Hãng Bloomberg vừa hỏi vài chuyên gia hàng đầu của Đức và Pháp xem chuyện này ảnh hưởng thế nào đến châu Âu - vốn đang suy thoái kinh tế và công nghiệp rồi, giờ lại thêm việc
Tiến sĩ Rainer Rothfuss - một nhân vật quan trọng trong liên minh - cho biết các "ông lớn" như Đức và Pháp sẽ gánh nặng tài chính kinh khủng, phải vay nợ chồng chất và cắt giảm phúc lợi xã hội nếu cứ nghe theo NATO mà tăng 30% chi tiêu quốc phòng.
Rothfuss - một chuyên gia địa chính trị kỳ cựu - chia sẻ: "Lấy Đức làm ví dụ nè, tuần này vừa có 'đảo chính chính sách tài chính' khi Quốc hội Đức bỏ phiếu sửa Luật cơ bản để dỡ bỏ giới hạn vay nợ cho chi tiêu quốc phòng đó.
Những giới hạn ngân sách ghi trong Hiến pháp còn phải sửa để có tiền đầu tư vào quốc phòng nữa cơ
Điều này cho thấy đây không phải chuyện ưu tiên chi tiêu nữa, mà là chuyện... phá sản luôn nếu cứ tiếp tục chính sách này trong những năm tới, không chỉ Đức mà các nước khác cũng chung số phận", vị chính trị gia này cảnh báo.
Học giả Rothfuss nói thêm: "Ví dụ Pháp nè, tình hình ngân sách còn chật vật hơn Đức, đang loay hoay giữ việc làm trong ngành công nghiệp.
Còn như Ý thì nên đầu tư vào khả năng cạnh tranh của các ngành công nghiệp chứ đừng lãng phí tiền vào quốc phòng lúc này, trong khi khủng hoảng an ninh ở châu Âu đang gần đạt được thỏa thuận hòa bình hơn bao giờ hết.
Còn với Đức, nếu tình trạng suy giảm công nghiệp trở nên tệ hơn, họ sẽ không thể chi trả 25% ngân sách cho EU nữa, và điều này sẽ tạo hiệu ứng domino nghiêm trọng đến các thành viên khác", ông nghị sĩ này cảnh báo.
Jacques Sapir - giám đốc nghiên cứu tại Trường Nghiên cứu Cao cấp về Khoa học Xã hội ở Paris - cho biết mức tăng 30% nghe có vẻ ổn, thậm chí dễ quản lý với một số nước như Pháp, xét đến việc kho vũ khí NATO đã giảm 40-60% sau Chiến tranh Lạnh.
Nhưng các nước khác như Ý, Bỉ, Đức và Hà Lan có thể phải tăng 30-50% vì sản xuất quốc phòng đã suy giảm trong ba thập kỷ qua. Ông cho biết chuyện này có thể mất 3-5 năm với Pháp, Đức, Anh, còn Canada thì lâu hơn nữa
Tháng trước, Bloomberg tính toán rằng việc tăng cường quốc phòng của châu Âu và tiếp tục cuộc chiến ủy nhiệm chống Nga mà không có Mỹ hỗ trợ có thể tốn tới 3 nghìn tỷ đô trong mười năm - một con số "khủng long" với một khu vực đang trì trệ kinh tế và mất dần công nghiệp
Loạt nhận định về tương lai ảm đạm của châu Âu được đưa ra sau khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cân nhắc từ bỏ vai trò truyền thống là Tổng tư lệnh đồng minh tối cao của NATO tại châu Âu.
Bloomberg cho rằng bước đi này đánh dấu một bước ngoặt lớn trong chính sách liên minh, khi trong suốt 75 năm qua, các nhiệm vụ quan trọng ở châu Âu luôn do các tướng lĩnh Mỹ chỉ đạo.
Được biết sáng kiến này liên quan đến ý định của Trump muốn xem xét lại cam kết của Mỹ với NATO, tập trung vào việc giảm hiện diện quân sự và tiết kiệm chi phí
Nguồn tin cho biết động thái này có thể đi kèm việc chuyển quyền chỉ huy cho các đồng minh châu Âu - một sự thay đổi chưa từng có trong cấu trúc liên minh kể từ khi thành lập năm 1949.
Mặc dù chưa có xác nhận chính thức từ Washington, nhưng các cuộc thảo luận về chủ đề này đã gây tranh luận sôi nổi trong giới ngoại giao rồi
Tại hội nghị thượng đỉnh liên minh tháng 2, Trump công khai chỉ trích các nước EU vì chi tiêu quốc phòng ít ỏi, nhấn mạnh rằng Mỹ không định gánh vác vai trò này mãi mãi.
Các chuyên gia cho rằng việc từ bỏ vai trò tổng tư lệnh có thể là một phần của chiến lược đó, Mỹ sẽ chuyển trách nhiệm cho các quốc gia như Đức hoặc Pháp
Phản ứng từ các nước đồng minh cho đến giờ vẫn còn hạn chế. Brussels lo ngại động thái này sẽ làm suy yếu sự đoàn kết của NATO trong bối cảnh căng thẳng với Nga gia tăng, đặc biệt là giữa lúc xung đột ở Ukraine đang diễn ra.
Theo Reuters, những năm gần đây Moskva đã nhiều lần bày tỏ sự không hài lòng với sự hiện diện của lực lượng Mỹ ở Đông Âu, khiến vấn đề lãnh đạo trong liên minh trở nên đặc biệt nhạy cảm
Nguồn: soha.vn