CậuVàngQuạu
New member
Câu chuyện PGS.TS Đinh Công Hướng bị tố "bán bài" nghiên cứu khoa học đang gây bão cộng đồng mạng. Và giờ đây, giới khoa học cũng bắt đầu lên tiếng với những quan điểm khá bất ngờ!
Một nhà khoa học tại TP.HCM đã chia sẻ với VTC News rằng, ông Hướng không sai khi đăng tải bài viết về công trình nghiên cứu. Vị này cho rằng dư luận không nên nâng cao quan điểm về "liêm chính khoa học" để kìm hãm sự phát triển trí óc của một nhà khoa học giỏi, có nhiều đóng góp trong nghiên cứu.
**"Liêm chính khoa học" là gì mà drama thế? **
Plot twist ở đây là: trong văn bản luật hoặc dưới luật đều không có khái niệm "liêm chính khoa học". Cụm từ này chỉ là do giới nghiên cứu tự đặt ra và nói với nhau thôi, chứ không có văn bản nào định nghĩa rõ ràng cả!
Thực tế, có hội đồng đạo đức thẩm định đạo đức nhà khoa học trước khi đăng ký tham gia nghiên cứu đề tài. Tuy nhiên, nhiều đơn vị bỏ qua bước này. Khi được mời tham gia công trình nghiên cứu, người nghiên cứu phải xin phép đơn vị quản lý mình.
Đạo đức khoa học là vấn đề quan trọng trong nghiên cứu, thu hút sự quan tâm không chỉ của giới khoa học mà cả xã hội. Nhưng các chuẩn mực đạo đức khoa học cụ thể là gì thì không dễ trả lời.
"Các tiêu chuẩn đạo đức khoa học được tóm lược qua 6 nguyên tắc: Thành thật tri thức, cẩn thận, tự do tri thức, cởi mở - công khai, ghi nhận công trạng thích hợp, trách nhiệm trước công chúng", nhà khoa học cho biết.
**Vậy ông Hướng sai ở đâu? **
Theo vị chuyên gia này, mỗi ngành nghề trong xã hội, nhất là những nghề liên quan đến an sinh xã hội hay ảnh hưởng đến quần thể lớn, đều có chuẩn mực về đạo đức hành nghề.
Hoạt động khoa học có ảnh hưởng lớn đến xã hội và con người, nên các chuẩn mực đạo đức đóng vai trò rất quan trọng đối với nhà khoa học.
"Chuẩn mực đạo đức không phải là luật pháp, mà là những quy ước hay điều lệ về hành xử được các thành viên trong ngành nghề chuyên môn chấp nhận như kim chỉ nam cho việc hành nghề. Các quy ước này cho phép, nghiêm cấm, hay đề ra thủ tục về cách hành xử cho các tình huống khác nhau.
Trong hoạt động khoa học, hai chữ hành xử ở đây bao gồm các lĩnh vực chuyên biệt như thí nghiệm, xét nghiệm, giảng dạy và huấn luyện, phân tích dữ liệu, quản lý dữ liệu, chia sẻ dữ liệu, xuất bản ấn phẩm, trình bày công trình nghiên cứu trước công chúng và quản lý tài chính", nhà nghiên cứu giải thích.
Nhà khoa học chia sẻ thêm, cả Trường Đại học Quy Nhơn và Trường Đại học Công nghiệp nơi ông Hướng đã và đang công tác đều nhận xét ông hoàn thành tốt nhiệm vụ trong thời gian công tác tại trường.
**Điểm trừ ở đâu?
Tuy nhiên, đối với Luật Viên chức, ông Hướng sai do không báo cáo với đơn vị mình công tác trước khi thực hiện dự án mới với đơn vị khác.
Ngoài ra, nếu xét về đạo đức khoa học, ông Hướng sai về việc công bố sản phẩm nghiên cứu khoa học, vì công bố ảnh hưởng đến chỉ số đánh giá của các đơn vị nơi ông công tác.
Cụ thể, nếu ông Hướng công tác ở đơn vị A, nhưng lại đứng tên nghiên cứu cho đơn vị B và không ghi tên đơn vị A, thì mặc định chỉ số đánh giá công trình nghiên cứu của ông sẽ đổ về trường B mà không phải trường A.
Như vậy, sẽ tạo tiền đề không tốt cho việc cạnh tranh giữa các đơn vị trên cùng lĩnh vực. Nếu ông Hướng cộng tác viết công trình nghiên cứu và được công bố cho các đơn vị khác không phải đơn vị sự nghiệp giáo dục, thì có thể không sai về mặt công bố.
Tuy nhiên, việc đăng tải bài viết về công trình nghiên cứu xảy ra khi ông là giảng viên cơ hữu tại trường Đại học Quy Nhơn. Trong khi đó, ông ký hợp đồng hợp tác nghiên cứu với trường Đại học Tôn Đức Thắng và Trường Đại học Thủ Dầu Một.
**Đừng quá khắt khe với các nhà khoa học? **
"Các nhà khoa học thường chỉ tập trung cho nghiên cứu, không có suy nghĩ về các thủ tục hay các quy chuẩn đánh giá chỉ số của các đơn vị sự nghiệp giáo dục, nên họ chỉ làm và cống hiến chất xám của họ thôi. Trong câu chuyện này, chúng ta nên lấy đó là một bài học kinh nghiệm.
Cũng không nên phân tích quá rõ ràng đúng hay sai ở câu chuyện này. Tôi nghĩ đây cũng là một bài học đối với ông Hướng và các nhà nghiên cứu khoa học.
Bên cạnh đó, chính bản thân các đơn vị sự nghiệp giáo dục cần có văn bản cụ thể hóa vấn đề này, chi tiết hơn để các nhà khoa học tránh 'vấp' phải những sự việc đáng tiếc trong quá trình cống hiến chất xám của mình", nhà khoa học này bày tỏ.
**Góc nhìn khác: Ảnh hưởng đến đánh giá trường đại học **
Đồng quan điểm này, một Tiến sĩ Lịch sử đang công tác tại TP.HCM cho rằng, ông Hướng chỉ sai trong việc đăng tải bài viết về công trình nghiên cứu.
Theo vị này, việc đánh giá chất lượng các trường đại học dựa trên nhiều tiêu chí, trong đó có các công trình nghiên cứu được đăng tải.
"Việc đăng tải công trình nghiên cứu tại một số trường đại học mới, có thể khiến việc đánh giá chất lượng của trường không chính xác, dẫn đến nhiều yếu tố liên quan đến việc tuyển sinh cũng như định hướng các quỹ đầu tư cho trường", vị chuyên gia này nhấn mạnh.
**Background drama này như nào? **
Trước đó, ngày 31/10, một "báo cáo vi phạm liêm chính khoa học của PGS.TS Đinh Công Hướng" được gửi đến ban điều hành Quỹ Nafosted, hội đồng ngành Toán của Quỹ Nafosted và nhiều cơ quan cùng nhiều nhà khoa học.
Theo thống kê MathSciNet (cơ sở dữ liệu thư mục trực tuyến ngành toán của Hiệp hội Toán học Hoa Kỳ), tác giả Đinh Công Hướng có tất cả 42 công trình nghiên cứu, trong đó 13 công trình đứng tên trường Đại học Tôn Đức Thắng và 4 công trình đứng tên trường Đại học Thủ Dầu Một.
Các bài báo khoa học của ông đăng trên các tạp chí từ năm 2020 đến năm 2022 không ghi địa chỉ đơn vị công tác là trường Đại học Quy Nhơn mà lại ghi địa chỉ của 2 đơn vị khác.
Theo các nhà khoa học, đó là "biểu hiện vi phạm liêm chính khoa học bị phê phán nghiêm trọng do việc mua bán bài báo quốc tế cho các đại học mới nổi".
Nguồn: kenh14.vn