Bạn có biết không? Lúc mình đang nằm ngủ tưởng chừng an toàn thì hóa ra lại là thời điểm "vàng" để đột quỵ "rình rập" đấy! Nghe hơi đáng sợ nhưng phải biết để phòng tránh nha!
Vào mùa hè nắng nóng kiểu này, ai cũng thấy mệt lả, khó ngủ. Sáng dậy thấy người rệu rã, tay chân tê tê hay hoa mắt thì nhiều người cứ nghĩ "ủa do tối qua ngủ không ngon" hoặc "chắc nằm sai tư thế". Nhưng mà cẩn thận nhé, ranh giới giữa ngủ dở với đột quỵ nhẹ nó mong manh lắm đó! Chủ quan là có thể mất luôn cơ hội cứu mạng mình đấy!
Ảnh minh họa
Đột quỵ nhẹ trong y học gọi là TIA (cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua). Nói dễ hiểu thì đây là lúc cơ thể đang "la hét" cảnh báo trước khi một cơn đột quỵ thật sự xảy ra. Điểm nguy hiểm là các triệu chứng này đến rồi đi nhanh lắm, chỉ vài phút thôi nên dễ nhầm với mệt mỏi, say nắng hoặc thiếu ngủ vô cùng!
Theo nghiên cứu trên Tạp chí Y học New England, có tới 20-25% bệnh nhân đột quỵ từng bị ít nhất một cơn đột quỵ nhẹ trước đó. Mà nếu không đi khám kịp thời thì nguy cơ chuyển thành đột quỵ thật sự trong vòng 3 tháng lên tới 20%, đặc biệt là trong 2 ngày đầu tiên luôn nha!
Bác sĩ Sun Yang, Trưởng khoa Thần kinh tại Bệnh viện Trung ương trực thuộc Đại học Giang Nam (Trung Quốc) cảnh báo: nếu bạn hoặc người thân có 5 dấu hiệu này lúc đi ngủ (đột ngột xuất hiện và chỉ xảy ra ở MỘT BÊN cơ thể) thì phải đến bệnh viện ngay và luôn:
**1. Tê bì hoặc yếu nửa người đột ngột**
Đang nằm chuẩn bị ngủ hoặc vừa thức dậy mà thấy một bên tay chân hoặc cả nửa người tê dại, mất cảm giác. Nhiều người nghĩ do nằm sai tư thế chèn mạch máu, nhưng nếu đổi tư thế rồi mà vẫn không đỡ, tay cầm không nổi điện thoại hoặc bước xuống giường bị khuỵu chân thì đi viện thôi nha!
**2. Tê cứng mặt, méo miệu và chảy dãi bất thường**
Ảnh minh họa
Một bên mặt đột ngột tê cứng, nặng trịch làm cười méo xẹo hoặc khóe miệng xệ xuống. Thêm nữa là nước bọt tự chảy ra ở bên khóe miệng bị liệt mà không kìm được, dễ nhầm với việc ngủ mơ chảy dãi bình thường lắm đó!
**3. Nói líu lưỡi, ú ớ hoặc mất ngôn ngữ chớp nhoáng**
Đang nói chuyện với người nằm cạnh trước khi ngủ hoặc vừa tỉnh dậy mà cổ họng cứng đờ, nói líu lo, phát âm ngọng nghịu dù đầu óc vẫn tỉnh táo nguyên. Cơn loạn ngôn này có thể tự hết sau vài phút nhưng nguy hiểm cực kỳ nha!
**4. Chóng mặt quay cuồng và mất thăng bằng**
Chóng mặt ập đến đột ngột ngay lúc vừa nằm xuống giường hoặc vừa ngồi dậy. Cả phòng xoay mòng mòng làm buồn nôn, đi lại loạng choạng và có xu hướng ngã về một bên, dễ nhầm với bệnh tiền đình hay hạ huyết áp ban đêm vô cùng!
**5. Mờ mắt hoặc nhìn đôi thoáng qua**
Ảnh minh họa
Mở mắt ra trước khi ngủ hoặc giữa đêm thấy một bên mắt tối sầm, mất thị lực hoàn toàn, hoặc nhìn ánh đèn ngủ một hóa hai (nhìn đôi). Triệu chứng này tự đỡ sau vài phút do cục máu đông tạm thời di chuyển, dễ khiến mình chủ quan bỏ qua lắm! ️
Bác sĩ Sun Yang nhấn mạnh luôn: cho dù các triệu chứng trên rất nhẹ hoặc tự biến mất sau vài phút, bạn tuyệt đối KHÔNG ĐƯỢC chủ quan nằm nghỉ tiếp mà cần gọi cấp cứu ngay lập tức! Phát hiện và phòng ngừa đột quỵ nhẹ kịp thời có thể giảm tới 80% nguy cơ đột quỵ toàn phần đấy nha!
Ngoài lúc ngủ ra, bác sĩ Sun Yang còn chỉ ra những thời điểm nguy hiểm trong sinh hoạt hàng ngày mà áp lực lên mạch máu tăng vọt, dễ kích hoạt đột quỵ nhẹ chuyển biến thành đột quỵ nguy hiểm như:
- **Khi rặn mạnh lúc đi đại tiện:** Hành động này làm tăng áp lực đột ngột lên khoang bụng và não bộ, dễ làm vỡ hoặc tắc nghẽn mạch máu đang tổn thương.
- **Khi thay đổi nhiệt độ đột ngột:** Đột ngột di chuyển từ phòng điều hòa lạnh ra ngoài trời nóng (hoặc ngược lại) khiến mạch máu co giãn thất thường.
- **Khi tập thể dục đổ mồ hôi quá nhiều:** Mất nước vào mùa hè làm máu bị cô đặc, dễ hình thành cục máu đông gây tắc nghẽn dòng chảy lên não.
Ảnh minh họa
- **Khi quá xúc động hoặc làm việc quá sức:** Stress và căng thẳng cực độ khiến huyết áp tăng vọt, đẩy mạch máu não vào trạng thái báo động đỏ.
**Biện pháp sống còn để bảo vệ mạch máu trong mùa hè**
Mọi lứa tuổi đều có nguy cơ bị đột quỵ nhẹ nha, đặc biệt là những người có bệnh nền như cao huyết áp, tiểu đường, mỡ máu hoặc có thói quen hút thuốc lá. Để bảo vệ hệ thống mạch máu não, hãy nghiêm túc thực hiện các nguyên tắc sau đây:
- **Kiểm soát chặt chẽ bệnh mãn tính:** Chủ động theo dõi huyết áp, đường huyết và uống thuốc đúng giờ theo chỉ định của bác sĩ nha!
- **Bổ sung nước đúng cách:** Uống đủ nước lọc ấm hoặc nước đun sôi để nguội hàng ngày để làm loãng máu. Tuyệt đối không uống nước đá quá lạnh khi vừa đi nắng về để tránh gây sốc nhiệt cho mạch máu nhé!
- **Điều chỉnh nhiệt độ điều hòa hợp lý:** Luôn duy trì nhiệt độ phòng ở mức ổn định khoảng 26-28 độ C. Tránh để phòng quá lạnh so với nhiệt độ ngoài trời để ngăn ngừa tai biến mạch máu não nguy hiểm.
- **Tăng cường rau xanh, trái cây:** Bổ sung các loại rau quả thanh nhiệt, giàu kali và ít natri như dưa, bầu, bí để hỗ trợ hạ huyết áp và duy trì độ đàn hồi của mạch máu.
Nhớ nha các bạn, một cơn đột quỵ nhẹ không bao giờ là chuyện ngẫu nhiên do mất ngủ đâu. Đó là lời cảnh báo cuối cùng của cơ thể dành cho mình đấy! Đừng để đến khi cơ thể thực sự gục ngã mới hối tiếc vì đã bỏ qua vài phút "bất thường" quý giá nhé!
Nguồn và ảnh: Aboluowang, Family Doctor
Nguồn: kenh14.vn