Giới chức Haiti khẳng định ít nhất 20 người Colombia có dính líu đến âm mưu ám sát Tổng thống Moise. Nhưng mà thực sự vai trò của họ ra sao thì vẫn còn là ẩn số, nhiều chi tiết nghe vào cứ sao sao ấy
Câu chuyện từ phía Colombia nghe "drama" không kém
Đầu tháng 6, Mauricio Javier Romero - một cựu binh Colombia - bất ngờ nhận được cuộc gọi từ người bạn thân trong quân đội cũ. Người bạn này muốn "mời gọi" Romero tham gia một công việc mà theo lời vợ anh - chị Giovanna Romero - là "hợp pháp" và "an toàn" ở nước ngoài.
"Người đó nói với chồng tôi rằng anh ấy sẽ không gặp rắc rối gì cả. Đó là một cơ hội kinh tế, phát triển chuyên nghiệp. Anh ta biết chồng tôi là người có năng lực nên muốn anh ấy vào đội", chị Giovanna kể lại.
Nhưng mà plot twist đây rồi! Chỉ một tháng sau, Romero (45 tuổi) trở thành một trong 7 người bị bắn chết ở Haiti sau vụ ám sát Tổng thống Jovenel Moise tuần trước - và là một trong số ít nhất 20 người Colombia mà giới chức Haiti cho là có liên quan đến vụ việc đã kéo quốc gia Caribe này vào hỗn loạn tột độ
Hiện tại, ít nhất 18 người Colombia đã bị bắt giam ở Haiti, và ít nhất 2 người đã không qua khỏi.
Mặc dù Thủ tướng lâm thời Haiti và nội các của ông khẳng định người Colombia là tâm điểm của một âm mưu được lên kế hoạch bài bản do "lính đánh thuê nước ngoài thực hiện", nhưng vẫn còn nhiều câu hỏi quan trọng về việc những người này thực sự đóng vai trò gì trong vụ ám sát này
Một manh mối tiềm tàng về sự hiện diện của người Colombia được đưa ra khi giới chức Haiti cho biết lực lượng chức năng đã bắt giữ một bác sĩ gốc Haiti ở Florida (Mỹ) - người mà họ mô tả là "trùm cuối" trong âm mưu ám sát.
Bác sĩ này là Christian Emmanuel Sanon (63 tuổi), được cho là đã thuê công ty an ninh tư nhân ở Florida để tuyển mộ người Colombia.
"Người này đã tới Haiti bằng máy bay tư nhân từ tháng 6 với các mục tiêu chính trị và giao kèo với một công ty an ninh tư nhân tuyển mộ những người sẽ tham gia vào hành động này", ông Leon Charles - người đứng đầu lực lượng cảnh sát quốc gia Haiti - cho biết.
Công tố viên hàng đầu Haiti cũng đã bắt đầu điều tra vai trò của lực lượng an ninh Haiti trong chiến dịch ám sát Tổng thống và khiến phu nhân Tổng thống bị thương, nhưng lại không làm hại ai khác trong gia đình hay đội an ninh của Tổng thống - nghe hơi khả nghi phải không nào?
Trên các đường phố ở Haiti, nhiều người đặt câu hỏi làm sao mà những kẻ tấn công lại vượt qua được khu phức hợp kiên cố được bảo vệ bởi lực lượng an ninh Haiti mà không có người nào tử vong.
Còn ở Colombia, gia đình những người Colombia bị bắt giữ ở Haiti lại kể một câu chuyện hoàn toàn khác: người thân của họ ở Haiti để bảo vệ Tổng thống, chứ không phải để ám sát. Điều này khiến câu chuyện càng thêm "mù mịt" và đầy hoài nghi
"Mauricio không bao giờ đăng ký tham gia vào một chiến dịch như vậy, cho dù có được trả bao nhiêu tiền đi nữa", chị Giovanna Romero khẳng định.
Cựu binh Colombia - "hàng hot" trên thị trường lính đánh thuê
Colombia, sau hàng chục năm xung đột, có lực lượng quân sự được huấn luyện và đầu tư tốt nhất ở Mỹ Latin, với sự hỗ trợ từ Mỹ. Chính vì thế, các cựu binh Colombia thường được các công ty an ninh toàn cầu "săn lùng" tích cực. Những công ty này đã triển khai những người họ "săn" được tới Yemen, Iraq và trả lương tới 3.000 USD/tháng - con số "khủng" so với tiền lương vài trăm USD/tháng mà họ có thể nhận được ở Colombia.
Romero gia nhập quân đội từ khi ngoài 20 tuổi, thời điểm lực lượng cánh tả và các nhóm bán quân sự càn quét phần lớn đất nước Colombia. Đến lúc nghỉ hưu vào năm 2019, Romero đã là Trung sĩ đầu tiên, phục vụ khắp đất nước, từng tham gia khóa huấn luyện chuyên biệt dành cho các binh sĩ tinh nhuệ tương tự như chương trình đặc nhiệm của lục quân Mỹ - level "xịn xò" đấy nhé! ️
Cuộc gọi mà Romero nhận được hồi tháng 6 là từ người bạn Duberney Capador (40 tuổi), cũng là cựu binh và từng được huấn luyện đặc biệt. Capador cũng rời quân ngũ năm 2019, sống ở trang trại gia đình cùng mẹ ở Tây Colombia.
Theo em gái Yenny Carolina Capador (37 tuổi), Duberney Capador rời khỏi trang trại và tới Haiti hồi tháng 5 sau khi nhận được lời mời làm việc cho một công ty an ninh tư nhân. Hai anh em vẫn liên lạc thường xuyên. Capador nói với em gái rằng đội của anh đang tập huấn, và được giao nhiệm vụ bảo vệ một nhân vật "rất quan trọng".
Capador đã gửi cho em gái những bức ảnh chụp anh trong bộ đồng phục, áo sẫm màu có in logo của một công ty an ninh ở Florida tên là CTU - công ty mà nhà chức trách Haiti nói là bác sĩ Sanon đã thuê để thực hiện âm mưu ám sát.
CTU do một người tên Antonio Intriago điều hành. Người này không phản hồi đề nghị bình luận và văn phòng của CTU đóng cửa luôn khi phóng viên của New York Times tới đó hôm 10/7 - sus quá đi thôi!
Capador đã cố thuyết phục Romero gia nhập cùng đội của mình.
Vợ của Romero kể rằng cô và chồng đã bàn bạc về chuyện này ngay trong đêm tháng 6 đó, và quyết định đó là một cơ hội tốt để cải thiện tài chính gia đình. Họ có một khoản thế chấp, phải nuôi 2 đứa con và tiền lương hưu sau khi rời quân ngũ của Romero chỉ đủ trang trải những thứ cơ bản thôi
Romero đã tới sân bay ở thủ đô Bogota vào ngày 5/6, lên máy bay và tới Cộng hòa Dominican - nước láng giềng của Haiti.
Chị Giovanna nói rằng lần cuối cô nói chuyện với chồng mình là ngày 6/7. Romero nói với cô rằng anh đang bảo vệ một người đàn ông được nhắc tới là "ông chủ" và rằng kết nối di động bị hạn chế, nhưng anh muốn báo tin về cho vợ.
Tuy nhiên, ngày hôm sau cô nghe tin Tổng thống Haiti bị ám sát và những người Colombia có thể liên quan tới vụ việc. Khi cô không thể liên lạc được với chồng mình, đầu óc chị Giovanna bắt đầu quay cuồng không ngừng
Đến ngày 9/7, Bộ Quốc phòng Colombia công bố tên của 13 người bị bắt ở Haiti, trong đó có chồng của chị Giovanna. Bộ Quốc phòng cũng cho biết họ đang điều tra 4 công ty được cho là tuyển mộ người Colombia làm việc tại Haiti.
Giới chức Haiti nói rằng một nhóm tấn công đã đột nhập tư dinh Tổng thống Moise ở ngoại ô thủ đô Port-au-Prince ngày 7/7 lúc 1h sáng. Tổng thống Moise thiệt mạng, còn vợ ông - bà Martine Moise - bị thương. Giới chức Haiti sau đó cho biết, đây là một chiến dịch được lên kế hoạch từ trước, có sự tham gia của "những người nước ngoài" nói tiếng Tây Ban Nha.
Những nghi vấn "mù mịt" chưa có lời giải
Hiện chưa rõ những người Colombia đóng vai trò như thế nào trong vụ ám sát Tổng thống Moise - đây mới là điểm then chốt đấy các bạn ơi!
Hôm 7/7, em gái Capador nói rằng cô bắt đầu nhận được các cuộc gọi và tin nhắn từ anh trai. Capador nói với cô rằng anh gặp nguy hiểm, đang trốn trong một ngôi nhà với những làn đạn xung quanh. Cô cũng nghe thấy tiếng súng trong các cuộc gọi đó - tưởng tượng xem đáng sợ như thế nào
Capador còn nói rằng anh đã đến "quá muộn" để cứu "người quan trọng" mà anh cho rằng mình được thuê để bảo vệ - chi tiết này càng làm câu chuyện thêm phức tạp!
Haiti đã bắt giữ ít nhất 2 người Mỹ gốc Haiti có liên quan đến vụ ám sát của Tổng thống. Tuy nhiên, giới chức nước này cũng đưa ra rất ít bằng chứng về sự liên quan của các nghi phạm với vụ ám sát.
Trong một cuộc phỏng vấn, Thẩm phán Clement Noel - người có liên quan đến cuộc điều tra - cho biết hai người Mỹ gốc Haiti khai rằng họ chỉ làm việc với vai trò phiên dịch viên trong chiến dịch và rằng họ đã gặp những người tham gia khác tại một khách sạn cao cấp ở ngoại ô Pétionville của Port-au-Prince để lên kế hoạch. Nhưng mục tiêu không phải là để ám sát Tổng thống mà là đưa ông tới cung điện quốc gia - wait, what?
Vài ngày sau vụ ám sát, Steven Benoit - một cựu thượng nghị sĩ, đồng thời là nhân vật đối lập nổi tiếng tại Haiti - là một trong số ít những người cảm thấy khó tin việc người Colombia chịu trách nhiệm về vụ ám sát.
Trả lời phỏng vấn qua điện thoại từ Port-au-Prince, ông Benoit đặt câu hỏi: "Tại sao lại không có một nhân viên bảo vệ nào ở dinh thự Tổng thống, và thậm chí không bị xây xát?"
Ông Benoit cũng đặt câu hỏi tại sao những người Colombia có mặt tại địa điểm xảy ra vụ ám sát lại không tìm cách chạy trốn khỏi Haiti ngay lập tức sau khi ông Moise bị ám sát. Thay vào đó, họ mắc kẹt rồi bị giết hoặc bị bắt - điều này thực sự không hợp lý chút nào nếu họ là sát thủ chuyên nghiệp
Nguồn: kenh14.vn