Xịn xò quá nè! Nhóm sinh viên trường ĐH An ninh nhân dân vừa ẵm trọn giải Nhất cuộc thi Euréka 2024 (lĩnh vực Khoa học Xã hội) với dự án nghiên cứu về nhận diện các quan điểm sai trái trên TikTok. Nghe có vẻ "serious" nhưng lại cực kỳ thực tế với đời sống gen Z chúng mình đó!
Bắt trend từ chính cuộc sống hằng ngày
Team gồm 5 thành viên: Huỳnh Tuấn Khanh, Nguyễn Thanh Liêm, Lâm Thuỳ Dung, Nguyễn Quốc Ý và Quách Cao Lộc đã nảy ra ý tưởng này từ chính trải nghiệm bản thân - những người đang ngày đêm lướt TikTok như bao bạn trẻ khác.
Tuấn Khanh chia sẻ: "Với việc chưa có cơ chế quản lý, kiểm duyệt các thông tin đăng tải, TikTok đã trở thành môi trường thuận lợi cho việc lan truyền các quan điểm sai trái, thù địch, qua nhiều hình thức. Các video mang nội dung phản cảm, trái thuần phong mỹ tục; lan truyền tin giả, tin sai sự thật… đều là những nội dung có thể dễ dàng tìm thấy trên TikTok".
Lý do team chọn TikTok thay vì Facebook hay Instagram? Đơn giản vì TikTok đang "viral" cực mạnh sau đại dịch COVID-19. Video ngắn, nội dung bắt mắt thì ai mà chả mê, nhưng cũng chính vì thế mà thông tin sai lệch cũng lan nhanh không kém
Sự thật đằng sau những con số
Sau khi khảo sát 1.896 sinh viên ĐHQG TP. HCM, nhóm phát hiện ra con số "choáng váng": 87,5% sinh viên sử dụng TikTok thường xuyên, và không ít người đã từng "dính phải" các nội dung sai trái. May mắn là đa số đã có kỹ năng nhận diện thông tin độc hại, nhưng vẫn còn những trường hợp thiếu cảnh giác mà bị ảnh hưởng.
Để có được kết quả này, nhóm đã làm việc cực kỳ bài bản: nghiên cứu đặc điểm của TikTok, đánh giá mức độ phổ biến, thiết kế biểu mẫu khảo sát... Toàn là những bước đi "chuẩn không cần chỉnh"!
Quốc Ý khẳng định: "Việc thực hiện các phiếu khảo sát của các bạn là hoàn toàn khách quan, nhóm tác giả tôn trọng ý kiến của các bạn và phản ánh đúng các thông tin từ khảo sát thu được để đánh giá thực trạng nhận thức của sinh viên".
Kết quả nghiên cứu không chỉ cho thấy thói quen "cày" mạng xã hội của sinh viên, mà còn bóc trần mức độ ảnh hưởng của nội dung sai trái trên TikTok đối với suy nghĩ và hành động của giới trẻ.
Hành trình "gian nan" nhưng đáng nhớ
Nghe thì có vẻ smooth nhưng thực ra quá trình làm việc của nhóm khá là "challenging" đó nha! Khó khăn lớn nhất là đảm bảo số lượng và chất lượng phiếu khảo sát, nhất là khi cả team đang thực tập rải rác khắp nơi.
Thuỳ Dung tâm sự: "Các thành viên trong nhóm đều ở xa nhau, do có 3 thành viên trong nhóm đang thực tập tại các tỉnh. Đây là khó khăn đối với nhóm nhưng cũng là kỷ niệm đáng nhớ vì nhóm đã cố gắng vượt qua được khó khăn về khoảng cách địa lý để có thể hoàn thành tốt nhất đề tài".
Nhưng với tinh thần "team work makes the dream work", cả nhóm đã hoàn thành khảo sát trong 5 tháng và thu thập đủ dữ liệu để đưa ra kết luận khách quan.
Không chỉ nghiên cứu, còn đưa ra giải pháp thực tế
Mục tiêu của nhóm không chỉ dừng lại ở việc chỉ ra vấn đề mà còn muốn nâng cao nhận thức và kỹ năng tư duy phản biện cho sinh viên. Họ đã đề xuất 6 nhóm giải pháp cụ thể để tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho các bạn trẻ trên TikTok.
Nhóm cũng dự định mở rộng nghiên cứu sang các nền tảng mạng xã hội khác hoặc đối tượng ngoài sinh viên, đồng thời tiếp tục hoàn thiện đề tài dựa trên góp ý từ ban giám khảo và giảng viên hướng dẫn cuộc thi Euréka 2024.
Thanh Liêm nhắn nhủ: "Qua thực hiện nghiên cứu, chúng mình không thể phủ nhận những mặt tích cực của mạng xã hội mang lại, nhưng đây cũng là môi trường với rất nhiều thông tin thật giả, đúng sai lẫn lộn. Cũng không ít trường hợp vì không phân biệt được thông tin thật giả mà để lại những hậu quả rất nghiêm trọng. Vì vậy, người dùng mạng xã hội cần tỉnh táo và sáng suốt để có thể sử dụng mạng xã hội an toàn, lành mạnh".
Đối với cả team, giải thưởng Euréka 2024 không chỉ là một danh hiệu, mà còn là điểm khởi đầu cho những hành trình mới, với mục tiêu lan tỏa giá trị khoa học và đóng góp cho xã hội. Respect!
Nguồn: svvn.tienphong.vn