nhanh như chớp là một thực trạng "hot" kéo dài nhiều năm, bóc trần lỗ hổng siêu to trong quản lý của các trường đại học.
Chuyên gia "đóng thế" tung hoành 30 trường đại học
L.P (sinh năm 2004, Hà Nội) nhập cuộc vào nghề học hộ từ lời rủ rê của bạn cùng phòng. Chỉ trong khoảng hai năm, cô bạn này đã "check-in" học hộ tại 30 trường đại học, cao đẳng, toàn trường xịn sò như Đại học Kinh tế Quốc dân, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Quốc gia Hà Nội, Trường Đại học Hà Nội...
Nhớ lại lần đầu "nhập vai", L.P không giấu được cảm giác hồi hộp: "Lần đầu nhận lời, mình lo sợ và lạ lẫm khi bước vào lớp không quen ai. Mình nhận được ánh mắt tò mò từ mấy bạn học cùng nhau lâu năm. Thật ra việc này nhàn hơn mấy việc làm thêm chân tay part-time khác, nhưng áp lực tâm lý lắm luôn. Mình phải cố trông thật bình thường, hoặc cố mờ nhạt để khỏi gây chú ý, tinh thần phải rắn mới được".
Chia sẻ với Chuyên trang Sinh Viên Việt Nam - Báo Tiền Phong, L.P cho biết cô thường tự nhủ để đỡ áp lực: "Mình tự trấn an rằng nếu họ không nhờ mình thì cũng sẽ nhờ người khác thôi, vả lại mục đích của họ phần lớn chỉ là để điểm danh. Với những trường hợp khách thật sự bận hoặc gặp sự cố, mình coi như đang giúp họ chép bài, ghi âm bài giảng vậy".
Áp lực lớn nhất của team "đóng thế" là phải hoàn thành đúng cam kết với khách. Nếu phải làm bài tập hộ, L.P phải động não học như cho chính mình luôn. Cô bạn thừa nhận: "Nếu không làm được, mình sẽ đền tiền hoặc đi học lại miễn phí cho người ta. Khách nắm rõ thông tin của mình, nếu không đền, họ sẽ 'bóc phốt'... Lúc đó coi như bỏ nghề vì việc này quan trọng chữ tín lắm". Thậm chí có thời điểm, L.P mải mê chạy "show" đến mức bỏ bê luôn việc học của chính mình
Coi học hộ như công việc làm thêm, thu nhập ổn áp
T.V (sinh năm 2003, Hưng Yên) cho biết học hộ giúp kiếm tiền khá hơn các công việc part-time khác nhiều. Với giá trung bình 30.000 - 40.000 đồng/tiết, một ca học 4 tiết T.V thu về khoảng 150.000 đồng; nếu học xuyên cả buổi sáng thì lên tới 200.000 đồng luôn
T.V chia sẻ, hầu như trường nào cũng có thể học hộ được. Với những trường top hoặc lớp ít sinh viên, T.V phải nhận đi học ngay từ những buổi đầu để giảng viên quen mặt, mức giá cho những trường này cũng "xịn" hơn. Bí kíp sinh tồn của bạn nam này là sự... im thin thít. "Đến lớp điểm danh rồi đi ngủ, không giơ tay phát biểu, không làm gì để thầy cô nhớ mặt và luôn đeo khẩu trang. Nếu chợt bị gọi, phải nhớ và nhập vai tốt tên người thuê mình. Rất nhiều bạn đi học hộ lúc giảng viên gọi tên khách lại không để ý nên bị phát hiện", T.V hé lộ.
Khách hàng của dịch vụ này đủ kiểu đủ loại. Có người chỉ lười đi học thuần túy, nhưng phần đông là những sinh viên đã có công việc bên ngoài, số tiền họ kiếm được cao hơn nhiều so với tiền bỏ ra thuê người học hộ. Những khách khó tính thậm chí yêu cầu người học hộ phải quay video toàn cảnh đang ngồi trong lớp để làm bằng chứng nữa đó Để khỏi nhầm lẫn lịch trình, T.V cẩn thận lập hẳn file Excel ghi chú lịch học của khách. Nếu chăm "săn" việc trên các hội nhóm, người học hộ có thể kín lịch cả tuần. "Thi thoảng có khách book combo học hộ cả kỳ, thế là ấm luôn vì đỡ phải chạy từ trường này sang trường khác", T.V nhớ lại thời kỳ "hoàng kim".
Rủi ro và luật ngầm trong nghề
Dù kiếm tiền khá dễ dàng, công việc này cũng đi kèm vô số luật ngầm. Rủi ro lớn nhất là bị "bùng" tiền công. L.P cho biết, trên mạng có những nhóm học hộ mà admin thường gom các đơn hàng béo bở, sau đó thuê lại người khác và ăn chặn hoa hồng ở giữa. Đã có rất nhiều trường hợp người đi học hộ hoàn thành xong việc nhưng bị "cò trung gian" chặn liên lạc, quỵt toàn bộ tiền công
Có những lần giảng viên thấy lạ mặt và tra hỏi, L.P may mắn được các bạn sinh viên xung quanh nói đỡ nên thoát nạn. "Những lúc đó thật sự chỉ thấy hồi hộp, may mắn thoát được nhưng chắc chắn lần sau sẽ né luôn lớp đó, né cả thầy cô đó", L.P kể.
Có những trường hợp bị bắt quả tang, người học hộ phải lên giải trình trước lớp. Giảng viên thường sẽ lập biên bản xử lý sinh viên thuê, còn người đi học hộ bị đuổi về. T.V chia sẻ: "Mấy năm mình đi học hộ chưa bị bắt lần nào, mình suy nghĩ đơn giản là nếu bị bắt mình chạy ra ngoài thì không ai làm gì mình được".
T.V và L.P đều có chung một nguyên tắc "sống còn": Tuyệt đối không nhận thi hộ, vì họ biết rõ hành vi này vi phạm pháp luật và có thể dẫn đến việc bị đình chỉ học, thậm chí dính dáng đến pháp luật hình sự nếu nằm trong các đường dây quy mô lớn.
Việc những hội nhóm học hộ, thi hộ sôi động với hàng chục nghìn thành viên, hay những "siêu sinh viên" như L.P hay T.V có thể dễ dàng hoạt động suốt thời gian dài không chỉ phản ánh ý thức học tập xuống cấp của một bộ phận sinh viên mà còn bóc lỗ hổng trong quản lý đào tạo.
Chế tài xử lý hiện tại dường như chỉ tập trung vào sinh viên vắng mặt, trong khi người đi học thuê - một mắt xích quan trọng trong chuỗi gian lận này lại dễ dàng "rút êm" mà không phải chịu bất cứ hình thức kỷ luật nào. Hơn nữa, hình thức xử lý những sinh viên thuê người học hộ dường như không đủ sức răn đe, cùng với "tình thương" của giảng viên dành cho học trò chính là lý do bao nhiêu năm qua tình trạng này vẫn cứ tiếp diễn.
Vậy với góc nhìn quản lý đào tạo, làm sao để chấm dứt thực trạng này, chuyên trang Sinh Viên Việt Nam sẽ tiếp tục thông tin tới quý độc giả trong các bài tiếp theo nhé!
Nguồn: svvn.tienphong.vn