Theo báo Moskovskyi Komsomonles, việc Nga "bỏ thính rồi bỏ chạy" với dự án đường ống khí đốt "Dòng chảy phương Nam" đang khiến cả châu Âu (EU) và các nước liên quan loạn cào cào không à!
Mỹ thì cười toe toét vì châu Âu cuối cùng cũng thoát được "friendzone" khí đốt của Nga rồi. Thế là Mỹ có thể tha hồ "flex" khí đốt đá phiến của mình sang "lục địa Già" thoải mái.
Brussels đang trong mode chờ đợi, dự kiến sẽ "chốt đơn" quan điểm chung vào ngày 9/12, khi diễn ra cuộc họp các nước tham gia và đối tác của Nga về "Dòng chảy phương Nam."
Hiện giờ ai cũng bị "sốc nặng" trước quyết định của Tổng thống Nga Vladimir Putin, đặc biệt là Serbia, Bulgaria và Áo - những đứa đang mơ màng về đống tiền phí chuyển tải khí đốt.
Có lẽ các nước này sẽ đòi bồi thường vì "Dòng chảy phương Nam" không chỉ giúp họ có nhiên liệu mà còn mang về "passive income" từ phí chuyển tải cơ mà. Vậy giờ đòi ai đây? Nga - người buộc phải quyết định như vậy, hay EU - kẻ đã "kìm hãm" dự án mấy năm trời?
Châu Âu thì cho rằng nguyên nhân chính là do Nga đang "khó khăn tài chính" và bất ổn chính trị.
Quả thực, hồi giữa thập niên 2000, Nga còn "giàu sụ" lắm. Thêm nữa, Gazprom (tập đoàn khí đốt độc quyền của Nga) có thể vay tiền ở phương Tây với lãi suất cực ngon.
Nhưng mà các biện pháp trừng phạt của phương Tây đã "plot twist" mạnh, khi các ngân hàng và doanh nghiệp quốc doanh Nga bị cấm tiếp cận thị trường tài chính quan trọng trong thời gian dài.
Nguyên nhân thứ hai là Brussels cứ "chơi khó" với dự án. EU hiểu rằng tuyến đường ống này sẽ "game over" cho hệ thống chuyển tải khí đốt Nga qua Ukraine đến châu Âu. Và như vậy, "đồng minh" Ukraine của châu Âu sẽ mất đi nguồn thu ngân sách kha khá đó.
Trong tình thế "mơ hồ" này, quyết định của Tổng thống Putin là dùng "một mũi tên trúng hai đích" với dự án "Dòng chảy phương Nam" trị giá 23 tỷ USD (Gazprom đóng góp một nửa nhé).
Đích thứ nhất: Khoảng 4,5 tỷ USD đã đổ vào phát triển dự án đường ống trên lãnh thổ Nga, mua ống và thiết bị.
Giờ Nga sẽ xây tuyến đường ống sang Thổ Nhĩ Kỳ, với chi phí chỉ bằng một nửa thôi. Vậy là Nga có thể "tái chế" các đường ống và những gì đã phát triển từ "Dòng chảy phương Nam" rồi.
Đích thứ hai: Bằng cách tăng nguồn cung cho Thổ Nhĩ Kỳ, Nga khiến việc xây các tuyến ống khác chuyển khí đốt từ Trung Á trở nên "vô nghĩa".
Đầu tiên là tuyến Nabucco, cung cấp "nhiên liệu xanh" từ Iran và Azerbaijan. Tiếp theo là tuyến chuyển khí đốt trực tiếp từ Iran luôn.
Nhưng mà... việc dừng dự án "Dòng chảy phương Nam" có thể là cú "đấm đau" về tài chính cho Nga, từ chính... bạn bè của nước này nữa đó.
Bulgaria sẽ mất 400 triệu euro mỗi năm tiền phí chuyển tải khí đốt Nga - "bay màu" hết luôn.
Serbia đã "ném" vào dự án 30 triệu euro, và có thể cũng nhận được khoản phí chuyển tải tương tự. Tổng thống Serbia - ông Tomislav Nikolic đã "bùng nổ": "Đây là trò mèo vờn chuột, và chúng tôi bị thiệt hại."
Còn Áo thì "khóc thét" hơn nữa, vì có thể trở thành trung tâm phân phối khí đốt "Dòng chảy phương Nam" tại châu Âu và đã xây dựng cơ sở lưu trữ trên lãnh thổ của mình rồi cơ mà.
Ông Gerhard Reuss - người đứng đầu công ty dầu khí Áo (một trong những đối tác lớn nhất châu Âu của Gazprom) đã "shocked" trước quyết định này, theo ông: "khí đốt không nên được dùng như vũ khí chính trị."
Đương nhiên vẫn chưa rõ trong hợp đồng xây dựng "Dòng chảy phương Nam" có ghi gì và cần đòi ai bồi thường khi dự án bị dừng bởi quyết định của một bên.
Một nguồn tin thân cận với Gazprom cho biết đó là "bất khả kháng" và Nga không muốn thiệt hại thêm nữa.
Đương nhiên Gazprom có trách nhiệm trả cho Serbia 30 triệu euro, nhưng khả năng Belgrade đòi khoản tiền này là... cực thấp.
Tổng thống Nikolic cho rằng thiệt hại do dừng dự án "Dòng chảy phương Nam" còn thấp hơn nhiều so với thiệt hại nếu Serbia, theo yêu cầu của EU, tham gia vào chiến dịch trừng phạt Nga.
Nguồn: soha.vn