TổngTàiMầmNon
New member
Hóa ra dấu hiệu thặng dư thương mại sụt giảm đã lộ diện từ 2024 rồi nha các bạn! Giữa lúc FDI tăng "khủng" nhất trong 5 năm, các chuyên gia bảo thách thức thực sự không phải thu hút vốn mà là... biết hấp thụ sao cho ngon và xây chuỗi giá trị của doanh nghiệp Việt mình đây
## Lo ngại về thặng dư thương mại giảm sút
Tại buổi thảo luận "Vĩ mô 2026 - Việt Nam trước các cú sốc bên ngoài và cơ hội bên trong" trong khuôn khổ Vietnam Investment Forum - Summer Summit hôm 11/6, hội chuyên gia đã dành hẳn thời lượng để bàn về chuyện nhập siêu tăng vọt, khả năng "tiêu hóa" dòng vốn FDI và cách nâng tầm Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
TS. Phan Đức Hiếu - Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội khóa XVI cho biết mấy cái lo ngại về xu hướng thặng dư thương mại suy giảm thực ra đã xuất hiện từ "xưa lắm" rồi đó.
Theo ông Hiếu, từ đầu năm ngoái, nhóm nghiên cứu đã "lục" số liệu xuất nhập khẩu của VN trong 4 năm và phát hiện một điều đáng chú ý: tổng kim ngạch thương mại vẫn tăng nhưng thặng dư thương mại lại... giảm dần theo thời gian luôn
"Chúng tôi đã bắt đầu lo ngại về vấn đề này từ giai đoạn 2024 - 2025 chứ không phải đến bây giờ. Điều gây bất ngờ duy nhất là tình trạng nhập siêu mạnh diễn ra trong năm nay, còn việc thặng dư thương mại sụt giảm vốn đã mang tính tích lũy hệ thống từ trước", ông Hiếu nhận định.
Dẫn số liệu 5 tháng đầu năm, ông cho biết tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt khoảng 445 tỷ USD. Trong đó, nhập khẩu vào khoảng 225 - 226 tỷ USD, dẫn tới mức nhập siêu khoảng 13,8 tỷ USD nha các bạn.
Theo ông Hiếu, có quan điểm cho rằng mức nhập siêu này chủ yếu do doanh nghiệp tăng cường nhập nguyên vật liệu để sản xuất và đẩy mạnh xuất khẩu trước khi các chính sách thuế mới có hiệu lực. Tuy nhiên, dù cách giải thích này có thể đúng ở một mức độ nhất định, điều quan trọng là cần tìm lời giải cho vấn đề từ gốc rễ thay vì chỉ xử lý các yếu tố ngắn hạn.
Liên quan đến con số nhập siêu 13,8 tỷ USD, ông Nguyễn Duy Linh - Tổng Giám đốc CTCP Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) cho rằng có hai nguyên nhân chính nè.
Thứ nhất là yếu tố giá cả và thứ hai là tâm lý lo ngại chuỗi cung ứng bị đứt gãy trong bối cảnh chiến tranh, khiến nhiều doanh nghiệp chủ động tăng nhập khẩu nguyên vật liệu để dự trữ.
Thứ hai, theo ông, lượng hàng hóa nhập khẩu trong hai quý đầu năm sẽ trở thành nguồn lực đầu vào cho hoạt động sản xuất trong quý 3 và quý 4, vì vậy đây có thể được xem là một tín hiệu tích cực đối với triển vọng sản xuất trong thời gian tới đó
## Thu hút FDI tốt nhưng chưa đủ "xịn"
Mặc dù bức tranh FDI trong 5 tháng đầu năm ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực khi vốn đăng ký tăng khoảng 10% so với cùng kỳ năm trước - mức cao nhất trong vòng 5 năm trở lại đây luôn nha! Đáng chú ý, khoảng 83% lượng vốn đăng ký tập trung vào lĩnh vực chế biến, chế tạo, cho thấy Việt Nam vẫn giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Tuy nhiên vị lãnh đạo SHS cũng chỉ ra một hạn chế lớn là khả năng lan tỏa của dòng vốn FDI vào khu vực doanh nghiệp trong nước vẫn còn thấp lắm.
"Câu hỏi đặt ra không phải là Việt Nam có năng lực thu hút FDI hay không, mà là chúng ta có năng lực hấp thụ nguồn vốn đó một cách hiệu quả hay không", ông Linh nhấn mạnh.
Từ góc độ chiến lược dài hạn, TS. Phan Đức Hiếu cho rằng Việt Nam cần xây dựng lại chiến lược xuất nhập khẩu phù hợp với bối cảnh mới.
Ông cho biết trong Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm đã đề cập đến việc xây dựng lại chiến lược xuất nhập khẩu quốc gia. Theo ông, đây cần là một chiến lược toàn diện, bao quát cả hàng hóa và dịch vụ với lộ trình bài bản, thay vì chỉ tập trung vào việc mở rộng thị trường thôi nhé.
Để giảm sự phụ thuộc vào khu vực FDI, ông Hiếu nhấn mạnh sự cần thiết phải hình thành các chuỗi giá trị do doanh nghiệp Việt Nam làm chủ
"Chúng ta cần những doanh nghiệp đầu tàu đủ sức dẫn dắt các chuỗi xuất khẩu trong nước và quốc tế. Thậm chí, Việt Nam cần có chiến lược thúc đẩy đầu tư ra nước ngoài một cách chuyên nghiệp để xây dựng các chuỗi liên kết bền vững của riêng mình", ông nói.
Theo vị đại biểu Quốc hội, Việt Nam không phủ nhận vai trò của việc tham gia vào chuỗi cung ứng của các đối tác nước ngoài. Tuy nhiên, hiệu quả lan tỏa từ quá trình này đến nay vẫn còn hạn chế và cần được giải quyết bằng những giải pháp căn cơ hơn.
Để nâng cao năng lực hấp thụ vốn, theo ông Nguyễn Duy Linh, Việt Nam cần đẩy mạnh phát triển công nghiệp phụ trợ, nâng cao năng suất lao động và thúc đẩy đổi mới công nghệ. Ông đánh giá cao các chủ trương mới của Bộ Chính trị, trong đó có Nghị quyết 57 về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn hiện nay
Bên cạnh đó, mục tiêu hình thành thêm nhiều doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn song hành với khu vực FDI cùng Chương trình đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2035 được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho chiến lược cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn tới.
Nguồn: soha.vn
## Lo ngại về thặng dư thương mại giảm sút
Tại buổi thảo luận "Vĩ mô 2026 - Việt Nam trước các cú sốc bên ngoài và cơ hội bên trong" trong khuôn khổ Vietnam Investment Forum - Summer Summit hôm 11/6, hội chuyên gia đã dành hẳn thời lượng để bàn về chuyện nhập siêu tăng vọt, khả năng "tiêu hóa" dòng vốn FDI và cách nâng tầm Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
TS. Phan Đức Hiếu - Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội khóa XVI cho biết mấy cái lo ngại về xu hướng thặng dư thương mại suy giảm thực ra đã xuất hiện từ "xưa lắm" rồi đó.
Theo ông Hiếu, từ đầu năm ngoái, nhóm nghiên cứu đã "lục" số liệu xuất nhập khẩu của VN trong 4 năm và phát hiện một điều đáng chú ý: tổng kim ngạch thương mại vẫn tăng nhưng thặng dư thương mại lại... giảm dần theo thời gian luôn
"Chúng tôi đã bắt đầu lo ngại về vấn đề này từ giai đoạn 2024 - 2025 chứ không phải đến bây giờ. Điều gây bất ngờ duy nhất là tình trạng nhập siêu mạnh diễn ra trong năm nay, còn việc thặng dư thương mại sụt giảm vốn đã mang tính tích lũy hệ thống từ trước", ông Hiếu nhận định.
Dẫn số liệu 5 tháng đầu năm, ông cho biết tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt khoảng 445 tỷ USD. Trong đó, nhập khẩu vào khoảng 225 - 226 tỷ USD, dẫn tới mức nhập siêu khoảng 13,8 tỷ USD nha các bạn.
Theo ông Hiếu, có quan điểm cho rằng mức nhập siêu này chủ yếu do doanh nghiệp tăng cường nhập nguyên vật liệu để sản xuất và đẩy mạnh xuất khẩu trước khi các chính sách thuế mới có hiệu lực. Tuy nhiên, dù cách giải thích này có thể đúng ở một mức độ nhất định, điều quan trọng là cần tìm lời giải cho vấn đề từ gốc rễ thay vì chỉ xử lý các yếu tố ngắn hạn.
Liên quan đến con số nhập siêu 13,8 tỷ USD, ông Nguyễn Duy Linh - Tổng Giám đốc CTCP Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) cho rằng có hai nguyên nhân chính nè.
Thứ nhất là yếu tố giá cả và thứ hai là tâm lý lo ngại chuỗi cung ứng bị đứt gãy trong bối cảnh chiến tranh, khiến nhiều doanh nghiệp chủ động tăng nhập khẩu nguyên vật liệu để dự trữ.
Thứ hai, theo ông, lượng hàng hóa nhập khẩu trong hai quý đầu năm sẽ trở thành nguồn lực đầu vào cho hoạt động sản xuất trong quý 3 và quý 4, vì vậy đây có thể được xem là một tín hiệu tích cực đối với triển vọng sản xuất trong thời gian tới đó
## Thu hút FDI tốt nhưng chưa đủ "xịn"
Mặc dù bức tranh FDI trong 5 tháng đầu năm ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực khi vốn đăng ký tăng khoảng 10% so với cùng kỳ năm trước - mức cao nhất trong vòng 5 năm trở lại đây luôn nha! Đáng chú ý, khoảng 83% lượng vốn đăng ký tập trung vào lĩnh vực chế biến, chế tạo, cho thấy Việt Nam vẫn giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Tuy nhiên vị lãnh đạo SHS cũng chỉ ra một hạn chế lớn là khả năng lan tỏa của dòng vốn FDI vào khu vực doanh nghiệp trong nước vẫn còn thấp lắm.
"Câu hỏi đặt ra không phải là Việt Nam có năng lực thu hút FDI hay không, mà là chúng ta có năng lực hấp thụ nguồn vốn đó một cách hiệu quả hay không", ông Linh nhấn mạnh.
Từ góc độ chiến lược dài hạn, TS. Phan Đức Hiếu cho rằng Việt Nam cần xây dựng lại chiến lược xuất nhập khẩu phù hợp với bối cảnh mới.
Ông cho biết trong Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm đã đề cập đến việc xây dựng lại chiến lược xuất nhập khẩu quốc gia. Theo ông, đây cần là một chiến lược toàn diện, bao quát cả hàng hóa và dịch vụ với lộ trình bài bản, thay vì chỉ tập trung vào việc mở rộng thị trường thôi nhé.
Để giảm sự phụ thuộc vào khu vực FDI, ông Hiếu nhấn mạnh sự cần thiết phải hình thành các chuỗi giá trị do doanh nghiệp Việt Nam làm chủ
"Chúng ta cần những doanh nghiệp đầu tàu đủ sức dẫn dắt các chuỗi xuất khẩu trong nước và quốc tế. Thậm chí, Việt Nam cần có chiến lược thúc đẩy đầu tư ra nước ngoài một cách chuyên nghiệp để xây dựng các chuỗi liên kết bền vững của riêng mình", ông nói.
Theo vị đại biểu Quốc hội, Việt Nam không phủ nhận vai trò của việc tham gia vào chuỗi cung ứng của các đối tác nước ngoài. Tuy nhiên, hiệu quả lan tỏa từ quá trình này đến nay vẫn còn hạn chế và cần được giải quyết bằng những giải pháp căn cơ hơn.
Để nâng cao năng lực hấp thụ vốn, theo ông Nguyễn Duy Linh, Việt Nam cần đẩy mạnh phát triển công nghiệp phụ trợ, nâng cao năng suất lao động và thúc đẩy đổi mới công nghệ. Ông đánh giá cao các chủ trương mới của Bộ Chính trị, trong đó có Nghị quyết 57 về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn hiện nay
Bên cạnh đó, mục tiêu hình thành thêm nhiều doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn song hành với khu vực FDI cùng Chương trình đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2035 được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho chiến lược cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn tới.
Nguồn: soha.vn