TổngTàiMầmNon
New member
Các nhà khoa học Việt Nam vừa "flex" thành tích khủng: phát hiện tận 2 loài hoàn toàn mới đối với khoa học và 3 loài lần đầu tiên được ghi nhận trên cây lúa tại đồng bằng sông Hồng. Xịn xò chưa nào!
Đây là thành quả của đề tài "Điều tra đánh giá tuyến trùng ký sinh cây lúa ở vùng đồng bằng sông Hồng" do PGS.TS Trịnh Quang Pháp (công tác tại Viện Sinh học) chủ trì, thực hiện từ đầu năm 2024 đến giữa năm 2026.
Tìm ra loài mới, cộng đồng khoa học quốc tế phải "gật gù"
Một trong những kết quả "bùng nổ" nhất của đề tài là việc phát hiện hai loài tuyến trùng chưa từng được biết đến trên toàn thế giới.
Loài thứ nhất được đặt tên là Hirschmanniella namdinhensis, phát hiện tại Nam Định (cũ). Loài thứ hai là Aphelenchoides vinhphucensis, được tìm thấy tại Vĩnh Phúc (cũ). Tên loài lấy theo địa danh luôn, vừa dễ nhớ vừa thể hiện niềm tự hào quê hương nhé!
Việc phát hiện loài mới không chỉ góp phần "upgrade" hiểu biết về đa dạng sinh học tại Việt Nam mà còn cung cấp thêm dữ liệu cho nghiên cứu và quản lý dịch hại nông nghiệp trên toàn cầu luôn.
Bên cạnh đó, các nhà khoa học cũng ghi nhận ba loài tuyến trùng lần đầu tiên xuất hiện trên cây lúa ở Việt Nam gồm Pratylenchus parazeae, Hemicriconemoides phoenicis và Paratrichodorus minor.
Các phát hiện này cho thấy hệ sinh vật ký sinh trên lúa tại Việt Nam phong phú và đa dạng hơn nhiều so với những gì từng được ghi nhận trước đây. Thật sự là "plot twist" bất ngờ đấy!
Thay đổi cách trồng lúa, nguy cơ dịch hại "lên ngôi"
Một phát hiện đáng chú ý khác của nghiên cứu là sự thay đổi phương thức canh tác đang vô tình "tạo sân chơi" cho một số nhóm tuyến trùng phát triển ầm ầm.
Theo nhóm nghiên cứu, quá trình chuyển đổi từ mô hình canh tác lúa ngập nước truyền thống sang các hình thức ngập nước một phần hoặc tưới tiết kiệm nước đã làm thay đổi môi trường sống trong đất. Điều này tạo cơ hội cho các nhóm tuyến trùng hiếu khí vốn thích nghi với điều kiện nhiều oxy gia tăng mật độ và mở rộng vùng phân bố.
Sự chuyển dịch sinh thái này có thể làm xuất hiện những nguy cơ dịch hại mới đối với sản xuất lúa trong tương lai. Nghe hơi "đáng lo" nhỉ?
Trong khi đó, bệnh tiêm đọt sần do tuyến trùng Ditylenchus angustus gây ra không được ghi nhận tại các điểm khảo sát. Bệnh trắng đầu lá và lem lép hạt do tuyến trùng Aphelenchoides besseyi chỉ xuất hiện cục bộ tại một số khu vực thuộc Hải Phòng và Vĩnh Phúc 9 (cũ). Cũng may là chưa lan rộng lắm!
Ngoài việc điều tra hiện trạng, nhóm nghiên cứu đã xây dựng bộ dữ liệu tương đối đầy đủ về các loài tuyến trùng gây hại chính trên lúa ở đồng bằng sông Hồng, bao gồm đặc điểm hình thái học, dữ liệu phân tử và bản đồ phân bố. Đúng chuẩn "có tâm, có tầm" luôn!
Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên nhiều tạp chí khoa học quốc tế uy tín thuộc danh mục SCI, đồng thời tiếp tục có thêm các bài báo đang trong quá trình phản biện.
Theo các nhà khoa học, cơ sở dữ liệu này sẽ là nguồn tham khảo quan trọng cho công tác giám định sinh vật gây hại, đánh giá nguy cơ dịch bệnh và xây dựng các chương trình quản lý dịch hại trên cây lúa. Nói chung là "nền tảng vững chắc" cho ngành nông nghiệp đó!
Nguồn: kenh14.vn
Đây là thành quả của đề tài "Điều tra đánh giá tuyến trùng ký sinh cây lúa ở vùng đồng bằng sông Hồng" do PGS.TS Trịnh Quang Pháp (công tác tại Viện Sinh học) chủ trì, thực hiện từ đầu năm 2024 đến giữa năm 2026.
Tìm ra loài mới, cộng đồng khoa học quốc tế phải "gật gù"
Một trong những kết quả "bùng nổ" nhất của đề tài là việc phát hiện hai loài tuyến trùng chưa từng được biết đến trên toàn thế giới.
Loài thứ nhất được đặt tên là Hirschmanniella namdinhensis, phát hiện tại Nam Định (cũ). Loài thứ hai là Aphelenchoides vinhphucensis, được tìm thấy tại Vĩnh Phúc (cũ). Tên loài lấy theo địa danh luôn, vừa dễ nhớ vừa thể hiện niềm tự hào quê hương nhé!
Việc phát hiện loài mới không chỉ góp phần "upgrade" hiểu biết về đa dạng sinh học tại Việt Nam mà còn cung cấp thêm dữ liệu cho nghiên cứu và quản lý dịch hại nông nghiệp trên toàn cầu luôn.
Bên cạnh đó, các nhà khoa học cũng ghi nhận ba loài tuyến trùng lần đầu tiên xuất hiện trên cây lúa ở Việt Nam gồm Pratylenchus parazeae, Hemicriconemoides phoenicis và Paratrichodorus minor.
Các phát hiện này cho thấy hệ sinh vật ký sinh trên lúa tại Việt Nam phong phú và đa dạng hơn nhiều so với những gì từng được ghi nhận trước đây. Thật sự là "plot twist" bất ngờ đấy!
Thay đổi cách trồng lúa, nguy cơ dịch hại "lên ngôi"
Một phát hiện đáng chú ý khác của nghiên cứu là sự thay đổi phương thức canh tác đang vô tình "tạo sân chơi" cho một số nhóm tuyến trùng phát triển ầm ầm.
Theo nhóm nghiên cứu, quá trình chuyển đổi từ mô hình canh tác lúa ngập nước truyền thống sang các hình thức ngập nước một phần hoặc tưới tiết kiệm nước đã làm thay đổi môi trường sống trong đất. Điều này tạo cơ hội cho các nhóm tuyến trùng hiếu khí vốn thích nghi với điều kiện nhiều oxy gia tăng mật độ và mở rộng vùng phân bố.
Sự chuyển dịch sinh thái này có thể làm xuất hiện những nguy cơ dịch hại mới đối với sản xuất lúa trong tương lai. Nghe hơi "đáng lo" nhỉ?
Trong khi đó, bệnh tiêm đọt sần do tuyến trùng Ditylenchus angustus gây ra không được ghi nhận tại các điểm khảo sát. Bệnh trắng đầu lá và lem lép hạt do tuyến trùng Aphelenchoides besseyi chỉ xuất hiện cục bộ tại một số khu vực thuộc Hải Phòng và Vĩnh Phúc 9 (cũ). Cũng may là chưa lan rộng lắm!
Ngoài việc điều tra hiện trạng, nhóm nghiên cứu đã xây dựng bộ dữ liệu tương đối đầy đủ về các loài tuyến trùng gây hại chính trên lúa ở đồng bằng sông Hồng, bao gồm đặc điểm hình thái học, dữ liệu phân tử và bản đồ phân bố. Đúng chuẩn "có tâm, có tầm" luôn!
Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên nhiều tạp chí khoa học quốc tế uy tín thuộc danh mục SCI, đồng thời tiếp tục có thêm các bài báo đang trong quá trình phản biện.
Theo các nhà khoa học, cơ sở dữ liệu này sẽ là nguồn tham khảo quan trọng cho công tác giám định sinh vật gây hại, đánh giá nguy cơ dịch bệnh và xây dựng các chương trình quản lý dịch hại trên cây lúa. Nói chung là "nền tảng vững chắc" cho ngành nông nghiệp đó!
Nguồn: kenh14.vn